Konferencja

- Kościół odkrywa, co do dobre i święte w innych religiach - powiedział podczas dzisiejszej konferencji prasowej w Warszawie bp Henryk Ciereszko, przywołując słowa soborowej deklaracji “Nostra aetate”. Przewodniczący Komitetu KEP ds. Dialogu z Religiami Niechrześcijańskimi dodał, że także Dzień Islamu służy poszukiwaniu tych obszarów, które łączą chrześcijan i muzułmanów.

Bp Ciereszko poinformował, że podczas obchodów Dnia Islamu zaplanowano m.in. katolicko-muzułmańską dyskusję na temat "Deklaracji o Ludzkim Braterstwie". Został od podpisany w 2019 roku w Abu Zabi, stolicy Zjednoczonych Emiratów Arabskich przez papieża Franciszka oraz wielkiego imama Al-Azhar Ahmeda al-Tayyeba z Kairu. Pięć lat po publikacji dokumentu uczestnicy spotkania omówią jego dotychczasową recepcją.

Główne tegoroczne obchody Dnia Islamu będą miały miejsce w seminarium duchownym w Łodzi. Jak zaznaczył bp Ciereszko, inicjatywa ta podejmowana jest corocznie także w innych miastach, m.in. w Poznaniu, Krakowie i Katowicach.

Uprzedzenia

Dzień Islamu, obchodzony tradycyjnie po zakończeniu Tygodnia Modlitw o Jedność Chrześcijan, nawiązuje do tematu orędzia Papieskiej Rady ds. Dialogu Międzyreligijnego, kierowanego do wyznawców islamu na zakończenie muzułmańskiego miesiąca postu, ramadanu.

Tematyka tegorocznego koncentrowała się wokół słów „Chrześcijanie i muzułmanie: promotorzy miłości i przyjaźni”. - Negatywne nastawienie i zachowanie wobec tych, którzy są od nas inni, ma, niestety, rozliczne odsłony: podejrzliwość, strach, rywalizacja, dyskryminacja, wykluczenie, prześladowanie, kłótnie, wyzwiska i obmowa – czytamy w watykańskim orędziu. 

Zwraca się uwagę, że miejscem takich szkodliwych zachowań są często platformy mediów społecznościowych, przez co zniekształcona zostaje ich rola jako środków komunikacji i budowania przyjaźni tak, że stają się one narzędziami wrogości i walki. Świat, w którym królują sprawiedliwość, pokój, braterstwo i dostatek podoba się Najwyższemu i jest źródłem radości, woła więc o nasze szczere i wspólne zaangażowanie - głosi przesłanie Papieskiej Rady ds. Dialogu Międzyreligijnego.

Obchody

Centralne obchody Dnia Islamu odbędą się w piątek, 26 stycznia 2024 r., w Łodzi. Spotkanie rozpocznie się o godz. 16:00 w Wyższym Seminarium Duchownym przy ul. św. Stanisława Kostki 14.

Tradycyjnie już, wydarzenie rozpocznie się przy dźwiękach muzyki Orientu. Po odczytaniu fragmentów Ksiąg Świętych – Biblii i Koranu – nastąpi dwugłos chrześcijańsko-muzułmański, nawiązujący do hasła tegorocznych obchodów. Następnie muzułmanie wzniosą modlitwę spontaniczną – „Dua”, natomiast chrześcijańską modlitwę wiernych zakończy odmówienie „Ojcze nasz”, po czym uczestnicy spotkania przekażą sobie nawzajem znak pokoju. Całość zwieńczy agapa – wspólny posiłek chrześcijan i muzułmanów.

Dzień Islamu w Kościele katolickim w Polsce obchodzony jest od 2001 r. z inicjatywy Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów zaaprobowanej przez Konferencję Episkopatu Polski. Organizację tego wydarzenia Episkopat powierzył Komitetowi KEP ds. Dialogu z Religiami Niechrześcijańskimi. Obecnie przewodniczącym Komitetu jest bp Henryk Ciereszko.

Na czele Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów stoją obecnie: prof. Agata Skowron-Nalborczyk, współprzewodnicząca ze strony katolickiej i Krzysztof Mucharski, współprzewodniczący ze strony muzułmańskiej.

Regularne obchody Dnia Islamu odbywają się także w Lublinie i Krakowie (od 2004 r.), a okazyjne w Olsztynie (2001), Opolu (2002) i Poznaniu (2008).

Muzułmanie w Polsce

Od początku XVI do lat 80. XX wieku polskimi muzułmanami byli niemal wyłącznie Tatarzy – zwraca uwagę Muzułmański Związek Religijny. W latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX w. do mieszkających od wieków w Polsce Tatarów zaczęli dołączać nowi przybysze z krajów muzułmańskich, zwiększając liczebność wyznawców islamu w Polsce. Byli to głównie Arabowie podejmujący studia na polskich uczelniach, w mniejszym stopniu imigranci.

Większość z nich po zakończeniu studiów wracała do rodzinnych stron, niektórzy jednak zostawali w Polsce na stałe.

W Polsce funkcjonują dwa religijne związki muzułmańskie wpisane do rejestru Kościołów i Związków Religijnych. Muzułmański Związek Religijny w RP, uznany oficjalnie w 1925 r., liczy obecnie ok. 6 tys. członków, zrzesza przede wszystkim Tatarów Muzułmanów Polskich. Największe ich skupiska mieszkają w województwie podlaskim (w Białymstoku, Sokółce, Suchowoli i Dąbrowie Białostockiej). Zabytkowe meczety znajdują się w Bohonikach i Kruszynianach, gdzie mieszkają już tylko pojedyncze rodziny tatarskie.

Drugim związkiem wyznawców islamu jest zarejestrowana w 2004 r. Liga Muzułmańska w RP. Zrzesza ona muzułmanów przybywających do Polski na studia oraz do pracy, a także osoby przyjmujące islam za swoją religię. Według szacunków liczy ok. 25 tys. członków.

Z okazji XXIV Dnia Islamu Rada Wspólna Katolików i Muzułmanów, przy współpracy z Komitetem ds. Dialogu z Religiami Niechrześcijańskimi Konferencji Episkopatu Polski, przygotowała tradycyjny dodatek do „Biuletynu Ekumenicznego”. Znajdują się w nim materiały, które mogą być przydatne przy organizacji lokalnych spotkań lub do indywidualnego wykorzystania.

Materiały zawierają polskie tłumaczenie tegorocznego orędzia Dykasterii ds. Dialogu Międzyreligijnego, cytaty z Biblii i Koranu dotyczące miejsc kultu i ich ochrony, schemat tradycyjnego przebiegu obchodów centralnych oraz tekst modlitwy wiernych przygotowany na tę okazję.

tk, lk