Co musisz wiedzieć?

• Rząd Donalda Tuska zatrzymał w Polsce wiele strategicznych projektów inwestycyjnych i rekordowo zwiększa deficyt.
• Tymczasem przedstawiając niemiecki budżet na 2026 rok, rząd Friedricha Merza z jednej strony stara się ograniczyć wydatki socjalne Niemiec, a z drugiej stawia na rekordowe niemieckie inwestycje w 2026 roku.
• Niemiecki rząd zwiększa również wydatki na armię.

Niemcy prezentują projekt budżetu na 2026 rok. Rząd koalicyjny, pod wodzą kanclerza Friedricha Merza, stawia na rekordowe inwestycje warte 126,7 miliarda euro – o 11 miliardów więcej niż w 2025 roku. Jednak w tle czai się ogromna presja konsolidacji finansowej, ryzyko i debata o reformach.

Paradoks: Rekordowe wydatki w czasach oszczędności

Projekt budżetu federalnego na 2026 rok przewiduje wydatki na poziomie około 520,5 miliarda euro. Nowe zadłużenie, bez uwzględnienia funduszy specjalnych, wyniesie 89,9 miliarda euro, a po ich dodaniu – aż 174,3 miliarda, co oznacza wzrost o 31 miliardów w porównaniu z bieżącym rokiem. Te cyfry odzwierciedlają zmianę paradygmatu polityki finansowej, jak określił to minister finansów Lars Klingbeil podczas debaty w Bundestagu 23 września. – To nie małe kroki, ale wielkie zmiany – podkreślił, apelując o reformy strukturalne, które mają pobudzić wzrost, konkurencyjność i bezpieczne miejsca pracy. Jednocześnie w budżecie zawarte są duże cięcia wydatków socjalnych.

Priorytety rządu skupiają się na trzech filarach: inwestycjach, reformach i konsolidacji. Inwestycje osiągną 126,7 miliarda euro, w tym z Funduszu Klimatu i Transformacji oraz nowych funduszy specjalnych. Kluczowe obszary to infrastruktura: 21,3 miliarda na drogi, kolej i drogi wodne; 8,5 miliarda na digitalizację; oraz 6 miliardów na infrastrukturę szpitalną. Specjalny fundusz na Infrastrukturę i Neutralność Klimatyczną zapewnia ramy kredytowe w wysokości 500 miliardów euro na 12 lat, z nadal ogłaszanym celem osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2045 roku.

• Komunikat dla mieszkańców Katowic
• Niemieckie firmy ruszyły na Polskę
• Ważny komunikat dla mieszkańców Wrocławia
• Ekspert po decyzji Żurka ws. sędziego Jakuba Iwańca: Minister nie ma prawa
• Anonimowy prokurator: radość Nowaka może być przedwczesna
• Komunikat dla mieszkańców woj. śląskiego
• PKP Intercity wydał pilny komunikat
• Bunt pracowników Allegro, prezes przeprasza
• Sąd skierował tzw. "Babcię Kasię" na badania psychiatryczne

Niemiecki budżet obronny 2026

Obrona narodowa zyskuje priorytet. Wydatki na armię wzrosną z 62,4 do 82,7 miliarda euro, plus 25,5 miliarda z funduszu specjalnego. Do 2029 roku Niemcy planują osiągnąć 3,5% PKB na obronę, przekraczając cel NATO. Pomoc wojskowa dla Ukrainy w 2026 roku wyniesie 8,5 miliarda euro. Bezpieczeństwo wewnętrzne otrzyma dodatkowe 800 milionów, osiągając 16 miliardów, w tym wzmocnienie policji federalnej o tysiąc funkcjonariuszy i poprawę ochrony cywilnej.

[Projekt niemieckiego budżetu na 2026 rok. Źródło: Bundeshaushalt.de]

Rekordowe inwestycje rządu federalnego Niemiec

Ofensywa inwestycyjna, zainicjowana w bieżącym roku, obejmuje modernizację kolei, mostów i dróg, edukację (szkoły i żłobki), budownictwo mieszkaniowe, digitalizację, ochronę klimatu oraz bezpieczeństwo. Dodatkowe programy, jak Natychmiastowy Program Inwestycyjny, wspierają odpisy amortyzacyjne dla firm, e-mobilność i obniżki podatków korporacyjnych. Pakiet "Impuls dla Budownictwa Mieszkaniowego" oraz Ustawa o Promocji Lokalizacji mają stymulować gospodarkę. Agenda High-Tech promuje innowacje, a ulgi na koszty energii dla obywateli i przedsiębiorstw pochłoną niemal 10 miliardów euro.

Państwo socjalne

Kanclerz Merz, w debacie ogólnej 24 września, zaznaczył: "Musimy działać, by zachować państwo socjalne". Podkreślił, że stagnacja gospodarcza i zaległości reformatorskie zagrażają dobrobytowi, wpływając na całą wspólnotę wartości zachodnich. Budżet ma wzmocnić potencjał wzrostu i zwiększyć prosperity, ale wymaga cięć i reform – od rynku pracy po system emerytalny.

Hamulec zadłużenia i presja konsolidacji

Mimo wszystko finanse publiczne w Niemczech są bardzo napięte, a od 2027 roku presja konsolidacyjna jeszcze wzrośnie.

Projekt budżetu trafił do Bundestagu po decyzji rządu w lipcu i zatwierdzeniu budżetu 2025 w czerwcu. Teraz trwa przegląd parlamentarny; głosowanie spodziewane pod koniec listopada, a decyzja Bundesratu w grudniu. Ostatecznie dokument podpisze prezydent Frank-Walter Steinmeier.

[Aleksandra Fedorska jest dziennikarką Tysol.pl oraz licznych polskich i niemieckich mediów]

[Sekcje "Co musisz wiedzieć" i FAQ, a także śródtytuły i lead od Redakcji]

Najczęściej zadawane pytania – FAQ

Jaką wartość mają planowane inwestycje rządu Niemiec w 2026 roku? Według projektu budżetu rząd federalny planuje inwestycje o wartości 126,7 miliarda euro, co stanowi rekord w historii RFN.

Na jakie obszary zostaną przeznaczone środki? Najwięcej pieniędzy trafi na transformację klimatyczną, modernizację infrastruktury, obronę narodową i rozwój technologii.

Jakie znaczenie ma budżet dla obronności? Niemcy przeznaczą dodatkowe środki na Bundeswehrę, aby spełnić wymogi NATO dotyczące wydatków obronnych.

Jakie kontrowersje budzi projekt budżetu? Część opozycji i ekspertów obawia się o rosnący dług publiczny i skuteczność realizacji tak dużego programu inwestycyjnego.

Co to jest „hamulec zadłużenia”? To konstytucyjny mechanizm ograniczający wzrost długu publicznego w Niemczech, który stanowi wyzwanie przy planowaniu rekordowych wydatków.