W starotestamentalnym zapisie, gdzie dzieło stworzenia przedstawione jest w ramach siedmiu dni, ostatni z nich przeznaczony jest na odpoczynek. Bóg „odpoczął dnia siódmego po całym swym trudzie, jaki podjął” (Rdz 2,2). Liczba dni pracy i odpoczynku wskazuje na właściwy umiar ludzkiej aktywności. Proporcja sześciu dni pracy i jednego dnia odpoczynku okazała się trwalsza niż francuskie i radzieckie rewolucyjne próby modyfikacji tygodnia.

Odpoczynek symbolem wyzwolenia z niewolnictwa

Inny biblijny motyw przemawiający za odpoczynkiem wiąże się z wolnością. W przymierzu starotestamentalnym odpoczynek szabatowy jest znakiem wyzwolenia Izraela z niewolniczej pracy w Egipcie. Korzystają z niego również niewolnicy, a nawet zwierzęta (por. Wj 23,12). Widać tu, jak wiele z zasad sprzed tysięcy lat nie straciło swojej aktualności. Choć niestety wyścig za tym, by więcej mieć niż bardziej być, powoduje niejednokrotnie odbieranie prawa do wypoczynku innym osobom, a także sobie samemu. Praca i odpoczynek nie są celami samymi w sobie. Obie formy aktywności ostatecznie mają służyć człowiekowi. Bowiem zarówno pracoholizm, jak i lenistwo są realnym zagrożeniem.

„Pamiętaj, abyś dzień święty świecił”

Niedziela potrzebna jest naszym duszom i ciałom. Pomniejszanie któregokolwiek z elementów tworzących człowieka może mieć zgubne skutki dla całej osoby. Przykazanie „Pamiętaj, abyś dzień święty świecił” jest prawem, a zarazem obowiązkiem człowieka. Zostało nam dane dla pogłębienia wiary i miłości do Boga i bliźnich oraz troski o życie i zdrowie. Chrześcijańskie przeżywanie niedzieli skoncentrowane jest wokół zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. W Ewangelii otrzymujemy zatem nową motywację do świętowania. Dzień Pański to nade wszystko celebracja szczególnej pamięci Kościoła, w której centrum znajduje się Eucharystia. Udział w niej to obowiązek i wielki przywilej, jaki Zbawiciel w swojej hojności nam ofiarował.

[ks. Janusz Chyła jest doktorem teologii i proboszczem Parafii Matki Bożej Królowej Polski w Chojnicach]