Wielki Czwartek to w życiu Kościoła kilka ważnych wydarzeń od przedpołudniowej Mszy Krzyżma po Mszę Wieczerzy Pańskiej i wejście w czas Świętego Triduum Paschalnego.

Wielki Czwartek

Wielki Czwartek powiązany jest z pamiątką ustanowienia dwóch sakramentów: Eucharystii oraz sakramentu święceń. Dzień ten obchodzony jest zwyczajowo jako dzień kapłaństwa. Obchody Wielkiego Czwartku rozpoczynają się Mszą Krzyżma, która odbywa się w katedrze. Podczas tej liturgii biskup miejsca błogosławi oleje chorych i oleje katechumenów, a także dokonuje poświęcenia oleju krzyżma, czyli mieszanki oliwy i balsamu używanej do namaszczeń podczas sakramentów – chrztu, bierzmowania oraz święceń, a także do konsekracji, ślubów wieczystych, sakry biskupiej. Na tej Mszy Świętej obecna jest na ogół duża liczba kapłanów.

Wieczorem sprawowana jest w kościołach Msza Wieczerzy Pańskiej, która stanowi pamiątkę Ostatniej Wieczerzy i jest wejściem Kościoła w czas przeżywania misterium paschalnego – Święte Triduum Paschalne. Tym samym kończy się w Kościele sześciotygodniowy okres Wielkiego Postu.

Liturgia Wieczerzy Pańskiej

Msza Wieczerzy Pańskiej posiada niezwykle istotny element, jakim jest tzw. mandatum, czyli obrzęd umycia nóg. Celebrans, na podobieństwo Jezusa z Ewangelii wg św. Jana, umywa nogi części zebranych wiernych. Czynność ta stanowi podkreślenie zarówno miłości Chrystusa do uczniów, jak i wagi służby oraz uniżenia.

Do ważnych znaków tego czasu należy uroczyste odśpiewanie przez zgromadzonych hymnu „Chwała na wysokości Bogu”, gdy w kościele dzwonią dzwonki, po hymnie, aż do liturgii Wigilii Paschalnej w Wielką Sobotę wieczorem, w kościołach używa się jedynie drewnianych kołatek. 

Ciemnica

Po Mszy Świętej Najświętszy Sakrament przeniesiony zostaje do tzw. ciemnicy, gdzie wierni mogą oddać się adoracji i towarzyszeniu Chrystusowi.

Niezwykle ważnym jest, że liturgia Wielkiego Czwartku nie zostaje zakończona z chwilą przeniesienia monstrancji do ciemnicy, ale trwa nieprzerwanie przez Wielki Piątek z Liturgią Męki Pańskiej i Wielką Sobotę z Wigilią Paschalną, zakończoną Mszą Rezurekcyjną w nocy z soboty na niedzielę.