[Tylko u nas] O kulturze politycznej. Prof. Jan Garlicki: Polacy nie lubią konfliktów w polityce

Jak wygląda nienawiść w sieci? Czy jest tak wielka, jak ją malują? O internetowych gladiatorach, hejterach i hiperzwolennikach, oraz roli emocji w polskiej kulturze politycznej – z politologiem prof. Janem Garlickim z Uniwersytetu Warszawskiego rozmawia Jakub Pacan.
/ prof. Jan Garlicki, fot. Marcin Żegliński - Tygodnik Solidarność

Polacy nie lubią konfliktów, przemocy, jeśli chodzi np. o styl uprawiania polityki, prezydentury czy prac parlamentu. Zwłaszcza od głowy państwa oczekujemy np. postawy koncyliacyjnej, niewchodzenia w konflikty. Z naszych obserwacji jednoznacznie wynika, że jeśli chodzi o preferencje Polaków, to między kulturą konfliktu a współpracy i spokoju wygrywa ta druga


- wskazuje w rozmowie z Jakubem Pacanem profesor Garlicki, powołując się na badania przeprowadzone w ostatnich dwóch latach. Zapytany o dużą ilość hejtu internecie, odpowiada:
 

Paradoksalnie, jeśli mówimy o kulturze politycznej całego środowiska internautów, to wcale się nie różni ona od kultury politycznej ogółu obywateli. W internecie wcale nie ma dużo więcej hejtu i nienawiści niż w tzw. realu. Natomiast zaobserwowaliśmy zjawisko tzw. gladiatorów. To nie jest liczna grupa – liczy ona od kilku do najwyżej 20 proc. użytkowników sieci – która w internecie okłada się agresją słowną. To przede wszystkim podział na hiperzwolenników i hiperprzeciwników jednej z dwóch dominujących orientacji politycznych


- komentuje politolog i dodaje, że oprócz gladiatorów, którzy są dość głośną, ale jednak mniejszością, reszta nie chce podejmować radykalnych działań. Są zadowoleni z demokracji i akceptują jej reguły gry. – Ale za poziom agresji w polskiej polityce wszyscy obwiniają internetowy hejt – zauważa Jakub Pacan.
 

Nie, to nieprawda. Hejt internetowy niewątpliwie jest przykładem dysfunkcjonalnej kultury politycznej wobec debaty publicznej, ale nie można przesadzać. Wielu polityków czy ludzi interesujących się polityką używa internetu po prostu do przekazywania swoich treści. Nakręcanie złych emocji nie jest, wbrew powszechnej opinii, zjawiskiem dominującym


- odpowiada ekspert. Podczas rozmowy poruszono temat emocji w polskiej kulturze politycznej.
 

To, że kultura polityczna w Polsce jest bardziej rozemocjonowana niż racjonalna, wynika z kilku czynników. Po pierwsze – z tradycji. Zawsze byliśmy narodem rozemocjonowanym. Od euforii do apatii i odwrotnie. Po drugie – współczesny marketing polityczny, który stawia na komunikowanie polityków z wyborcami za pomocą emocji – bo to skuteczniejsze niż przedstawianie programów, i po trzecie – temperatura sporu politycznego, który się rozszerza i zaczyna być permanentny


- podkreśla prof. Garlicki. Jego zdaniem nie ma obecnie możliwości konstruktywnego zarządzania konfliktami przez polityków, gdyż czołówka elit politycznych uważa, że konflikt buduje im poparcie, wobec czego z niego nie zrezygnują.
 

Byłem ostatnio na konferencji, gdzie pewien profesor Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu pokazywał, jak Niemcy prowadzą politykę energetyczną. Zmieniają się rządy, koalicje, a Niemcy konsekwentnie krok po kroku, według planu, wycofują się z atomu i węgla i każdy rząd po kolei posuwa do przodu udział energii odnawialnej w gospodarce. To program realizowany ponad podziałami. Zresztą nasi zachodni sąsiedzi potrafią stworzyć wielką koalicję. U nas to jest niestety nie do wyobrażenia. Francja i Wielka Brytania też z żelazną konsekwencją realizują swoje cele strategiczne obliczone na dekady niezależnie od tego, kto aktualnie rządzi


- zauważa ekspert. Zapytany, czy PiS i PO są dziś w stanie zbudować polską rację stanu wokół takich zagadnień, jak polityka zagraniczna czy energetyczna, odpowiada:
 

To byłoby ideałem, jednak nie widzę obecnie takiej możliwości


A w dalszej części wywiadu:

– Zwolennicy PiS są bardziej stali, to osoby w dużej mierze silnie zideologizowane (...) Elektorat zwolenników PO jest bardziej zróżnicowany - czyli jak wygląda kultura polityczna w poszczególnych obozach, wśród wyborców PiS i wyborców PO?

– Czy Polacy są bezradni wobec polityki i czują braku wpływu na to, co się dzieje w państwie?

– Jakie elementy są irracjonalne w naszej kulturze politycznej? 

 Co polska kultura polityczna wniosła do kultury politycznej Europy czy światowej myśli politycznej?



#REKLAMA_POZIOMA#

 

POLECANE
Eksplozja w kurorcie w Szwajcarii. Są nowe doniesienia z ostatniej chwili
Eksplozja w kurorcie w Szwajcarii. Są nowe doniesienia

W barze w Crans-Montanie, gdzie w sylwestrową noc wybuchł pożar zabijając około 40 osób, znajdowały się ścianki wykonane z łatwopalnej pianki - podała w piątek włoska agencja Ansa. Właściciele lokalu twierdzą natomiast, że wszystko było zgodne z normą.

PKP Intercity wydał komunikat z ostatniej chwili
PKP Intercity wydał komunikat

Pociągi na odcinkach przebiegających przez tereny zalesione w województwach pomorskim i zachodniopomorskim mogą poruszać się wolniej, co może skutkować wydłużeniem czasu przejazdu - poinformowało w piątek PKP Intercity. W nocy prognozowane są opady śniegu m.in. na północy Polski.

Sławosz Uznański-Wiśniewski przekazał radosną wiadomość. Lawina gratulacji Wiadomości
Sławosz Uznański-Wiśniewski przekazał radosną wiadomość. Lawina gratulacji

To będzie wyjątkowy rok w życiu Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego. Polak, który poleciał w kosmos, ogłosił, że wraz z żoną Aleksandrą spodziewa się dziecka. Radosną nowiną podzielił się w mediach społecznościowych na początku nowego roku.

Tȟašúŋke Witkó: Polityczne niepokoje Friedricha Merza tylko u nas
Tȟašúŋke Witkó: Polityczne niepokoje Friedricha Merza

Friedrich Merz ma poważne powody do niepokoju. Nie, nie dlatego, że w grudniu 2025 roku to Annegret Kramp-Karrenbauer została powołana na stanowisko prezesa Fundacji Konrada Adenauera, a nie protegowany kanclerza, Günter Krings. Posadzenie byłej minister obrony Niemiec i pupilki Angeli Merkel w tym prestiżowym fotelu wcale nie było jakimś większym przesileniem w szeregach współrządzącej Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej, a jedynie zewnętrznym urealnieniem tego, co faktycznie dzieje się w ugrupowaniu.

Tragiczny wypadek w święta. Nie żyje były reprezentant Polski Wiadomości
Tragiczny wypadek w święta. Nie żyje były reprezentant Polski

Nie żyje Robert Wolski, były reprezentant Polski w skoku wzwyż i uczestnik igrzysk olimpijskich w Atenach. Sportowiec zmarł kilka dni po poważnym wypadku samochodowym, do którego doszło w województwie łódzkim w czasie świąt Bożego Narodzenia.

FBI udaremniło planowany zamach w Karolinie Północnej z ostatniej chwili
FBI udaremniło planowany zamach w Karolinie Północnej

Federalne Biuro Śledcze (FBI) podało w piątek, że udaremniło zamach 18-letniego dżihadysty inspirowany ideologią Państwa Islamskiego. Mężczyzna planował zaatakować młotkami i nożami klientów supermarketu w Karolinie Północnej, lecz został schwytany, bo wyjawił plan agentowi FBI pod przykrywką.

Tragedia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna zmarł po ataku psa Wiadomości
Tragedia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna zmarł po ataku psa

Do dramatycznego zdarzenia doszło pod koniec grudnia w Krośnie Odrzańskim. Mężczyzna, który przebywał w piwnicy jednego z domów jednorodzinnych, został ciężko pogryziony przez psa rasy amstaff. Mimo szybkiej pomocy medycznej nie udało się uratować jego życia.

Kilkaset drzew ściętych siekierami. Policja bada sprawę wycinki w Toruniu Wiadomości
Kilkaset drzew ściętych siekierami. Policja bada sprawę wycinki w Toruniu

Toruński magistrat zgłosił na policję nielegalną wycinkę kilkuset drzew w lesie łęgowym na Kępie Bazarowej w obszarze Natura 2000; drzewa zostały powalone siekierami. Miasto apeluje o pomoc w ujęciu winowajców.

Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska z ostatniej chwili
Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska

W piątek Urząd Miasta Gdańska informuje o istotnych zmianach w organizacji ruchu i funkcjonowaniu komunikacji miejskiej na gdańskiej Zaspie. Powodem są kolejne prace rozbiórkowe kładki nad al. Jana Pawła II. Utrudnienia rozpoczną się w nocy z 7 na 8 stycznia i potrwają do 21 stycznia.

Trzęsienie ziemi w Saksonii. Wstrząsy odczuwalne przy granicy z Polską Wiadomości
Trzęsienie ziemi w Saksonii. Wstrząsy odczuwalne przy granicy z Polską

W niemieckiej Saksonii, tuż przy granicy z Polską i Czechami, doszło do serii trzęsień ziemi. Wstrząsy odczuli mieszkańcy regionu Vogtland w południowo-zachodniej części kraju.

REKLAMA

[Tylko u nas] O kulturze politycznej. Prof. Jan Garlicki: Polacy nie lubią konfliktów w polityce

Jak wygląda nienawiść w sieci? Czy jest tak wielka, jak ją malują? O internetowych gladiatorach, hejterach i hiperzwolennikach, oraz roli emocji w polskiej kulturze politycznej – z politologiem prof. Janem Garlickim z Uniwersytetu Warszawskiego rozmawia Jakub Pacan.
/ prof. Jan Garlicki, fot. Marcin Żegliński - Tygodnik Solidarność

Polacy nie lubią konfliktów, przemocy, jeśli chodzi np. o styl uprawiania polityki, prezydentury czy prac parlamentu. Zwłaszcza od głowy państwa oczekujemy np. postawy koncyliacyjnej, niewchodzenia w konflikty. Z naszych obserwacji jednoznacznie wynika, że jeśli chodzi o preferencje Polaków, to między kulturą konfliktu a współpracy i spokoju wygrywa ta druga


- wskazuje w rozmowie z Jakubem Pacanem profesor Garlicki, powołując się na badania przeprowadzone w ostatnich dwóch latach. Zapytany o dużą ilość hejtu internecie, odpowiada:
 

Paradoksalnie, jeśli mówimy o kulturze politycznej całego środowiska internautów, to wcale się nie różni ona od kultury politycznej ogółu obywateli. W internecie wcale nie ma dużo więcej hejtu i nienawiści niż w tzw. realu. Natomiast zaobserwowaliśmy zjawisko tzw. gladiatorów. To nie jest liczna grupa – liczy ona od kilku do najwyżej 20 proc. użytkowników sieci – która w internecie okłada się agresją słowną. To przede wszystkim podział na hiperzwolenników i hiperprzeciwników jednej z dwóch dominujących orientacji politycznych


- komentuje politolog i dodaje, że oprócz gladiatorów, którzy są dość głośną, ale jednak mniejszością, reszta nie chce podejmować radykalnych działań. Są zadowoleni z demokracji i akceptują jej reguły gry. – Ale za poziom agresji w polskiej polityce wszyscy obwiniają internetowy hejt – zauważa Jakub Pacan.
 

Nie, to nieprawda. Hejt internetowy niewątpliwie jest przykładem dysfunkcjonalnej kultury politycznej wobec debaty publicznej, ale nie można przesadzać. Wielu polityków czy ludzi interesujących się polityką używa internetu po prostu do przekazywania swoich treści. Nakręcanie złych emocji nie jest, wbrew powszechnej opinii, zjawiskiem dominującym


- odpowiada ekspert. Podczas rozmowy poruszono temat emocji w polskiej kulturze politycznej.
 

To, że kultura polityczna w Polsce jest bardziej rozemocjonowana niż racjonalna, wynika z kilku czynników. Po pierwsze – z tradycji. Zawsze byliśmy narodem rozemocjonowanym. Od euforii do apatii i odwrotnie. Po drugie – współczesny marketing polityczny, który stawia na komunikowanie polityków z wyborcami za pomocą emocji – bo to skuteczniejsze niż przedstawianie programów, i po trzecie – temperatura sporu politycznego, który się rozszerza i zaczyna być permanentny


- podkreśla prof. Garlicki. Jego zdaniem nie ma obecnie możliwości konstruktywnego zarządzania konfliktami przez polityków, gdyż czołówka elit politycznych uważa, że konflikt buduje im poparcie, wobec czego z niego nie zrezygnują.
 

Byłem ostatnio na konferencji, gdzie pewien profesor Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu pokazywał, jak Niemcy prowadzą politykę energetyczną. Zmieniają się rządy, koalicje, a Niemcy konsekwentnie krok po kroku, według planu, wycofują się z atomu i węgla i każdy rząd po kolei posuwa do przodu udział energii odnawialnej w gospodarce. To program realizowany ponad podziałami. Zresztą nasi zachodni sąsiedzi potrafią stworzyć wielką koalicję. U nas to jest niestety nie do wyobrażenia. Francja i Wielka Brytania też z żelazną konsekwencją realizują swoje cele strategiczne obliczone na dekady niezależnie od tego, kto aktualnie rządzi


- zauważa ekspert. Zapytany, czy PiS i PO są dziś w stanie zbudować polską rację stanu wokół takich zagadnień, jak polityka zagraniczna czy energetyczna, odpowiada:
 

To byłoby ideałem, jednak nie widzę obecnie takiej możliwości


A w dalszej części wywiadu:

– Zwolennicy PiS są bardziej stali, to osoby w dużej mierze silnie zideologizowane (...) Elektorat zwolenników PO jest bardziej zróżnicowany - czyli jak wygląda kultura polityczna w poszczególnych obozach, wśród wyborców PiS i wyborców PO?

– Czy Polacy są bezradni wobec polityki i czują braku wpływu na to, co się dzieje w państwie?

– Jakie elementy są irracjonalne w naszej kulturze politycznej? 

 Co polska kultura polityczna wniosła do kultury politycznej Europy czy światowej myśli politycznej?



#REKLAMA_POZIOMA#


 

Polecane