Zebrani

Na Eucharystii był obecny prezydent RP Andrzej Duda z małżonką oraz grupa uczestników trwającego w Watykanie zgromadzenia Synodu Biskupów o synodalności, jak również korpus dyplomatyczny, m.in. ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej Adam Kwiatkowski oraz ambasador RP we Włoszech Anna Maria Anders. W czasie liturgii śpiewał zespół „Mazowsze”.

Obecnych było około tysiąca wiernych. Mszę koncelebrowało około 150 księży i biskupów, w tym kard. Mario Grech, sekretarz generalny Synodu Biskupów; kard. Konrad Krajewski, prefekt Dykasterii ds. Posługi Miłosierdzia; kard. Gerhard Ludwig Müller, były prefekt Kongregacji Nauki Wiary; kard. Angelo Comastri, były archiprezbiter bazyliki św. Piotra; abp Gintaras Grušas z Wilna, przewodniczący Rady Konferencji Biskupich Europy (CCEE); abp László Német z Belgradu, wiceprzewodniczący CCEE; abp Zbigniew Stankiewicz z Rygi; abp Salvatore Pennachio – rektor Papieskiej Akademii Kościelnej i były nuncjusz apostolski w Polsce; bp Czesław Kozon z Kopenhagi; a także grupa polskich biskupów, w tym metropolici: katowicki – abp Adrian Galbas, krakowski – abp Marek Jędraszewski i lubelski – abp Stanisław Budzik.

"W całych dziejach nie mieliśmy nikogo, kto..."

Na początku Mszy świętej abp Gądecki zaznaczył, że chociaż Polska w swojej tysiącletniej historii miała wielu charyzmatycznych pasterzy Kościoła, znamienitych myślicieli, wybitnych uczonych, natchnionych poetów, zasłużonych twórców kultury i sztuki, narodowych bohaterów, genialnych wodzów, polityków i mężów stanu, „to jednocześnie należy też przyznać, że w całych naszych dziejach nie mieliśmy nikogo, kto by podobnie jak święty papież Jan Paweł II łączył w sobie tak wiele różnych przymiotów serca, umysłu, woli” – podkreślił przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski.

Abp Gądecki zaznaczył powszechność posługi Papieża Polaka. „Dzisiaj dziękujemy ponownie Bogu w Trójcy jedynemu za tego wielkiego pasterza ludu Bożego, który pochylając się z miłością i serdeczną solidarnością na każdym pojedynczym człowiekiem, stał się sumieniem ówczesnego świata, stał się wielkim darem Boga dla Polski, Europy, świata i Kościoła”.

Homilia

O „znaku” i „słowie” Jonasza i o dwu zasadach pojednania, do którego jesteśmy wezwani przez św. Jana Pawła II mówił w homilii kard. Grzegorz Ryś. – Jesteśmy w Rzymie – w katakumbach i w innych miejscach przechowujących najstarszą chrześcijańską sztukę (do końca IV w.) odnajdziemy blisko 300 przedstawień Jonasza we freskach i w rzeźbie (zwłaszcza na marmurowych sarkofagach). W większości przypadków są to całe cykle scen z historii proroka. Nie ma wątpliwości, że tamte pokolenia chrześcijan, których wiarą się wciąż budujemy, żyły ze „znakiem Jonasza” nieustannie przed oczami. Co to za znak? Jakie niesie w sobie przesłanie? „Znak Jonasza” ma wiele pokładów, ale najważniejszym i centralnym jego wymiarem jest radykalne (prawdziwie ewangeliczne) przesłanie Miłosierdzia. Jonasz został posłany przez Boga do Niniwy – podkreślił hierarcha.

– Rozważając to słowo, jesteśmy w samym sercu nauczania (znaków i słów) św. Jana Pawła II. Papieża miłosierdzia i pojednania! Papieża miłości do nieprzyjaciół. Papieża wybaczającego swemu niedoszłemu mordercy i odwiedzającego go w więzieniu. Papieża błagającego o przebaczenie za wszystkie grzechy popełnione przez chrześcijan w ciągu dwóch tysiącleci ich historii. Papieża wzywającego w czasie wojny o Falklandy biskupów Argentyny i Wielkiej Brytanii na wspólną Eucharystię; papieża nawiedzającego Polskę w stanie wojennym; papieża nawiedzającego rzymską synagogę. Jesteśmy w samym sercu jego nauczania – w encyklice „Dives in misericordia” i w adhortacji „Reconciliatio et poenitentia”. To wielkie nauczanie. I konkretne! Pokazujące nie tylko konieczność pojednania, ale również najważniejsze jego reguły – zauważył metropolita łódzki.

– Pojednanie jest darem Boga i Jego inicjatywą! (…) jest ono przede wszystkim miłosiernym darem Boga dla człowieka. To znaczy, że odmawiając pojednania - nawet jeśli spotykam się z Bogiem i powołuję się na Niego - w istocie rzeczy jestem zamknięty na Jego dary. Jestem z Bogiem, ale nie przyjmuję Jego łaski. Słucham Go, ale nie obchodzą mnie Jego inicjatywy! – tłumaczył kaznodzieja.

Pojednanie nie może być mniej głębokie, niż sam rozłam! To zasada, która wzywa nas do postaw radykalnych – do pójścia w dziele miłosierdzia i pojednania na całość! Do odrzucenia pustych i powierzchownych gestów. Muszę zejść z moim przeciwnikiem do samego dna – do samego źródła naszych podziałów. To może być trudne - jak trzy dni i trzy noce Jonasza we wnętrznościach wielkiej ryby. Z tej „śmierci” jednak Pan wyprowadzi nas obu do nowego życia w pokoju – podkreślił kard. Ryś.

Kończąc homilię wskazał, że „wszyscy jesteśmy adresatami tego Jezusowego Słowa: My, ludzie uwikłani w wojny całego świata. My, chrześcijanie, tkwiący w dawnych i przymnażający nowych rozdarć w jednym Ciele Jezusa Chrystusa. My, członkowie i komentatorzy trwającego Synodu, manifestujący bardziej swoją odrębność niż poczucie wspólnoty. My, Polacy, dzień po wyborach, poprzedzonych straszną kampanią wyborczą, a w przeddzień następnej (a potem kolejnych). Już wiemy, jak świętować dzisiejszy Jubileusz! Trzeba zacząć to święto od rozglądnięcia się wokół. Nie swoimi, lecz Twoimi oczami. By ujrzeć siostrę i brata tam, gdzie jeszcze przed chwilą widziałem wroga. Podać rękę. Z wiarą w orędzie Jana Pawła II” – zakończył hierarcha.

Para Prezydencka

Po Mszy św. Para Prezydencka, w towarzystwie kardynałów i biskupów, złożyła wiązankę biało-czerwonych kwiatów i modliła się przy grobie św. Jana Pawła II w kaplicy św. Sebastiana.

Wieczorem Andrzej Duda i Agata Kornhauser-Duda zasiądą na widowni koncertu „Mazowsza” w rzymskiej bazylice Matki Bożej Większej. Będzie on miał charakter dziękczynienia za pontyfikat św. Jana Pawła II.

Jan Paweł II

Krakowski kardynał Karol Wojtyła został wybrany na papieża 16 października 1978 roku, a po swoim wyborze przyjął imię Jana Pawła II. W czasie prawie 27-letniego pontyfikatu Jan Paweł II odbył aż 104 pielgrzymki zagraniczne, w czasie których spotkał się z milionami wiernych i wyznawcami innych religii. Kładł nacisk na międzyreligijny dialog. Papież ogłosił 14 encyklik, mianował 240 kardynałów, 2,5 tys. biskupów; kanonizował 478 świętych. Pontyfikat Jana Pawła II przyczynił się do obalenia komunizmu w Europie Środkowo-Wschodniej i powrotu wolności i demokracji w tym regionie świata.

Papież zmarł w Watykanie, 2 kwietnia 2005 r. Jego odchodzenie i śmierć nazywano 15 encykliką. Liturgii pogrzebowej Jana Pawła II przewodniczył dziekan kolegium kardynalskiego, kard. Joseph Ratzinger, późniejszy papież Benedykt XVI, wraz z nim koncelebrowało ją 160 kardynałów i patriarchowie wschodnich Kościołów oraz uczestniczyła kilkumilionowa rzesza wiernych ze wszystkich stron świata. W 2011 r. odbyła się beatyfikacja, a w 2014 r. kanonizacja bł. Jana Pawła II.

ks. Paweł Kłys, pb (KAI), ks. Paweł Rytel-Andrianik (Vatican News) / Watykan