Apel! Chcą odtworzyć historię byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S"

„W związku z zamiarem odtworzenia historii byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ «Solidarność» prosimy każdego, kto posiada jakiekolwiek dokumenty, pisma, gazety, fotografie, gadżety z nim związane o przekazanie ich do wykorzystania w planowanym opracowaniu” – apelują działacze toruńsko-włocławskiej Solidarności.
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S" / fot. P. Grążawski

Były Region Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „Solidarność” pomimo kilkukrotnych „podejść” do tej pory nie ma spisanej swojej historii. Gorzej, ponieważ wiadomo, iż część zgromadzonych przed kilkunastu laty dokumentów po prostu przepadła po śmierci człowieka, który je zbierał. Jeszcze nie wiadomo co się z nimi stało.

"Problem jest spory, ponieważ kombatantów, którzy tworzyli zręby Regionu jest już mała garstka, dokumenty, ważne papiery – rozproszone, stąd każda poważna relacja, każda gazetka, protokół, wykaz są bardzo ważne. Nie chcemy nikomu zabierać dokumentów, zwłaszcza, że część z niuch może być traktowana jako pamiątka rodzinna, stąd będziemy wdzięczni także za kopie, lub możliwość dokonania takiej. Każdy, kto znacząco przyczyni się do wzbogacenia wiedzy historycznej o Regionie Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej może liczyć na uwiecznienie swojego nazwiska w monografii" - piszą autorzy apelu.

Bardzo cenne będą osobiste wspomnienia (choćby krótkie) z pierwszych lat funkcjonowania Regionu, działań w stanie wojennym i w okresie reaktywacji (po 1989 r).

Karnawał Solidarności we Włocławku

Włocławski sierpień 1980 r. został zainicjowany 22 VIII przez wiec załogi Włocławskiej Fabryki Maszyn i Urządzeń ,,Wisła”, którzy poparli postulaty robotników Wybrzeża. 28 VIII 1980 r. strajk podjęli pracownicy Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji we Włocławku żądający zapoznania się z postulatami robotników Wybrzeża. W dniach 29 – 30 VIII miały też miejsce jednodniowe strajki w Zakładach Azotowych ,,Azoty”, Fabryce Lin i Drutu ,,Drumet” oraz ,,Transbudzie”. Włocławscy robotnicy solidaryzowali się z postulatami związkowymi gdańskiego i szczecińskiego MKS.

Pojawiły się także postulaty o charakterze ekonomicznym. We Włocławku nie doszło jednak do powstania reprezentacji strajkujących o charakterze ponadzakładowym w postaci MKS – u. Strajki wspomniane po podpisaniu porozumień w Szczecinie zostały zakończone. 5 IX 1980 r. delegacja pracowników z ,,Azotów” spotkała się z Lechem Wałęsą w Gdańsku i to właśnie w Zakładach Azotowych powstał 15 IX pierwszy komitet założycielski Związku. 22 IX 1980 r. w lokalu Oddziału Wojewódzkiego Stowarzyszenia ,,PAX” we Włocławku odbyło się zebranie przedstawicieli 23 zakładów pracy.

Miejscowy PAX wydatnie dopomógł w organizacji Związku. Cztery dni później doszło do powstania Międzyzakładowego KomitetuZałożycielskiego NSZZ ,,S” Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej we Włocławku w dniu 26 IX 1980 r., na czele którego w roli przewodniczącego stanął Marian Nowicki – ślusarz z Zakładów Azotowych we Włocławku. W skład Prezydium MKZ weszli także: Marek Malicki (wiceprzewodniczący MKZ, pracownik Kujawskiej Fabryki Manometrów), Prokop Wojciechowski (sekretarz MKZ, pracownik Hydrobudowy), Lucjan Przystałowski, Marek Jesiołowski, Kazimierz Rojkowski, Ryszard Lewandowski, Zbigniew Mokras, Wiesław Świątkiewicz, Marek Urbański. Na początku listopada 1980 r. w MKZ Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej zarejestrowanych było 80 komitetów zakładowych, zaś liczba członków sięgała 42 tysięcy. Jesienią 1980 r. Region uczestniczył w ogólnopolskich akcjach protestacyjnych. W XI 1980 r. powstała Miejska Komisja Koordynacyjna MKZ w Rypinie na czele z przewodniczącym Ryszardem Hańczykiem. W II 1981 r. w Lipnie i Radziejowie powstały Międzyzakładowe Komisje Koordynacyjne MKZ, zaś ich przewodniczącymi zostali Jan Ramza i Stanisław Gawroński.

W I 1981 r. MKZ we Włocławku wsparł działania NSZZ ,,Solidarności Chłopskiej” m.in. organizację rolniczych manifestacji. W II 1981 r. doszło do zmian w składzie Prezydium MKZ: wiceprzewodniczącymi zostali Janusz Heliński i P. Wojciechowski, zaś nowymi członkami Prezydium Tadeusz Zygadło, Igor Kraiński, Elżbieta Kierzkowska i Zbigniew Kaszubski. W III 1981 r. powołano Regionalny Komitet Strajkowy w związku z wydarzeniami bydgoskimi z 19 III 1981 roku. W czerwcu 1981 r. doszło do zakończenia działalności przez włocławski MKZ. Podczas I i II Walnego Zebrania Delegatów (29 V i 5 VI) powołano do życia i wybrano Zarząd Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ ,,Solidarność”. Przewodniczącym Zarządu Regionu został M. Nowicki, zaś wiceprzewodniczącymi W. Świątkiewicz i Edward Wilk. W skład Prezydium Zarządu weszli: Karol Jung (Kujawska Fabryka Manometrów, przew. KZ), Z. Kaszubski (PKS, przew. KZ), E. Kierzkowska (Fabryka Farb i Lakierów, przew. KZ), Cecylia Kościuk (nauczycielka), Józef Maciejewski (Kujawska Fabryka Manometrów, członek Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania we Włocławku), Andrzej Mazur (Oddział Stowarzyszenia PAX we Włocławku, przew. KZ), Lucjan Przystałowski (kierowca MPK, przewodniczący komisji rewizyjnej), Tadeusz Zygadło (Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich, przew. KZ).
Pozostałych członków i członkiń Zarządu Regionu było 45. W skład komisji rewizyjnej Regionu weszło 9 osób. Komisji przewodniczył Franciszek Sobieski. Na dzień 2 VI 1981 r. liczba członków Związku w Regionie wynosiła 65 261 osób. Jednocześnie dokonano wyboru 6 delegatów Regionu na I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ ,,S” w Gdańsku we IX 1981 roku. Na I KZD NSZZ ,,Solidarności” w Gdańsku delegaci ci nie odegrali większej roli. 23 IX 1981 r. utworzono Rejonowe Komisje Koordynacyjne NSZZ ,,S” Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej w: Ciechocinku, Lipnie, Aleksandrowie Kujawskim, Rypinie, Radziejowie, Lubrańcu i Chodczu.

Po zjeździe, a przed wprowadzeniem stanu wojennego działania władz regionalnych Związku koncentrowały się na prowadzeniu działalności bieżącej. Jednocześnie w okresie 23 XI – 13 XII 1981 r. miał miejsce ogólnopolski strajk Solidarności Chłopskiej w siedzibie Wojewódzkiego Związku Kółek i Organizacji Rolniczych we Włocławku.


 

POLECANE
Eksplozja w kurorcie w Szwajcarii. Są nowe doniesienia z ostatniej chwili
Eksplozja w kurorcie w Szwajcarii. Są nowe doniesienia

W barze w Crans-Montanie, gdzie w sylwestrową noc wybuchł pożar zabijając około 40 osób, znajdowały się ścianki wykonane z łatwopalnej pianki - podała w piątek włoska agencja Ansa. Właściciele lokalu twierdzą natomiast, że wszystko było zgodne z normą.

PKP Intercity wydał komunikat z ostatniej chwili
PKP Intercity wydał komunikat

Pociągi na odcinkach przebiegających przez tereny zalesione w województwach pomorskim i zachodniopomorskim mogą poruszać się wolniej, co może skutkować wydłużeniem czasu przejazdu - poinformowało w piątek PKP Intercity. W nocy prognozowane są opady śniegu m.in. na północy Polski.

Sławosz Uznański-Wiśniewski przekazał radosną wiadomość. Lawina gratulacji Wiadomości
Sławosz Uznański-Wiśniewski przekazał radosną wiadomość. Lawina gratulacji

To będzie wyjątkowy rok w życiu Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego. Polak, który poleciał w kosmos, ogłosił, że wraz z żoną Aleksandrą spodziewa się dziecka. Radosną nowiną podzielił się w mediach społecznościowych na początku nowego roku.

Tȟašúŋke Witkó: Polityczne niepokoje Friedricha Merza tylko u nas
Tȟašúŋke Witkó: Polityczne niepokoje Friedricha Merza

Friedrich Merz ma poważne powody do niepokoju. Nie, nie dlatego, że w grudniu 2025 roku to Annegret Kramp-Karrenbauer została powołana na stanowisko prezesa Fundacji Konrada Adenauera, a nie protegowany kanclerza, Günter Krings. Posadzenie byłej minister obrony Niemiec i pupilki Angeli Merkel w tym prestiżowym fotelu wcale nie było jakimś większym przesileniem w szeregach współrządzącej Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej, a jedynie zewnętrznym urealnieniem tego, co faktycznie dzieje się w ugrupowaniu.

Tragiczny wypadek w święta. Nie żyje były reprezentant Polski Wiadomości
Tragiczny wypadek w święta. Nie żyje były reprezentant Polski

Nie żyje Robert Wolski, były reprezentant Polski w skoku wzwyż i uczestnik igrzysk olimpijskich w Atenach. Sportowiec zmarł kilka dni po poważnym wypadku samochodowym, do którego doszło w województwie łódzkim w czasie świąt Bożego Narodzenia.

FBI udaremniło planowany zamach w Karolinie Północnej z ostatniej chwili
FBI udaremniło planowany zamach w Karolinie Północnej

Federalne Biuro Śledcze (FBI) podało w piątek, że udaremniło zamach 18-letniego dżihadysty inspirowany ideologią Państwa Islamskiego. Mężczyzna planował zaatakować młotkami i nożami klientów supermarketu w Karolinie Północnej, lecz został schwytany, bo wyjawił plan agentowi FBI pod przykrywką.

Tragedia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna zmarł po ataku psa Wiadomości
Tragedia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna zmarł po ataku psa

Do dramatycznego zdarzenia doszło pod koniec grudnia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna, który przebywał w piwnicy jednego z domów jednorodzinnych, został ciężko pogryziony przez psa rasy amstaff. Mimo szybkiej pomocy medycznej nie udało się uratować jego życia.

Kilkaset drzew ściętych siekierami. Policja bada sprawę wycinki w Toruniu Wiadomości
Kilkaset drzew ściętych siekierami. Policja bada sprawę wycinki w Toruniu

Toruński magistrat zgłosił na policję nielegalną wycinkę kilkuset drzew w lesie łęgowym na Kępie Bazarowej w obszarze Natura 2000; drzewa zostały powalone siekierami. Miasto apeluje o pomoc w ujęciu winowajców.

Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska z ostatniej chwili
Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska

W piątek Urząd Miasta Gdańska informuje o istotnych zmianach w organizacji ruchu i funkcjonowaniu komunikacji miejskiej na gdańskiej Zaspie. Powodem są kolejne prace rozbiórkowe kładki nad al. Jana Pawła II. Utrudnienia rozpoczną się w nocy z 7 na 8 stycznia i potrwają do 21 stycznia.

Trzęsienie ziemi w Saksonii. Wstrząsy odczuwalne przy granicy z Polską Wiadomości
Trzęsienie ziemi w Saksonii. Wstrząsy odczuwalne przy granicy z Polską

W niemieckiej Saksonii, tuż przy granicy z Polską i Czechami, doszło do serii trzęsień ziemi. Wstrząsy odczuli mieszkańcy regionu Vogtland w południowo-zachodniej części kraju.

REKLAMA

Apel! Chcą odtworzyć historię byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S"

„W związku z zamiarem odtworzenia historii byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ «Solidarność» prosimy każdego, kto posiada jakiekolwiek dokumenty, pisma, gazety, fotografie, gadżety z nim związane o przekazanie ich do wykorzystania w planowanym opracowaniu” – apelują działacze toruńsko-włocławskiej Solidarności.
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S" / fot. P. Grążawski

Były Region Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „Solidarność” pomimo kilkukrotnych „podejść” do tej pory nie ma spisanej swojej historii. Gorzej, ponieważ wiadomo, iż część zgromadzonych przed kilkunastu laty dokumentów po prostu przepadła po śmierci człowieka, który je zbierał. Jeszcze nie wiadomo co się z nimi stało.

"Problem jest spory, ponieważ kombatantów, którzy tworzyli zręby Regionu jest już mała garstka, dokumenty, ważne papiery – rozproszone, stąd każda poważna relacja, każda gazetka, protokół, wykaz są bardzo ważne. Nie chcemy nikomu zabierać dokumentów, zwłaszcza, że część z niuch może być traktowana jako pamiątka rodzinna, stąd będziemy wdzięczni także za kopie, lub możliwość dokonania takiej. Każdy, kto znacząco przyczyni się do wzbogacenia wiedzy historycznej o Regionie Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej może liczyć na uwiecznienie swojego nazwiska w monografii" - piszą autorzy apelu.

Bardzo cenne będą osobiste wspomnienia (choćby krótkie) z pierwszych lat funkcjonowania Regionu, działań w stanie wojennym i w okresie reaktywacji (po 1989 r).

Karnawał Solidarności we Włocławku

Włocławski sierpień 1980 r. został zainicjowany 22 VIII przez wiec załogi Włocławskiej Fabryki Maszyn i Urządzeń ,,Wisła”, którzy poparli postulaty robotników Wybrzeża. 28 VIII 1980 r. strajk podjęli pracownicy Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji we Włocławku żądający zapoznania się z postulatami robotników Wybrzeża. W dniach 29 – 30 VIII miały też miejsce jednodniowe strajki w Zakładach Azotowych ,,Azoty”, Fabryce Lin i Drutu ,,Drumet” oraz ,,Transbudzie”. Włocławscy robotnicy solidaryzowali się z postulatami związkowymi gdańskiego i szczecińskiego MKS.

Pojawiły się także postulaty o charakterze ekonomicznym. We Włocławku nie doszło jednak do powstania reprezentacji strajkujących o charakterze ponadzakładowym w postaci MKS – u. Strajki wspomniane po podpisaniu porozumień w Szczecinie zostały zakończone. 5 IX 1980 r. delegacja pracowników z ,,Azotów” spotkała się z Lechem Wałęsą w Gdańsku i to właśnie w Zakładach Azotowych powstał 15 IX pierwszy komitet założycielski Związku. 22 IX 1980 r. w lokalu Oddziału Wojewódzkiego Stowarzyszenia ,,PAX” we Włocławku odbyło się zebranie przedstawicieli 23 zakładów pracy.

Miejscowy PAX wydatnie dopomógł w organizacji Związku. Cztery dni później doszło do powstania Międzyzakładowego KomitetuZałożycielskiego NSZZ ,,S” Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej we Włocławku w dniu 26 IX 1980 r., na czele którego w roli przewodniczącego stanął Marian Nowicki – ślusarz z Zakładów Azotowych we Włocławku. W skład Prezydium MKZ weszli także: Marek Malicki (wiceprzewodniczący MKZ, pracownik Kujawskiej Fabryki Manometrów), Prokop Wojciechowski (sekretarz MKZ, pracownik Hydrobudowy), Lucjan Przystałowski, Marek Jesiołowski, Kazimierz Rojkowski, Ryszard Lewandowski, Zbigniew Mokras, Wiesław Świątkiewicz, Marek Urbański. Na początku listopada 1980 r. w MKZ Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej zarejestrowanych było 80 komitetów zakładowych, zaś liczba członków sięgała 42 tysięcy. Jesienią 1980 r. Region uczestniczył w ogólnopolskich akcjach protestacyjnych. W XI 1980 r. powstała Miejska Komisja Koordynacyjna MKZ w Rypinie na czele z przewodniczącym Ryszardem Hańczykiem. W II 1981 r. w Lipnie i Radziejowie powstały Międzyzakładowe Komisje Koordynacyjne MKZ, zaś ich przewodniczącymi zostali Jan Ramza i Stanisław Gawroński.

W I 1981 r. MKZ we Włocławku wsparł działania NSZZ ,,Solidarności Chłopskiej” m.in. organizację rolniczych manifestacji. W II 1981 r. doszło do zmian w składzie Prezydium MKZ: wiceprzewodniczącymi zostali Janusz Heliński i P. Wojciechowski, zaś nowymi członkami Prezydium Tadeusz Zygadło, Igor Kraiński, Elżbieta Kierzkowska i Zbigniew Kaszubski. W III 1981 r. powołano Regionalny Komitet Strajkowy w związku z wydarzeniami bydgoskimi z 19 III 1981 roku. W czerwcu 1981 r. doszło do zakończenia działalności przez włocławski MKZ. Podczas I i II Walnego Zebrania Delegatów (29 V i 5 VI) powołano do życia i wybrano Zarząd Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ ,,Solidarność”. Przewodniczącym Zarządu Regionu został M. Nowicki, zaś wiceprzewodniczącymi W. Świątkiewicz i Edward Wilk. W skład Prezydium Zarządu weszli: Karol Jung (Kujawska Fabryka Manometrów, przew. KZ), Z. Kaszubski (PKS, przew. KZ), E. Kierzkowska (Fabryka Farb i Lakierów, przew. KZ), Cecylia Kościuk (nauczycielka), Józef Maciejewski (Kujawska Fabryka Manometrów, członek Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania we Włocławku), Andrzej Mazur (Oddział Stowarzyszenia PAX we Włocławku, przew. KZ), Lucjan Przystałowski (kierowca MPK, przewodniczący komisji rewizyjnej), Tadeusz Zygadło (Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich, przew. KZ).
Pozostałych członków i członkiń Zarządu Regionu było 45. W skład komisji rewizyjnej Regionu weszło 9 osób. Komisji przewodniczył Franciszek Sobieski. Na dzień 2 VI 1981 r. liczba członków Związku w Regionie wynosiła 65 261 osób. Jednocześnie dokonano wyboru 6 delegatów Regionu na I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ ,,S” w Gdańsku we IX 1981 roku. Na I KZD NSZZ ,,Solidarności” w Gdańsku delegaci ci nie odegrali większej roli. 23 IX 1981 r. utworzono Rejonowe Komisje Koordynacyjne NSZZ ,,S” Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej w: Ciechocinku, Lipnie, Aleksandrowie Kujawskim, Rypinie, Radziejowie, Lubrańcu i Chodczu.

Po zjeździe, a przed wprowadzeniem stanu wojennego działania władz regionalnych Związku koncentrowały się na prowadzeniu działalności bieżącej. Jednocześnie w okresie 23 XI – 13 XII 1981 r. miał miejsce ogólnopolski strajk Solidarności Chłopskiej w siedzibie Wojewódzkiego Związku Kółek i Organizacji Rolniczych we Włocławku.



 

Polecane