Pierwszy dzień papieskiej wizyty w Turcji obfitował w istotne wydarzenia polityczne

Dziś, tj. 27 listopada Leon XIV rozpoczął swą pierwszą zagraniczną podróż apostolską, obejmującą kolejno: Turcję i Liban. Papieska wizyta w Turcji od 27 do 30 listopada przebiega pod hasłem: „Jeden Pan, jedna wiara, jeden chrzest”. Leon XIV przybył tam z okazji 1700. rocznicy Soboru w Nicei (dzisiejszy Iznik), podczas którego położono podwaliny pod chrześcijańskie wyznanie wiary, a także aby uczestniczyć w obchodach prawosławnej uroczystości św. Andrzeja.
Leon XIV w Bibliotece Narodowej w Ankarze
Leon XIV w Bibliotece Narodowej w Ankarze / EPA/VATICAN MEDIA HANDOUT HANDOUT EDITORIAL USE ONLY/NO SALES Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 2 grudnia br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji i Libanu;
  • Dziś o 10.22 czasu europejskiego papież przybył do Ankary, a wcześniej na pokładzie samolotu Leon mówił dziennikarzom, że fundamentem wizyty jest przesłanie pokoju i jedności;
  • W Ankarze Leon XIV odwiedził Mauzoleum Atatürka, gościł w Pałacu Prezydenckim oraz Bibliotece Narodowej i Diyanecie;
  • Wieczorem papież odleciał do Stambułu.

 

O godz. 12.30 czasu lokalnego samolot Airbus 330 włoskich linii lotniczych ITA z papieżem na pokładzie wylądował na międzynarodowym lotnisku Esenboga w Ankarze. Papieża powitali m.in. minister kultury tureckiego rządu Mehmet Nuri Ersoy, nuncjusz apostolski w Turcji, Azerbejdżanie i Turkmenistanie abp Marek Solczyński oraz przedstawiciele konferencji episkopatu Turcji z jej przewodniczącym abp. Martinem Kmetecem.

Papieżowi towarzyszą m.in. sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej kard. Pietro Parolin i sekretarz ds. relacji z państwami abp Paul Gallagher, prefekt Dykasterii ds. Popierania Jedności Chrześcijan kard. Kurt Koch, prefekt Dykasterii ds. Kościołów Wschodnich kard. Claudio Gugerotti i prefekt Dykasterii ds. Dialogu Międzyreligijnego kard. George Koovakad.

Nie było żadnych przemówień. Oddano honory wojskowe. Po prezentacji lokalnych delegacji, papież i minister udali się do salonu VIP na lotnisku na krótkie spotkanie.

 

W Mauzoleum Atatürka

Z lotniska Leon XIV udał się do mauzoleum założyciela i pierwszego prezydenta Republiki Turcji Mustafy Kemala Atatürka (1881-1938). U stóp schodów na początku prowadzącej do niego „Lwiej Drogi”, Leona XIV powitali: minister kultury, wicegubernator Ankary, dowódca garnizonu w Ankarze, wiceburmistrz Ankary, dowódca Mauzoleum i szef protokołu dyplomatycznego. Przy sarkofagu Atatürka papież złożył wieniec biało-czerwonych róż z napisem „Papież Leon XIV”.

Następnie papież udał się do wieży Misak-Millî, gdzie wpisał się do Księgi Honorowej. Ojciec Święty napisał: „Dziękuję Bogu za możliwość odwiedzenia Turcji i wzywam obfitości pokoju i pomyślności dla tego kraju i jego mieszkańców”. Następnie złożył krótką wizytę w muzeum poświęconym Atatürkowi i historii Republiki Turcji.

 

W Pałacu Prezydenckim

Z mauzoleum Leon XIV udał się do Pałacu Prezydenckiego w dzielnicy Beştepe. Prezydent Republiki Turcji, 71-letni Recep Tayyip Erdoğan, jest założycielem i liderem Islamskiej Partii Sprawiedliwości i Rozwoju (AKP), był premierem w latach 2003-2014, a od 2014 roku, pełni trzecią kadencję jako głowa państwa.

Papież był eskortowany przez kawalerię do głównej bramy wejściowej Pałacu Prezydenckiego, gdzie powitał go prezydent. Odegrano hymny Watykanu i Turcji. Oddano 21 salw honorowych i zaprezentowano delegacje turecką i watykańską. „Merhaba asker” (Czołem, żołnierze) – po turecku pozdrowił Leon XIV kompanię honorową. Zrobiono pamiątkowe zdjęcia. Następnie odbyło się prywatne spotkanie z prezydentem Erdoğanem, a p.óźniej z jego rodziną: żoną Emine i czwórką dzieci.

Ojciec Święty przekazał prezydentowi w darze medal pamiątkowy swej obecnej podróży apostolskiej do Turcji i Libanu. W jego centrum widnieje maronicki święty Szarbel Makhlouf oraz święty apostoł Andrzej. Obok nich znajdują się wizerunki miejsc odwiedzonych podczas podróży apostolskiej, od lewej: Matka Boża z Harissy, cedr libański i meczet Sułtana Ahmeda, z minaretami przedstawionymi obok chrześcijańskiej dzwonnicy, podkreślającymi dialog między religiami.

 

W Bibliotece Narodowej

Po wizycie w Pałacu Prezydenckim Leon XIV odjechał do Biblioteki Narodowej, gdzie spotkał się z władzami, przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego oraz korpusem dyplomatycznym. Obecny był również prawosławny patriarcha Konstantynopola Bartłomiej. Po krótkim programie artystycznym, przemówienie powitalne wygłosił prezydent Erdoğan.

- Wszyscy jesteśmy dziećmi Bożymi, co ma konsekwencje osobiste, społeczne i polityczne. Kto ma serce uległe woli Bożej, zawsze będzie promował dobro wspólne i szacunek dla wszystkich – powiedział w swoim pierwszym przemówieniu Ojciec Święty, wzywając do budowania mostów między narodami.

Papież podkreśli znaczenie Turcji jako kraju łączącego różne kultury, religie i kontynenty, a także jej rolę w budowaniu pokoju i dialogu. Wyraził wdzięczność za przyjęcie i zauważył, że Turcja – bogata kulturowo i religijnie – jest miejscem, w którym może rozwijać się pluralizm i współpraca między ludźmi. Ma to szczególne znaczenie w obliczu wielkiej polaryzacji współczesnych społeczeństw rozdzieranych „przez rozbijające je skrajne stanowiska”. Zapewnił, iż chrześcijanie stanowiąc część tureckiej tożsamości pragną pozytywnie przyczynić się do jedności tego kraju.

Leon XIV przypominał postać swego poprzednika, św. Jana XXIII, którego głęboka więź z Turcją stała się symbolem zaangażowania Kościoła w dialog i integrację. Odwołał się także do idei „kultury spotkania”, w przeciwieństwie do globalizacji obojętności, apelując o współczucie, solidarność i troskę o ubogich oraz o stworzenie. W tym kontekście zaapelował o „poszanowanie godności i wolności wszystkich dzieci Bożych: mężczyzn i kobiet, rodaków i cudzoziemców, biednych i bogatych”. Ojciec Święty zaznaczył, że cechą ludzi wierzących powinna być troska o dobro wspólne i szacunek dla wszystkich.

Papież podkreślił centralną rolę rodziny i znaczący wkład kobiet w życie społeczne. Skrytykował indywidualizm i konsumpcjonizm, zachęcając do promowania kultury więzi, odpowiedzialności i wzajemnej akceptacji.

Leon XIV zwrócił uwagę na szczególną rolę Turcji na arenie międzynarodowej. - Niech Turcja będzie czynnikiem stabilizacji i zbliżenia między narodami, w służbie sprawiedliwego i trwałego pokoju – życzył.

W kontekście globalnych napięć oraz „trzeciej wojny światowej w kawałkach” zaapelował o dialog, współpracę oraz odejście od logiki siły. Ojciec Święty wskazał, że prawdziwe wyzwania to pokój, walka z nędzą, troska o zdrowie, edukację i środowisko, które wymagają jedności całej ludzkości.

- Stolica Apostolska, korzystając wyłącznie ze swej jedynej siły, o charakterze duchowym i moralnym, pragnie współpracować ze wszystkimi narodami, którym leży na sercu integralny rozwój każdego człowieka oraz wszystkich mężczyzn i kobiet. Wędrujmy więc razem w prawdzie i przyjaźni, pokornie ufając pomocy Boga – zachęcił papież.

 

W Diyanecie

Następnie Leon XIV odwiedził siedzibę Diyanetu – tureckiego urzędu ds. religijnych. Spotkał się tam z jego nowym (od września br.) szefem – Safim Arpaguşem, który przez ostatnie cztery lata był muftim Stambułu. Utworzony w 1924 roku urząd podlega prezydentowi Turcji. Zajmuje się wspieraniem nauczania i praktykowania islamu sunnickiego.

Konstytucja w artykule 2. określa Turcję jako państwo świeckie, które zapewnia wolność sumienia i wyznania. Artykuł 24 zakazuje dyskryminacji ze względów religijnych. Jednocześnie władze w sposób ograniczający interpretują postanowienia Traktatu w Lozannie z 1923 roku i przyznają prawny status „niemuzułmańskiej mniejszości” jedynie trzem grupom: chrześcijanom z Ormiańskiego Kościoła Apostolskiego, chrześcijanom grecko-prawosławnym i żydom.

 

Odlot do Stambułu

Po krótkim odpoczynku w gmachu nuncjatury apostolskiej papież odjechał na lotnisko, gdzie po pożegnaniu przez ministra kultury odleciał do Stambułu. W tamtejszej delegaturze apostolskiej spędzi trzy noce swego pobytu w Turcji.

vatican.va, pb, tom, st


 

POLECANE
Ogłoszono skład nowego zarządu Polski 2050. Kluczowe nazwiska Wiadomości
Ogłoszono skład nowego zarządu Polski 2050. Kluczowe nazwiska

W sobotę Rada Krajowa Polski 2050 wybrała członków nowego zarządu partii. Wśród nich znaleźli się m.in. ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska oraz założyciel ugrupowania, wicemarszałek Sejmu Szymon Hołownia – poinformowało PAP biuro prasowe Polski 2050.

Jak Polacy oceniają Martę Nawrocką? Jest sondaż z ostatniej chwili
Jak Polacy oceniają Martę Nawrocką? Jest sondaż

Większość Polaków pozytywnie postrzega dotychczasową aktywność Marty Nawrockiej jako pierwszej damy – wynika z najnowszego sondażu United Surveys przeprowadzonego na zlecenie Wirtualnej Polski.

Tragiczny upadek na oblodzonym chodniku. Nie żyje 73-letni mieszkaniec Otwocka Wiadomości
Tragiczny upadek na oblodzonym chodniku. Nie żyje 73-letni mieszkaniec Otwocka

Zima wciąż zbiera śmiertelne żniwo. W Otwocku na Mazowszu doszło do kolejnej tragedii, tym razem spowodowanej gołoledzią. Na chodniku przed jedną z posesji znaleziono nieprzytomnego 73-letniego mężczyznę. Pomimo szybkiej interwencji służb ratunkowych, jego życia nie udało się uratować.

Rekord olimpijski w Mediolanie. Włoszka mistrzynią na 3000 m Wiadomości
Rekord olimpijski w Mediolanie. Włoszka mistrzynią na 3000 m

Francesca Lollobrigida została pierwszą złotą medalistką igrzysk w Mediolanie w łyżwiarstwie szybkim. Włoszka czasem 3.54,28 ustanowiła rekord olimpijski na 3000 m i wyprzedziła o 2,.26 s Norweżkę Ragne Wiklund i o 2,65 Kanadyjkę Valerie Maltais. Polki nie startowały.

Lubiana postać wraca do „M jak miłość”. Widzowie zobaczą ją w kolejnym odcinku Wiadomości
Lubiana postać wraca do „M jak miłość”. Widzowie zobaczą ją w kolejnym odcinku

Na fanów serialu "M jak miłość" czekają nowe emocjonujące przygody. W najnowszych odcinkach produkcji pojawiły się ciekawe wątki.

Utrudnienia na kolei we Włoszech. Trwa śledztwo w sprawie zerwanej trakcji Wiadomości
Utrudnienia na kolei we Włoszech. Trwa śledztwo w sprawie zerwanej trakcji

Włoska policja wszczęła w sobotę dochodzenie w sprawie zerwania przewodów elektrycznych na kolei w rejonie Bolonii, co spowodowało tego dnia poważne utrudnienia w tym ważnym węźle komunikacyjnym. Jak podała agencja Ansa, rozważana jest hipoteza sabotażu dokonanego przez anarchistów.

Iustitia pozwala swoim sędziom startować do KRS. Dagmara Pawełczyk-Woicka: Zero zaskoczenia z ostatniej chwili
Iustitia pozwala swoim sędziom startować do KRS. Dagmara Pawełczyk-Woicka: Zero zaskoczenia

Szefowa KRS Dagmara Pawełczyk-Woicka poinformowała w sobotę po południu, że Stowarzyszenie Sędziów Iustitia zezwoliło swoim członkom na kandydowanie do Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie obowiązującej ustawy.

Ekspert: Za obchodzenie Konstytucji przez Sąd Najwyższy obywatel zapłaci wysoką cenę tylko u nas
Ekspert: Za obchodzenie Konstytucji przez Sąd Najwyższy obywatel zapłaci wysoką cenę

Prawomocne wyroki są uchylane, skazani wychodzą na wolność, a ofiary i obywatele tracą poczucie bezpieczeństwa. Ekspert ostrzega, że sposób, w jaki Sąd Najwyższy sięga dziś po nadzwyczajne instrumenty procesowe, może prowadzić do obejścia Konstytucji – a realną cenę tego chaosu zapłaci całe społeczeństwo.

Nie żyje aktor znany z polskich seriali Wiadomości
Nie żyje aktor znany z polskich seriali

Świat polskiej telewizji pożegnał Kazimierza Szyszkę, aktora, którego widzowie doskonale pamiętają z ról drugoplanowych i epizodycznych. Informację o jego śmierci przekazał serwis filmpolski.pl, prowadzony przez Bibliotekę Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi. Jak potwierdziła rodzina artysty, Kazimierz Szyszka odszedł w czwartek, 5 lutego 2026 roku.

Rosyjskie media: Wiceszef GRU wraca do zdrowia po zamachu z ostatniej chwili
Rosyjskie media: Wiceszef GRU wraca do zdrowia po zamachu

Są nowe informacje po piątkowym zamachu na wysokiego rangą rosyjskiego wojskowego. Wiceszef GRU generał Władimir Aleksiejew odzyskał przytomność po operacji, a lekarze ostrożnie informują, że jego życiu nie zagraża już bezpośrednie niebezpieczeństwo. 

REKLAMA

Pierwszy dzień papieskiej wizyty w Turcji obfitował w istotne wydarzenia polityczne

Dziś, tj. 27 listopada Leon XIV rozpoczął swą pierwszą zagraniczną podróż apostolską, obejmującą kolejno: Turcję i Liban. Papieska wizyta w Turcji od 27 do 30 listopada przebiega pod hasłem: „Jeden Pan, jedna wiara, jeden chrzest”. Leon XIV przybył tam z okazji 1700. rocznicy Soboru w Nicei (dzisiejszy Iznik), podczas którego położono podwaliny pod chrześcijańskie wyznanie wiary, a także aby uczestniczyć w obchodach prawosławnej uroczystości św. Andrzeja.
Leon XIV w Bibliotece Narodowej w Ankarze
Leon XIV w Bibliotece Narodowej w Ankarze / EPA/VATICAN MEDIA HANDOUT HANDOUT EDITORIAL USE ONLY/NO SALES Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 2 grudnia br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji i Libanu;
  • Dziś o 10.22 czasu europejskiego papież przybył do Ankary, a wcześniej na pokładzie samolotu Leon mówił dziennikarzom, że fundamentem wizyty jest przesłanie pokoju i jedności;
  • W Ankarze Leon XIV odwiedził Mauzoleum Atatürka, gościł w Pałacu Prezydenckim oraz Bibliotece Narodowej i Diyanecie;
  • Wieczorem papież odleciał do Stambułu.

 

O godz. 12.30 czasu lokalnego samolot Airbus 330 włoskich linii lotniczych ITA z papieżem na pokładzie wylądował na międzynarodowym lotnisku Esenboga w Ankarze. Papieża powitali m.in. minister kultury tureckiego rządu Mehmet Nuri Ersoy, nuncjusz apostolski w Turcji, Azerbejdżanie i Turkmenistanie abp Marek Solczyński oraz przedstawiciele konferencji episkopatu Turcji z jej przewodniczącym abp. Martinem Kmetecem.

Papieżowi towarzyszą m.in. sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej kard. Pietro Parolin i sekretarz ds. relacji z państwami abp Paul Gallagher, prefekt Dykasterii ds. Popierania Jedności Chrześcijan kard. Kurt Koch, prefekt Dykasterii ds. Kościołów Wschodnich kard. Claudio Gugerotti i prefekt Dykasterii ds. Dialogu Międzyreligijnego kard. George Koovakad.

Nie było żadnych przemówień. Oddano honory wojskowe. Po prezentacji lokalnych delegacji, papież i minister udali się do salonu VIP na lotnisku na krótkie spotkanie.

 

W Mauzoleum Atatürka

Z lotniska Leon XIV udał się do mauzoleum założyciela i pierwszego prezydenta Republiki Turcji Mustafy Kemala Atatürka (1881-1938). U stóp schodów na początku prowadzącej do niego „Lwiej Drogi”, Leona XIV powitali: minister kultury, wicegubernator Ankary, dowódca garnizonu w Ankarze, wiceburmistrz Ankary, dowódca Mauzoleum i szef protokołu dyplomatycznego. Przy sarkofagu Atatürka papież złożył wieniec biało-czerwonych róż z napisem „Papież Leon XIV”.

Następnie papież udał się do wieży Misak-Millî, gdzie wpisał się do Księgi Honorowej. Ojciec Święty napisał: „Dziękuję Bogu za możliwość odwiedzenia Turcji i wzywam obfitości pokoju i pomyślności dla tego kraju i jego mieszkańców”. Następnie złożył krótką wizytę w muzeum poświęconym Atatürkowi i historii Republiki Turcji.

 

W Pałacu Prezydenckim

Z mauzoleum Leon XIV udał się do Pałacu Prezydenckiego w dzielnicy Beştepe. Prezydent Republiki Turcji, 71-letni Recep Tayyip Erdoğan, jest założycielem i liderem Islamskiej Partii Sprawiedliwości i Rozwoju (AKP), był premierem w latach 2003-2014, a od 2014 roku, pełni trzecią kadencję jako głowa państwa.

Papież był eskortowany przez kawalerię do głównej bramy wejściowej Pałacu Prezydenckiego, gdzie powitał go prezydent. Odegrano hymny Watykanu i Turcji. Oddano 21 salw honorowych i zaprezentowano delegacje turecką i watykańską. „Merhaba asker” (Czołem, żołnierze) – po turecku pozdrowił Leon XIV kompanię honorową. Zrobiono pamiątkowe zdjęcia. Następnie odbyło się prywatne spotkanie z prezydentem Erdoğanem, a p.óźniej z jego rodziną: żoną Emine i czwórką dzieci.

Ojciec Święty przekazał prezydentowi w darze medal pamiątkowy swej obecnej podróży apostolskiej do Turcji i Libanu. W jego centrum widnieje maronicki święty Szarbel Makhlouf oraz święty apostoł Andrzej. Obok nich znajdują się wizerunki miejsc odwiedzonych podczas podróży apostolskiej, od lewej: Matka Boża z Harissy, cedr libański i meczet Sułtana Ahmeda, z minaretami przedstawionymi obok chrześcijańskiej dzwonnicy, podkreślającymi dialog między religiami.

 

W Bibliotece Narodowej

Po wizycie w Pałacu Prezydenckim Leon XIV odjechał do Biblioteki Narodowej, gdzie spotkał się z władzami, przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego oraz korpusem dyplomatycznym. Obecny był również prawosławny patriarcha Konstantynopola Bartłomiej. Po krótkim programie artystycznym, przemówienie powitalne wygłosił prezydent Erdoğan.

- Wszyscy jesteśmy dziećmi Bożymi, co ma konsekwencje osobiste, społeczne i polityczne. Kto ma serce uległe woli Bożej, zawsze będzie promował dobro wspólne i szacunek dla wszystkich – powiedział w swoim pierwszym przemówieniu Ojciec Święty, wzywając do budowania mostów między narodami.

Papież podkreśli znaczenie Turcji jako kraju łączącego różne kultury, religie i kontynenty, a także jej rolę w budowaniu pokoju i dialogu. Wyraził wdzięczność za przyjęcie i zauważył, że Turcja – bogata kulturowo i religijnie – jest miejscem, w którym może rozwijać się pluralizm i współpraca między ludźmi. Ma to szczególne znaczenie w obliczu wielkiej polaryzacji współczesnych społeczeństw rozdzieranych „przez rozbijające je skrajne stanowiska”. Zapewnił, iż chrześcijanie stanowiąc część tureckiej tożsamości pragną pozytywnie przyczynić się do jedności tego kraju.

Leon XIV przypominał postać swego poprzednika, św. Jana XXIII, którego głęboka więź z Turcją stała się symbolem zaangażowania Kościoła w dialog i integrację. Odwołał się także do idei „kultury spotkania”, w przeciwieństwie do globalizacji obojętności, apelując o współczucie, solidarność i troskę o ubogich oraz o stworzenie. W tym kontekście zaapelował o „poszanowanie godności i wolności wszystkich dzieci Bożych: mężczyzn i kobiet, rodaków i cudzoziemców, biednych i bogatych”. Ojciec Święty zaznaczył, że cechą ludzi wierzących powinna być troska o dobro wspólne i szacunek dla wszystkich.

Papież podkreślił centralną rolę rodziny i znaczący wkład kobiet w życie społeczne. Skrytykował indywidualizm i konsumpcjonizm, zachęcając do promowania kultury więzi, odpowiedzialności i wzajemnej akceptacji.

Leon XIV zwrócił uwagę na szczególną rolę Turcji na arenie międzynarodowej. - Niech Turcja będzie czynnikiem stabilizacji i zbliżenia między narodami, w służbie sprawiedliwego i trwałego pokoju – życzył.

W kontekście globalnych napięć oraz „trzeciej wojny światowej w kawałkach” zaapelował o dialog, współpracę oraz odejście od logiki siły. Ojciec Święty wskazał, że prawdziwe wyzwania to pokój, walka z nędzą, troska o zdrowie, edukację i środowisko, które wymagają jedności całej ludzkości.

- Stolica Apostolska, korzystając wyłącznie ze swej jedynej siły, o charakterze duchowym i moralnym, pragnie współpracować ze wszystkimi narodami, którym leży na sercu integralny rozwój każdego człowieka oraz wszystkich mężczyzn i kobiet. Wędrujmy więc razem w prawdzie i przyjaźni, pokornie ufając pomocy Boga – zachęcił papież.

 

W Diyanecie

Następnie Leon XIV odwiedził siedzibę Diyanetu – tureckiego urzędu ds. religijnych. Spotkał się tam z jego nowym (od września br.) szefem – Safim Arpaguşem, który przez ostatnie cztery lata był muftim Stambułu. Utworzony w 1924 roku urząd podlega prezydentowi Turcji. Zajmuje się wspieraniem nauczania i praktykowania islamu sunnickiego.

Konstytucja w artykule 2. określa Turcję jako państwo świeckie, które zapewnia wolność sumienia i wyznania. Artykuł 24 zakazuje dyskryminacji ze względów religijnych. Jednocześnie władze w sposób ograniczający interpretują postanowienia Traktatu w Lozannie z 1923 roku i przyznają prawny status „niemuzułmańskiej mniejszości” jedynie trzem grupom: chrześcijanom z Ormiańskiego Kościoła Apostolskiego, chrześcijanom grecko-prawosławnym i żydom.

 

Odlot do Stambułu

Po krótkim odpoczynku w gmachu nuncjatury apostolskiej papież odjechał na lotnisko, gdzie po pożegnaniu przez ministra kultury odleciał do Stambułu. W tamtejszej delegaturze apostolskiej spędzi trzy noce swego pobytu w Turcji.

vatican.va, pb, tom, st



 

Polecane