Publikujemy pełną treść komentarza:

Proroctwo mesjańskie

Wiele osób włożyło ogromny wysiłek w ukazanie znaczenia gwiazdy betlejemskiej jako wypełnienia mesjańskiego proroctwa ze Starego Testamentu, z 24 rozdziału Księgi Liczb:

„Widzę go, lecz jeszcze nie teraz, 
dostrzegam go, ale nie z bliska: 
wschodzi Gwiazda z Jakuba, 
a z Izraela podnosi się berło”.

Bez wątpienia proroctwo to było wykorzystywane w przesłaniach mesjańskich przez różne grupy żydowskie, w tym zelotów i społeczność Qumran. Tutaj jednak, moim zdaniem, zaczynają się różne trudności. Czy Jezus jest gwiazdą (która wyjdzie z Jakuba), czy też gwiazda (z naszego czytania) wskazuje na niego? W tym komentarzu będę chciała unikać stwierdzeń typu: „Jezus jest gwiazdą poranną”, z którą spotykamy się w Księdze Apokalipsy. Będę raczej starała się wyodrębnić samo pojawienie się „gwiazdy betlejemskiej” i zastanowić się nad tym, co ono może oznaczać. 

Kontekst

Zacznijmy od przybliżenia kontekstu: do tego momentu Ewangelii wszyscy, którzy wiedzą cokolwiek o tożsamości wspomnianego dziecka, są Żydami. Wszystko więc jest raczej przewidywalne: żydowski Mesjasz spełnia żydowskie oczekiwania w żydowskim kontekście. Pierwszy rozdział Ewangelii Mateusza jest bardzo żydowski, ponieważ przedstawia genealogię Jezusa od Dawida do Abrahama. Jednakże nagle w drugim rozdziale, w bardzo nieoczekiwany sposób, na scenę wkraczają goście ze Wschodu, którzy nie są Żydami, i którzy chcą oddać hołd nowonarodzonemu dziecku, które jest Królem żydowskim. Może się to wydawać dość szalone. Co więc może nam ukazać wydarzenie wskazujące na to, że prowadzi ich gwiazda? 

• Epifania, czyli Objawienie Pańskie - jedno z dwóch najstarszych chrześcijańskich świąt

• Franciszek: uczestnicząc w orszakach Trzech Króli, Polacy dają świadectwo wiary

• Abp Galbas na Orszaku Trzech Króli: złóżmy dziś Chrystusowi w darze nasze uczucia

• Tłumy mieszkańców stolicy na Orszaku Trzech Króli

Interpretacja

Myślę, że możemy znaleźć cenną wskazówkę w 4. rozdziale Księgi Powtórzonego Prawa. Tekst ten jest ważnym ostrzeżeniem przed mylną interpretacją znaków:

„Gdy podniesiesz oczy ku niebu i ujrzysz słońce, księżyc i gwiazdy, i wszystkie zastępy niebios, obyś nie pozwolił się zwieść, nie oddawał im pokłonu i nie służył, bo Pan, Bóg twój, przydzielił je wszystkim narodom pod niebem” (Pwt 4,19).

Biblia Hebrajska wyraźnie łączy gwiazdy i inne zjawiska naturalne z poganami, przypominając nam, że słońce, księżyc i gwiazdy zostały dane wszystkim „narodom pod niebem”. Nie przynależą tylko dla Izraela, nie są wyjątkowe. One są dziełem Stwórcy. 

Mędrcy ze Wschodu

Jeśli chodzi o Mędrców ze Wschodu, to mamy do czynienia z przypadkiem, w którym poganie robią to, czego się nie spodziewamy: oni wiedzą, kogo szukają i dostrzegają różnicę pomiędzy znakiem, który wskazuje drogę, a samym Dzieciątkiem. To właśnie jest zapowiedzią tego, że narody niekoniecznie są bałwochwalcze. One są tymi, którzy są w stanie odróżnić obrazy lub znaki od rzeczywistości, którą ukazują.

Centrum Heschela KUL