Od 1981 roku Święto Kolejarza co roku jest obchodzone 25 listopada, w dniu wspomnienia św. Katarzyny Aleksandryjskiej, zmarłej śmiercią męczeńską chrześcijanki z Aleksandrii.

Jak przekazuje Stacja Muzeum 21 lipca 1981 roku NSZZ „Solidarność” Węzła PKP Lublin podjęła uchwałę nr 1: „Począwszy od roku 1981, Dniem Kolejarza uznaje się 25 listopada, tj. Dzień św. Katarzyny Aleksandryjskiej, patronki polskich kolejarzy”.

Docenienie zaangażowania pracowników

Do dziś ten dzień staje się m.in. okazją do docenienia zaangażowania pracowników kolei. „Święto Kolejarza […] obchodzimy w różny sposób. Z tej okazji obywają się różne wydarzenia. Organizowane są Msze Święte, okolicznościowe spotkania, wręczane są odznaczenia resortowe i państwowe dla pracowników” – czytamy w komunikacie Sekcji Zawodowej Infrastruktury Kolejowej NSZZ "S". Tradycyjnie też w okolicy święta uwaga kolejarskich organizacji zakładowych skupia się na tym, by wynegocjować satysfakcjonującą wysokość jednorazowych nagród dla pracowników.

Nagroda jest wyrazem uznania dla codziennej pracy kolejarzy. Pracy, która – jak sami mówią – jest służbą i jednocześnie misją.

– W ciągu ostatniego roku pracownicy niezwykle angażowali się nie tylko w wykonywanie swoich codziennych obowiązków. Po wybuchu wojny na Ukrainie byli tymi, którzy jako jedni z pierwszych mieli kontakt z uchodźcami. Pomagali im i pracowali w sytuacji wzmożonego ruchu na dworcach, m.in. w Przemyślu, Warszawie, Krakowie czy we Wrocławiu. Nagroda jest wyrazem wdzięczności także za te działania – mówi Barbara Miszczuk, przewodnicząca MOZ NSZZ „Solidarność” w PKP SA – spółce, której głównym zadaniem jest zapewnienie usług na dworcach kolejowych.

W każdej spółce oddzielne negocjacje

Wysokość nagród jest różna w poszczególnych spółkach i uzależniona od kilku czynników. Z reguły pewna wysokość nagród jest zagwarantowana w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy [ZUZP]. Na przykład Solidarność w PKP PLK informuje, że w ZUZP zawartym w tej spółce z okazji Święta Kolejarza pracownik zatrudniony na kolei powyżej roku nabywa prawo do nagrody pieniężnej w wysokości 10 proc. jednomiesięcznego przeciętnego wynagrodzenia w PLK za rok poprzedni. „W 2023 r. jest to kwota ok. 697 zł” – czytamy w informacji związkowej na ten temat.

Jak dowiadujemy się z tego samego komunikatu, Sekcja Zawodowa Infrastruktury Kolejowej NSZZ „Solidarność” wystąpiła jednak do Zarządu PLK o wypłatę dla pracowników spółki dodatkowej nagrody z oszczędności w funduszu wynagrodzeń.

Media niedawno pisały także o nagrodzie w spółce PKP Cargo. Porozumienie w tej sprawie podpisały 6 października: Zarząd PKP Cargo oraz przedstawiciele trzech organizacji związkowych – Federacja Związków Zawodowych Kolejarzy, Sekcja Zawodowa NSZZ „Solidarność” Grupy PKP Cargo i Krajowy Sekretariat Kolejarzy NSZZ „Solidarność 80”. „Strony ustaliły, że z okazji Święta Kolejarza w 2023 r. każdemu pracownikowi PKP Cargo SA uprawnionemu zgodnie z Zakładowym Układem Zbiorowym Pracy dla Pracowników Zatrudnionych przez Zakłady PKP Cargo SA do gratyfikacji pieniężnej, o której mowa w § 67 ust. 5 i 6 ZUZP, zostanie dokonana wypłata tego świadczenia w wysokości 200 zł określonej w ZUZP” – czytamy w informacji serwisu nakolei.pl. „Dodatkowo każdemu pracownikowi PKP Cargo, który w dniu 1 listopada 2023 r. posiada minimum roczny staż pracy na kolei, zostanie wypłacona nagroda w wysokości 800 zł” – cytują dziennikarze portalu treść porozumienia.

Podobne negocjacje prowadzą też przedstawiciele pracowników w innych spółkach kolejowych.

– Zwykle zakładowe układy zbiorowe zakładają negocjacje nagród z okazji Święta Kolejarza. Oczywiście staramy się wynegocjować jak najwyższe kwoty, musimy jednak brać pod uwagę również kondycję danej spółki. W Grupie PKP funkcjonuje osiemnaście spółek. To oddzielni pracodawcy, trudno o jednolitą gratyfikację u każdego z nich – tłumaczy Barbara Miszczuk. Dodaje, że z wysokości tegorocznej nagrody w spółce PKP SA pracownicy są zadowoleni.

– Nagrody w poszczególnych spółkach wynoszą w tym roku od kilkuset do 2000 zł i zostaną wypłacone na początku grudnia. Pracownicy dostaną więc zastrzyk gotówki przed świętami Bożego Narodzenia – mówi Henryk Grymel, przewodniczący Rady Krajowej Sekcji Kolejarzy NSZZ „Solidarność”. – Negocjujemy też systemowe podwyżki od przyszłego roku – dodaje.

– Przed nami kolejny ciężki rok i wiele wyzwań dotyczących obrony praw pracowniczych i poprawy warunków pracy – zapowiada z kolei Barbara Miszczuk.

Tekst pochodzi z 47 (1817) numeru „Tygodnika Solidarność”.