Starożytna Nicea - stolica myśli chrześcijańskiej z bazyliką św. Neofita, zatopioną świątynią

W 1700. rocznicę Soboru Nicejskiego Papież Leon XIV przybył do İzniku, dawnej Nicei, by zatrzymać się przy pozostałościach antycznej bazyliki św. Neofita. To miejsce, w którym historia i wiara zbiegają się w jednym punkcie, stała się przestrzenią spotkania Ojca Świętego z patriarchą Konstantynopola Bartłomiejem I.
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita / EPA/ALESSANDRO DI MEO Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 30 listopada br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji, ważną rolę odgrywają tu spotkania i wspólne modlitwy papieża z patriarchą ekumenicznym Bartłomiejem I;
  • W piątek, 28 listopada, Papież i Patriarcha Konstantynopola Bartłomiej I wspólnie odwiedzili Iznik (dawną Niceę) i uczcili 1700. rocznicę soboru nicejskiego;
  • İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody;
  • Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo.

 

Miasto ukształtowane przez jezioro

İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody. Układ dawnych bram porządkował ruch w mieście, a ponad sto wież strzegło pięciokilometrowego muru. Jezioro pełniło zarazem funkcję przeszkody i drogi, otwierając dostęp do szlaków prowadzących ku Morzu Marmara.

 

Miejsce dwóch soborów

Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo, a w 787 roku lokalna Hagia Sophia stała się miejscem soboru nicejskiego II, który położył kres ikonoklazmowi. Dziedzictwo tych wydarzeń przenika tkankę miasta i pamięć Kościoła.

 

Bazylika św. Neofita

Zatopiona świątynia, odkryta w 2014 r. na zdjęciach lotniczych, powstała około 390 roku w miejscu związanym z męczeństwem św. Neofita. Trójnawowy plan (41,32m długości i 18,61m szerokości) oraz absyda półkolista wewnątrz i kanciasta z zewnątrz odpowiadają architekturze późnej starożytności. Badania wskazują na obecność martyrium oraz U-kształtnej struktury uznanej za baptysterium – dzięki odnalezionemu kanałowi wodnemu i analizie warstw osadów.

 

Katastrofa i podwodne struktury

Po trzęsieniu ziemi w 740 r. bazylika runęła. Późniejsze podnoszenie się poziomu jeziora paradoksalnie zachowało jej struktury. Od 2015 roku, mimo trudnych warunków, archeologia podwodna dokumentuje mury, posadzki i elementy liturgiczne. Odkryto liczne pochówki oraz monety potwierdzające późnoantyczną datę budowli. Znalezione groby dzieci i ślady możliwego sanktuarium Apolla tworzą złożony obraz kultu i historii. Źródła późnobizantyńskie wspominają o „kościele Ojców” poza murami Nicei – a charakterystyka odkrytej świątyni odpowiada temu opisowi.

 

Znaczenie papieskiej wizyty

W miejscu, gdzie świadectwo wczesnochrześcijańskiego kultu „wyrasta” z jeziora, Papież Leon XIV spotkał patriarchę Bartłomieja I. Archeologia, pamięć soborów i świadectwo męczenników tworzą szczególną przestrzeń wspólnej modlitwy Ojca Świętego i patriarchy Konstantynopola. W tym kontekście papieska wizyta staje się gestem powrotu do źródeł Nicei.

Karol Darmoros


 

POLECANE
Polska poderwała myśliwce. Jest komunikat wojska z ostatniej chwili
Polska poderwała myśliwce. Jest komunikat wojska

W związku z atakiem Federacji Rosyjskiej wykonującej uderzenia na obiekty znajdujące się na terytorium Ukrainy, w polskiej przestrzeni powietrznej operuje wojskowe lotnictwo – poinformowało w sobotę na X Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych.

Bykownia - „czwarty Katyń” tylko u nas
Bykownia - „czwarty Katyń”

Bykownia to miejsce, w którym historia zbrodni katyńskiej odsłania swoje kolejne, długo ukrywane warstwy. Na przedmieściach Kijowa spoczywają tysiące ofiar NKWD, w tym ponad 3,5 tys. Polaków z tzw. ukraińskiej listy katyńskiej. Artykuł przypomina, jak powstawał polski cmentarz wojskowy, dlaczego budził sprzeciw Ukraińców i jak przez dekady próbowano zacierać ślady sowieckiej zbrodni.

Burza po finale „Jeden z dziesięciu”. Widzowie zniesmaczeni Wiadomości
Burza po finale „Jeden z dziesięciu”. Widzowie zniesmaczeni

Finał 152. edycji „Jeden z dziesięciu”, wyemitowany w czwartek 27 listopada, na długo zapadnie widzom w pamięć. Choć program prowadzony przez Tadeusza Sznuka od ponad dwóch dekad cieszy się ogromną sympatią widzów, tym razem wielu z nich poczuło wyraźny niesmak.

Pewne zwycięstwo Polek na mundialu Wiadomości
Pewne zwycięstwo Polek na mundialu

Polska pokonała w holenderskim 's-Hertogenbosch Chiny 36:20 (15:12) w swoim pierwszym meczu podczas mistrzostw świata piłkarek ręcznych, których współorganizatorami są Holandia i Niemcy. W innym spotkaniu grupy F rundy wstępnej broniąca tytułu Francja zagra wieczorem z Tunezją.

Tȟašúŋke Witkó: Intelektualny potworek z Białego Domu tylko u nas
Tȟašúŋke Witkó: Intelektualny potworek z Białego Domu

Wiem, że moi Wspaniali Czytelnicy są ludźmi dyskretnymi, dlatego nie zawaham się zdradzić Państwu pewnego sekretu. Otóż, od wielu tygodni jestem w głębokim, merytorycznym sporze z mym pryncypałem redakcyjnym, niejakim Krysztopą Cezarym

Nie żyje aktor polskich seriali Wiadomości
Nie żyje aktor polskich seriali

W wieku 94 lat zmarł Stanisław Sparażyński - aktor znany zarówno z wielu ról teatralnych, jak i z występów w popularnych polskich serialach. Smutną wiadomość przekazał warszawski oddział Związku Artystów Scen Polskich, którego Sparażyński był długoletnim członkiem.

Polska wynosi pięć satelitów na orbitę. Historyczny start Falcona 9 z ostatniej chwili
Polska wynosi pięć satelitów na orbitę. Historyczny start Falcona 9

W piątek wieczorem polskiego czasu rakieta Falcon 9 firmy SpaceX rozpoczęła misję Transporter-15. Na jej pokładzie znalazł się wyjątkowy dla Polski zestaw urządzeń. Na orbitę trafiło aż pięć satelitów z naszego kraju, w tym pierwszy satelita wojskowy w historii - MikroSAR.

Kaczyński: USA jedynym realnym gwarantem bezpieczeństwa Europy Wiadomości
Kaczyński: USA jedynym realnym gwarantem bezpieczeństwa Europy

Amerykanie są trudnym sojusznikiem, ale tylko oni są w stanie powstrzymywać Rosję - mówił prezes PiS Jarosław Kaczyński w piątek w Lublinie. Skrytykował Unię Europejską, która jego zdaniem łamie prawo, jest „nośnikiem imperialnych ambicji" kilku państw i narzuca ideologię.

Bezczynność rządu Tuska ws. Polaków więzionych w Rosji i na Białorusi tylko u nas
Bezczynność rządu Tuska ws. Polaków więzionych w Rosji i na Białorusi

Dlaczego część Polaków wciąż pozostaje w rosyjskich i białoruskich więzieniach, mimo głośnych wymian więźniów w ostatnich latach? Artykuł analizuje najważniejsze przypadki zatrzymań – od Mariana Radzajewskiego po Grzegorza Gawła – oraz działania polskiej dyplomacji, próbując wyjaśnić, dlaczego nie doczekali się powrotu do kraju.

Prognoza pogody na weekend. Oto co nas czeka Wiadomości
Prognoza pogody na weekend. Oto co nas czeka

W weekend należy spodziewać się opadów marznącego deszczu i mżawki, które miejscami powodować będą gołoledź. W trakcie nocy prognozowane są także gęste mgły, ograniczające widzialność do 200 m - przekazała PAP synoptyk IMGW Anna Gryczman.

REKLAMA

Starożytna Nicea - stolica myśli chrześcijańskiej z bazyliką św. Neofita, zatopioną świątynią

W 1700. rocznicę Soboru Nicejskiego Papież Leon XIV przybył do İzniku, dawnej Nicei, by zatrzymać się przy pozostałościach antycznej bazyliki św. Neofita. To miejsce, w którym historia i wiara zbiegają się w jednym punkcie, stała się przestrzenią spotkania Ojca Świętego z patriarchą Konstantynopola Bartłomiejem I.
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita / EPA/ALESSANDRO DI MEO Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 30 listopada br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji, ważną rolę odgrywają tu spotkania i wspólne modlitwy papieża z patriarchą ekumenicznym Bartłomiejem I;
  • W piątek, 28 listopada, Papież i Patriarcha Konstantynopola Bartłomiej I wspólnie odwiedzili Iznik (dawną Niceę) i uczcili 1700. rocznicę soboru nicejskiego;
  • İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody;
  • Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo.

 

Miasto ukształtowane przez jezioro

İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody. Układ dawnych bram porządkował ruch w mieście, a ponad sto wież strzegło pięciokilometrowego muru. Jezioro pełniło zarazem funkcję przeszkody i drogi, otwierając dostęp do szlaków prowadzących ku Morzu Marmara.

 

Miejsce dwóch soborów

Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo, a w 787 roku lokalna Hagia Sophia stała się miejscem soboru nicejskiego II, który położył kres ikonoklazmowi. Dziedzictwo tych wydarzeń przenika tkankę miasta i pamięć Kościoła.

 

Bazylika św. Neofita

Zatopiona świątynia, odkryta w 2014 r. na zdjęciach lotniczych, powstała około 390 roku w miejscu związanym z męczeństwem św. Neofita. Trójnawowy plan (41,32m długości i 18,61m szerokości) oraz absyda półkolista wewnątrz i kanciasta z zewnątrz odpowiadają architekturze późnej starożytności. Badania wskazują na obecność martyrium oraz U-kształtnej struktury uznanej za baptysterium – dzięki odnalezionemu kanałowi wodnemu i analizie warstw osadów.

 

Katastrofa i podwodne struktury

Po trzęsieniu ziemi w 740 r. bazylika runęła. Późniejsze podnoszenie się poziomu jeziora paradoksalnie zachowało jej struktury. Od 2015 roku, mimo trudnych warunków, archeologia podwodna dokumentuje mury, posadzki i elementy liturgiczne. Odkryto liczne pochówki oraz monety potwierdzające późnoantyczną datę budowli. Znalezione groby dzieci i ślady możliwego sanktuarium Apolla tworzą złożony obraz kultu i historii. Źródła późnobizantyńskie wspominają o „kościele Ojców” poza murami Nicei – a charakterystyka odkrytej świątyni odpowiada temu opisowi.

 

Znaczenie papieskiej wizyty

W miejscu, gdzie świadectwo wczesnochrześcijańskiego kultu „wyrasta” z jeziora, Papież Leon XIV spotkał patriarchę Bartłomieja I. Archeologia, pamięć soborów i świadectwo męczenników tworzą szczególną przestrzeń wspólnej modlitwy Ojca Świętego i patriarchy Konstantynopola. W tym kontekście papieska wizyta staje się gestem powrotu do źródeł Nicei.

Karol Darmoros



 

Polecane