Z głębin kosmosu rozbrzmiewa regularny sygnał. Naukowcy odkryli jego źródło

Od ponad dekady astronomowie odbierali regularny sygnał radiowy pochodzący z okolic gwiazdozbioru Wielkiego Wozu. Pojawiał się on co 125,5 minuty, wprawiając naukowców w zakłopotanie. Co mogło wysyłać impulsy o tak nietypowej częstotliwości? Teraz, dzięki najnowszym badaniom, zagadka została rozwikłana.
Kosmos / zdjęcie ilustracyjne
Kosmos / zdjęcie ilustracyjne / pixabay.com

Naukowcy rozwiązali zagadkę

Okazuje się, że źródłem tajemniczego sygnału jest układ podwójny gwiazd oznaczony jako ILT J110160.52+552119.62. W jego skład wchodzą: Biały karzeł – martwa, gęsta pozostałość po gwieździe, oraz Czerwony karzeł – niewielka, chłodna gwiazda, która wciąż świeci. Obie gwiazdy znajdują się tak blisko siebie, że ich pola magnetyczne oddziałują, tworząc niezwykły kosmiczny spektakl. Co ponad dwie godziny dochodzi do silnych interakcji magnetycznych, wywołujących impulsy radiowe, które docierają aż na Ziemię.

Nowa klasa kosmicznych sygnałów?

Sygnały te różnią się od znanych wcześniej szybkich rozbłysków radiowych (FRB). Wiadomo, że trwają znacznie dłużej – od kilku sekund do minuty – i mają niższą energię. Naukowcy zastanawiają się teraz, czy istnieje kontinuum zjawisk pomiędzy tymi długookresowymi impulsami a FRB, czy też mamy do czynienia z zupełnie nowym typem emisji.

Istnieje kilka silnie namagnesowanych gwiazd neutronowych, czyli magnetarów, które znane są z emitowania impulsów radiowych co kilka sekund. Niektórzy astrofizycy sugerują, że źródła mogą emitować impulsy w regularnych odstępach czasu, ponieważ obracają się, więc widzimy emisję radiową tylko wtedy, gdy źródło jest skierowane w naszą stronę. Teraz wiemy, że przynajmniej niektóre długookresowe przejściowe sygnały radiowe pochodzą z układów podwójnych. Mamy nadzieję, że to zmotywuje radioastronomów do lokalizowania nowych klas źródeł, które mogą pochodzić z układów podwójnych gwiazd neutronowych lub magnetarów

– wyjaśnił Charles Kilpatrick z Northwestern University.


 

POLECANE
Nie żyje Adam Chełstowski. Znany fotoreporter zmarł nagle z ostatniej chwili
Nie żyje Adam Chełstowski. Znany fotoreporter zmarł nagle

Nie żyje Adam Chełstowski, autor setek legendarnych zdjęć polityków, fotoreporter sejmowy. Zmarł nagle, w wieku 50 lat.

Imigrant brutalnie pobił w Kutnie przypadkową kobietę pilne
Imigrant brutalnie pobił w Kutnie przypadkową kobietę

Do brutalnej napaści na kobietę doszło w centrum Kutna. Policja zatrzymała 28-letniego obywatela Kolumbii, który jest podejrzewany o dokonanie ataku.

Nowy ambasador Rosji w Polsce. Putin wydał dekret z ostatniej chwili
Nowy ambasador Rosji w Polsce. Putin wydał dekret

Rosyjski przywódca Władimir Putin wyznaczył dyplomatę Gieorgija Michnę na stanowisko ambasadora Rosji w Polsce – wynika z dekretu opublikowanego we wtorek na oficjalnym portalu aktów prawnych Kremla.

Komunikat Straży Granicznej. Pilne doniesienia z granicy z ostatniej chwili
Komunikat Straży Granicznej. Pilne doniesienia z granicy

Straż Graniczna opublikowała najnowsze dane dotyczące sytuacji na granicach Polski. 2 marca 2026 r. Straż Graniczna skontrolowała łącznie ponad 7 tys. osób na granicach z Litwą i Niemcami. Poinformowano też o sytuacji na granicy z Białorusią.

Francuska broń jądrowa dla Polski? Szef BBN studzi oczekiwania z ostatniej chwili
Francuska broń jądrowa dla Polski? Szef BBN studzi oczekiwania

Szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego Sławomir Cenckiewicz sceptycznie ocenia możliwość realnego objęcia Polski francuskim odstraszaniem nuklearnym. Jego zdaniem Paryż bardzo pilnuje pełnej kontroli nad własnym arsenałem.

NATO przerzuca myśliwce na Azory. Strategiczne znaczenie portugalskiej bazy Wiadomości
NATO przerzuca myśliwce na Azory. Strategiczne znaczenie portugalskiej bazy

Na portugalskich Azorach wyraźnie rośnie aktywność wojskowa NATO. Do stacjonujących tam sił amerykańskich dołączyły brytyjskie samoloty Royal Air Force, a baza Lajes na wyspie Terceira zyskuje coraz większe znaczenie operacyjne.

Operacja przygotowywana miesiącami. Tak namierzono przywódcę Iranu pilne
Operacja przygotowywana miesiącami. Tak namierzono przywódcę Iranu

To nie była improwizacja ani pojedynczy nalot. Eliminacja najwyższego przywódcy Iranu była efektem długotrwałej, ściśle skoordynowanej operacji wywiadowczej USA i Izraela.

Tysiące Polaków utknęły na Bliskim Wschodzie. MSZ nie przewiduje ewakuacji gorące
Tysiące Polaków utknęły na Bliskim Wschodzie. MSZ nie przewiduje ewakuacji

Polskie MSZ przekazało nowe informacje dotyczące bezpieczeństwa rodaków na Bliskim Wschodzie. Resort podkreśla, że obecnie nie planuje wysyłania samolotów ewakuacyjnych.

Czy Polska powinna mieć broń nuklearną? Nowy sondaż pilne
Czy Polska powinna mieć broń nuklearną? Nowy sondaż

Temat ewentualnego wejścia Polski w program odstraszania nuklearnego wraca do debaty publicznej. Najnowszy sondaż na zlecenie Radia ZET pokazuje, jak Polacy oceniają pomysł pozyskania przez nasz kraj broni jądrowej.

Ambasady USA pod ostrzałem Iranu. Trump zapowiada odwet z ostatniej chwili
Ambasady USA pod ostrzałem Iranu. Trump zapowiada odwet

Donald Trump zapowiedział reakcję USA po ataku irańskich dronów na amerykańską ambasadę w Rijadzie. W tle są także uderzenia w inne placówki USA oraz rosnące napięcie w regionie.

REKLAMA

Z głębin kosmosu rozbrzmiewa regularny sygnał. Naukowcy odkryli jego źródło

Od ponad dekady astronomowie odbierali regularny sygnał radiowy pochodzący z okolic gwiazdozbioru Wielkiego Wozu. Pojawiał się on co 125,5 minuty, wprawiając naukowców w zakłopotanie. Co mogło wysyłać impulsy o tak nietypowej częstotliwości? Teraz, dzięki najnowszym badaniom, zagadka została rozwikłana.
Kosmos / zdjęcie ilustracyjne
Kosmos / zdjęcie ilustracyjne / pixabay.com

Naukowcy rozwiązali zagadkę

Okazuje się, że źródłem tajemniczego sygnału jest układ podwójny gwiazd oznaczony jako ILT J110160.52+552119.62. W jego skład wchodzą: Biały karzeł – martwa, gęsta pozostałość po gwieździe, oraz Czerwony karzeł – niewielka, chłodna gwiazda, która wciąż świeci. Obie gwiazdy znajdują się tak blisko siebie, że ich pola magnetyczne oddziałują, tworząc niezwykły kosmiczny spektakl. Co ponad dwie godziny dochodzi do silnych interakcji magnetycznych, wywołujących impulsy radiowe, które docierają aż na Ziemię.

Nowa klasa kosmicznych sygnałów?

Sygnały te różnią się od znanych wcześniej szybkich rozbłysków radiowych (FRB). Wiadomo, że trwają znacznie dłużej – od kilku sekund do minuty – i mają niższą energię. Naukowcy zastanawiają się teraz, czy istnieje kontinuum zjawisk pomiędzy tymi długookresowymi impulsami a FRB, czy też mamy do czynienia z zupełnie nowym typem emisji.

Istnieje kilka silnie namagnesowanych gwiazd neutronowych, czyli magnetarów, które znane są z emitowania impulsów radiowych co kilka sekund. Niektórzy astrofizycy sugerują, że źródła mogą emitować impulsy w regularnych odstępach czasu, ponieważ obracają się, więc widzimy emisję radiową tylko wtedy, gdy źródło jest skierowane w naszą stronę. Teraz wiemy, że przynajmniej niektóre długookresowe przejściowe sygnały radiowe pochodzą z układów podwójnych. Mamy nadzieję, że to zmotywuje radioastronomów do lokalizowania nowych klas źródeł, które mogą pochodzić z układów podwójnych gwiazd neutronowych lub magnetarów

– wyjaśnił Charles Kilpatrick z Northwestern University.



 

Polecane