Jak wskazuje nazwa Strategiczny Przegląd Obronny powinien być przebadaniem zdolności obronnych państwa, w tym stanu sił zbrojnych, w skali strategicznej. Ma ustalić, czy państwo dysponuje potencjałem zapewniającym obronę. Żeby jednak móc to stwierdzić trzeba wiedzieć jak będziemy się bronić, co do obrony kraju będzie nam potrzebne. Na pytania, czego potrzebujemy powinna odpowiadać przyjęta strategia. W niej bowiem znajduje się nie tylko ocenę zagrożeń, ale też sposoby przeciwstawienia się zagrożeniom. Tak więc przeprowadzając Strategiczny Przegląd Obronny ustalamy, czy dysponujemy potencjałem i możliwościami wykonania przyjętego w strategii zamiaru obronnego. 

Pełnomocnik ministra ON ds. SPO wiceminister Tomasz Szatkowski mówi: „Fundamentem dobrej strategii jest odpowiednie rozpoznanie otoczenia i uwarunkowań”. Rzeczywiście trudno zbudować strategię obrony kraju, jeśli nie zostaną rozpoznane wszystkie uwarunkowania i zagrożenia. Jednak zwróćmy uwagę na kwestię tej „dobrej strategii” i zapytajmy: czy MON taką strategię posiada?
Na stronie MON w zakładce „Planowanie Obronne” można znaleźć obrazek pt. HIERARCHIA ZASADNICZYCH, NARODOWYCH DOKUMENTÓW DOTYCZĄCYCH OBRONNOŚCI. Zależności tych dokumentów zostały opracowane przez podległy wiceministrowi Szatkowskiemu Departament Strategii i Planowania Obronnego. Można tam zauważyć, że jako zasadniczy dla systemu obronnego dokument wskazuje się „Strategię Bezpieczeństwa Narodowego RP” i jako dokument wykonawczy „Strategię Rozwoju systemu Bezpieczeństwa Narodowego RP 2022”. 

Widzimy, że na tej podstawie wydano „Polityczno- Strategiczną Dyrektywę Obronną RP”, a MON sformułował wytyczne w sprawie planowania i programowania obronnego na dziesięcioletni okres planistyczny, a także wydaje roczne wytyczne działalności resortu obrony. Zaprezentowana „Hierarchia” w jednoznaczny sposób wskazuje, jakie są podstawy działań MON – jest to „Strategia Bezpieczeństwa…” i związana z nią „Strategia Rozwoju…”.

Tych dokumentów - mimo ich znaczenia - na stronie MON nie ma. Można je natomiast znaleźć na stronie Biura Bezpieczeństwa Narodowego (zakładka: AKTY PRAWNE I DOKUMENTY STRATEGICZNE). Tam, w przypadku obowiązującej wg MON „Strategii Bezpieczeństwa Narodowego RP” dowiadujemy się, że ją zatwierdził „Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Bronisław Komorowski 5 listopada 2014 r.” Natomiast, co do „Strategii Rozwoju systemu Bezpieczeństwa Narodowego RP 2022”, że została: „przyjęta uchwałą Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r.”. 

Oba podstawowe dokumenty strategiczne MON zostały opracowane i przyjęte, gdy prezydentem był Bronisław Komorowski, a premierem rządu Donald Tusk. Od końca 2015 r. prezydentem jest Andrzej Duda, mamy rząd premier Beaty Szydło, a ministrem obrony jest Antoni Macierewicz i mamy koniec sierpnia 2017 r. 

Nie wydaje się, aby otrzymane w spadku platformiane strategie można byłoby klasyfikować jako dobre. Powstaje więc zagadka, jaką strategią posłużył się MON przeprowadzając Strategiczny Przegląd Obronny?

Romulad Szeremietiew