Początkowo TSUE miał dwudziestu pięciu sędziów i ośmiu sędziów sprawozdawców (Advocate General). Na okres między styczniem 1995 roku i październikiem 2000 roku wyznaczono dodatkowego – dziewiątego – sędziego sprawozdawcę. TSUE albo obraduje w ramach sesji plenarnych, albo dzieli się na odrębne sesje sądowe (Chambers), w których uczestniczy od 3 do 5 sędziów – w zależności od wagi i zawiłości sprawy. Sesje plenarne odbywają się na przykład, gdy domaga się tego państwo członkowskie bądź instytucje UE, których sprawy rozpatrywane są przez TSUE. Podkreślmy raz jeszcze, że zgoda na sesję plenarną zależy od wagi i zawiłości sprawy, a sprawy mniej ważkie spływają do odrębnych sesji, gdzie zajmuje się nimi zredukowany skład sędziowski. O wyrokach decyduje większość sądowa na zamkniętych sesjach – oczywiście. Jednak wyrok odczytuje się podczas posiedzenia publicznego. Wszyscy sędziowie biorący udział w deliberacjach muszą się pod takim wyrokiem podpisać (nawet jeśli byli mu przeciwni).

Jeśli chodzi o administrację sądownictwa, sędziowie sami rekrutują swoje zespoły, aby stworzyć minigabinety. Każdy gabinet miał mieć trzech asystentów sędziego (law clerks) z przeznaczeniem do TSUE oraz dwóch do ESG. Tacy asystenci pomagają sędziom przy raportach i pisaniu szkiców wyroków. Głową zespołu administracyjnego jest rejestrator (Registrar), którego obowiązkiem jest przypilnowanie, aby wszelkie procedury były wypełniane poprawnie.W zasadzie sąd składa się z sędziów wyselekcjonowanych (po jednym) z każdego państwa członkowskiego UE. Tym sposobem mówi się, że wszystkie narodowe systemy prawne są reprezentowane w TSUE. Każdy sędzia jest wyznaczony (appointed) na kadencję sześciu lat, którą można przydłużyć na podstawie umowy z państwami członkowskimi. Stanowiska sędziowskie są częściowo wymienialne: takie ograniczone rotacje odbywają się co trzy lata.

Każdy z sędziów ma być, naturalnie, niezależny, kompetentny i krystalicznie uczciwy. Muszą „posiadać kwalifikacje wymagane, aby ich wyznaczyć do najwyższych urzędów w swych krajach, albo być prawnymi przedstawiciel o uznanej kompetencji” („The European Court of Justice and Court of First Instance”, www.knoweurope.net). Sędziowie sprawozdawcy pomagają regularnym sędziom poprzez wydawanie opinii na temat spraw składanych przed TSUE. Odbywa się to w sądzie po argumentach ustnych stron. Musi to mieć charakter jawny, publiczny i bezstronny. Sędzia sprawozdawca po prostu przedstawia i streszcza sprawę oraz przedstawia swoją sugestię sposobu jej rozwiązania. Opinia ta nie jest wiążąca dla TSUE, ale pomaga sędziom podjąć odpowiednią decyzję, a do pewnego stopnia przesądza, jaki ten ostateczny wyrok będzie. TSUE albo wypełnia swe obowiązki w pełnym składzie, albo jako Wielka Izba (Grand Chamber), składająca się z 17 sędziów, czy też – jak wspomnieliśmy – w grupach od 3 do 5 sędziów w osobnych zespołach (Chambers). W przypadku, gdy państwo członkowskie czy instytucja unijna sobie tego zażyczą lub gdy zajdą jakieś bardzo ważne okoliczności, zwołuje się Sąd. Cały Sąd zbiera się zgodnie z literą traktatów albo w przypadku dużej wagi rozpatrywanej sprawy. Zarówno TSUE, jak i państwa członkowskie, których dana sprawa dotyczy bezpośrednio, mogą zdecydować się na zwołanie sesji plenarnej.

25 sędziów zasiada w Sądzie Pierwszej Instancji, ciało to nie ma w swym składzie sędziów sprawozdawców. Każdy z sędziów sprawuje sześcioletnią kadencję i może się ubiegać o jej przedłużenie na kolejną turę. Sędziowie EGC i TSUE wybierają spośród siebie prezesa (przewodniczącego) na trzyletnią kadencję. Można kandydować kilkakrotnie na tę funkcję i ją wydłużać. Prezes składu sędziowskiego zarządza pracą sądu, ustanawia daty i czas deliberacji oraz przewodniczy nad rozpatrywaniem spraw. Oprócz tego TSUE i EGC mają rejestratora, który powołany jest na sześć lat. Zajmuje się on dokumentami sądowymi oraz spisuje protokoły posiedzeń, a szczególnie wyroków, nakazów i innych decyzji. Ponadto rejestrator pełni funkcję głównego sekretarza sądu. Z zasady EGC deliberuje w grupach od 3 do 5 sędziów. Zdarza się jednak w pewnych okolicznościach, że wystarczy jeden sędzia. Taki precedens ustanowiła Rada Europy w kwietniu 1999 roku. Mają to być sprawy mniej ważne (zob. Anne-Marie Burley and Walter Mattli, „The European Union: Readings on the Theory and Practice of European Integration Unia Europejska” [Dokumenty o teorii i praktyce integracji europejskiej] (London: Lynne Rienner Publishers, 1998), s. 254).

Procedura sądowa przebiega w następujący sposób. Sprawy składa się w rejestracji i do każdej z nich przypisuje się odpowiedniego sędziego i sędziego sprawozdawcę. Najpierw następuje pisany etap procesu, a następnie ustny. Podczas pierwszego etapu należy przedstawić swoje racje na piśmie, a odpowiedzialny za to sędzia odpowiada raportem podsumowującym sprawę i przedstawiającym jej tło prawne (parafrazując Karen Alter, „International Organization” (New York: The IO Foundation and MIT, 1998), s. 202). Potem sprawę przejmuje sędzia sprawozdawca. Dodaje do akt swoje konkluzje. Zapoznaje się z nimi sędzia, który na ich podstawie pisze wstępny wyrok. Akta są wtedy przekazywane całemu składowi TSUE do zbadania. Później następuje publiczne wysłuchanie sprawy. Zwykle w tym celu zbiera się cały sąd w sesji plenarnej. Jednak przesłuchania również można prowadzić przed zespołami 3–5 sędziów zgodnie z zasadą ważkości sprawy. Wtedy to adwokaci stron występują z argumentami przed sędziami i sędzią sprawozdawcą, którzy to mogą zadawać im pytania dotyczące sprawy. Po tym etapie sędzia sprawozdawca przedstawia swoje konkluzje. Na koniec sędziowie dyskutują sprawę i ogłaszają wyrok.

Waszyngton, DC, 26 czerwca 2023 r.