Co musisz wiedzieć:

• Unijny system handlu emisjami ETS2, obejmujący emisje CO2 ze spalania paliw w budynkach i transporcie drogowym, zostanie odroczony do 2028 r
• Sprawozdanie z postępu prac co dwa lata z możliwością przeglądu celu na rok 2040.
• Współustawodawcy uzgodnili cel redukcji emisji gazów cieplarnianych o 90% do 2040 r. w porównaniu z poziomami z 1990 r., aby do 2050 r. UE była neutralna dla klimatu.

We wtorek wieczorem negocjatorzy z Parlamentu i Rady osiągnęli tymczasowe porozumienie polityczne w sprawie zmiany unijnego prawa klimatycznego, ustalając nowy, pośredni i wiążący cel klimatyczny UE na rok 2040, jakim jest redukcja emisji gazów cieplarnianych netto (GHG) o 90% w porównaniu z poziomem z 1990 r.

• Solidarność powołała Sztab Akcji Protestacyjnej. "Rozpoczynamy przygotowania do ogólnokrajowej akcji protestacyjnej"
• Ogromne złoża na Bałtyku. Niemcy chcą zatrzymać Polskę
• Znany dziennikarz przechodzi do Kanału Zero
• Ranking najbardziej wpływowych polityków według ''Politico''. Nawrocki wyróżniony, złe wieści dla Tuska
• Litwa wprowadziła stan wyjątkowy w całym kraju
• Zełenski zaprosił Karola Nawrockiego na Ukrainę. Jest odpowiedź Pałacu Prezydenckiego
• Piotr Duda: Jeśli rząd tych drzwi nie otworzy, to my je wyważymy

Elastyczność dla państw członkowskich

Współustawodawcy zgodzili się wprowadzić nową elastyczność w sposobie osiągnięcia celu na rok 2040, ponieważ uważają, że zielona transformacja i poprawa konkurencyjności UE idą w parze.

Od 2036 r. do pięciu punktów procentowych redukcji emisji (o dwa punkty procentowe więcej niż zaproponowała Komisja) może pochodzić z wysokiej jakości międzynarodowych kredytów węglowych zgodnych z Porozumieniem paryskim. W odpowiedzi na naciski Parlamentu w tekście uwzględniono dalsze zabezpieczenia międzynarodowych kredytów węglowych, w tym zapobieganie finansowaniu projektów w krajach partnerskich, które są sprzeczne ze strategicznymi interesami UE.

Unijny system

Komisja przeanalizuje różne opcje dotyczące roli kredytów międzynarodowych w nadchodzącym prawodawstwie klimatycznym UE, aby osiągnąć cel na rok 2040, i w tym kontekście wydała oświadczenie, w którym przypomniała o potrzebie zapewnienia stabilności unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS).

Umowa obejmuje również możliwość wykorzystania krajowego stałego pochłaniania dwutlenku węgla w celu zrekompensowania trudnych do ograniczenia emisji w ramach ETS, a także zwiększoną elastyczność w obrębie sektorów i instrumentów oraz pomiędzy nimi w celu osiągnięcia celów możliwie najbardziej opłacalnych.

Wprowadzenie unijnego systemu ETS2 również zostanie przełożone o rok z 2027 r. na 2028 r. ETS2 obejmuje emisję CO2 powstającą w wyniku spalania paliw w budynkach i transporcie drogowym.

Przegląd celu na rok 2040

Komisja będzie oceniać postępy co dwa lata, biorąc pod uwagę najnowsze dane naukowe, rozwój technologiczny i międzynarodową konkurencyjność UE.

W ramach przeglądu oceniony zostanie stan pochłaniania netto na poziomie UE w porównaniu z tym, co jest konieczne do osiągnięcia celu na rok 2040, a także pojawiające się problemy z wdrażaniem i potencjał zwiększenia konkurencyjności przemysłu UE. W przeglądzie uwzględnione zostaną także tendencje w cenach energii i ich konsekwencje zarówno dla przedsiębiorstw, jak i gospodarstw domowych.

Zmiana prawa klimatycznego

W następstwie wniosków z przeglądu Komisja zaproponuje, w stosownych przypadkach, zmianę unijnego prawa klimatycznego. Mogłoby to obejmować modyfikację celu na rok 2040 lub podjęcie dodatkowych środków w celu wzmocnienia ram wsparcia - na przykład w celu ochrony konkurencyjności, dobrobytu i stabilności społecznej UE.

Następne kroki

Parlament będzie teraz głosował nad nieformalnym porozumieniem, a Rada również będzie musiała je zatwierdzić. Wejdzie w życie 20 dni po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE.

Neutralność klimatyczna

Europejskie prawo klimatyczne sprawia, że cel neutralności klimatycznej do 2050 r. jest prawnie wiążącym obowiązkiem wszystkich państw członkowskich UE. Ustanawia także prawnie wiążący cel dla UE, jakim jest zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych netto o co najmniej 55% do 2030 r. w porównaniu z poziomem z 1990 r.

Solidarność wielokrotnie ostrzegała

Solidarność już od 2007 roku alarmuje w sprawie skutków polityki klimatycznej Unii Europejskiej.

Ta polityka jest katastrofą dla polskiej gospodarki. Bogate kraje, które dorobiły się na taniej energii z węgla, mając dzisiaj nowoczesne elektrownie jądrowe i wyprowadziwszy najgorszą produkcję do Azji, mogą sobie na zielone fanaberie pozwolić. Jesteśmy dla nich konkurencją i Zielony Ład jest narzędziem walki z tą konkurencją. (…) Ponadto koszty, które są związane z osiągnięciem neutralności klimatycznej, są niewyobrażalne. Nie jesteśmy ich w stanie ponieść

– mówił Piotr Duda, przewodniczący KK NSZZ ''S'' jeszcze w 2020 roku. 

Solidarność wielkokrotnie protestowała przeciwko realizacji kolejnych elementów Zielonego Ładu i idącymi za nimi kosztami. Obecnie związkowcy sprzeciwiają się także wprowadzeniu systemu ETS 2, argumentując, że doprowadzi on do zubożenia gospodarek UE, ale również portfeli obywateli takich krajów jak Polska.