550 mln euro kary dla AliExpress. W tle nielegalne i niebezpieczne produkty

Rozprzestrzenianie się podrobionej odzieży, niebezpiecznych zabawek, niebezpiecznych kosmetyków i innych nielegalnych i szkodliwych produktów nie jest nieuniknionym kosztem zakupów online – jest to niewypełnienie przez AliExpress swoich obowiązków wynikających z ustawy o usługach cyfrowych. Skala nie jest wymówką; należy systematycznie identyfikować ryzyko i rozwiązywać je, aby zapewnić konsumentom możliwość bezpiecznych zakupów online. Dziś wymagamy od AliExpress przestrzegania tego standardu i prosimy o podjęcie działań

– oświadczyła Henna Virkkunen, wiceprzewodniczący wykonawczy ds. suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i demokracji Komisji Europejskiej.

Brak starannej oceny ryzyka

Zdaniem KE AliExpress na wiele sposobów nie wywiązał się ze swojego obowiązku wynikającego z DSA dotyczącego starannej oceny ryzyka rozpowszechniania nielegalnych, niebezpiecznych lub podrobionych produktów za pośrednictwem swoich usług.

AliExpress nie ocenił właściwie, czy dysponuje wystarczającą liczbą pracowników do przeglądu potencjalnie nielegalnych produktów. Firma przeceniła skuteczność swojego systemu w wykrywaniu i usuwaniu nielegalnych produktów. W związku z tym AliExpress nie wziął realistycznie pod uwagę dysproporcji między liczbą moderatorów a ich obciążeniem pracą

– wskazywała KE w specjalnie wydanym komunikacie.

Komisja podkreśliła, że AliExpress niewystarczająco ocenił, w jaki sposób jego systemy rekomendacji i reklamy pogłębiają rozprzestrzenianie się nielegalnych produktów. Testy przeprowadzone przez służby Komisji wykazały, że wiele nielegalnych produktów było polecanych lub reklamowanych konsumentom, zanim zostały skutecznie usunięte.

W ocenie AliExpress miało też brakować wskaźników ilościowych. Platforma miała opierać się tylko na jednym wskaźniku ilościowym, który jednak nie mierzył właściwie, w jakim stopniu jego system moderacji zapobiegał ryzyku pojawienia się lub ponownego pojawienia się nielegalnych produktów w podobnych formach. Ustalenie to potwierdzają również testy przeprowadzone przez służby Komisji, które wykazały, że pomimo wysiłków AliExpress w zakresie moderowania ofert w dalszym ciągu w obiegu znajdowała się duża ilość nielegalnych produktów.

Czytaj również

Rzońca: KE chce podnieść składki, aby spłacić rekordowe długi

UE otworzyła szósty klaster negocjacyjny z Ukrainą. KE: Spełniono wszystkie warunki techniczne

KE o transformacji demograficznej UE. Wśród rozwiązań legalna migracja

Gaceta.es: Chat Control budzi sprzeciw ekspertów ds. cyberbezpieczeństwa

KE zaproponowała sankcje uderzające w przemytników migrantów

KE przyjęła strategię dotyczącą hodowli zwierząt. Ekspert: Potrzeba odpowiedniego finansowania

Brak ograniczenia zidentyfikowanych ryzyk systemowych

KE zwróciła też uwagę, że AliExpress nie podjął skutecznych działań w celu zmniejszenia ryzyka rozpowszechniania nielegalnych produktów. Komisja stwierdziła w szczególności następujące niedociągnięcia:

• System AliExpress służący do wykrywania nielegalnych produktów nie działał prawidłowo. Na platformie krążyło wiele nielegalnych produktów, od podrobionych po niebezpieczne zabawki i niebezpieczne kosmetyki, które nawet jeśli zostały wykryte, pozostawały w Internecie przez wiele tygodni.
• AliExpress nie egzekwował należycie swojej polityki kar dla handlowców sprzedających nielegalne produkty. Polityka kar nie została odpowiednio wdrożona, a sklepy sprzedające nielegalne produkty mogły pozostać aktywne na AliExpress pomimo kary.
• Kontrole zgodności produktów AliExpress można łatwo obejść poprzez błędną kategoryzację produktów. AliExpress przydzielił niewystarczającą liczbę pracowników do sprawdzenia, czy produkty są prawidłowo skategoryzowane, a wprowadzone kontrole nie wykryły błędnie skategoryzowanych produktów przed publikacją. W związku z tym nieuczciwi sprzedawcy celowo umieszczali produkty w niewłaściwej kategorii, aby skorzystać z bardziej elastycznych wymagań, umożliwiając swobodny przepływ produktów niezgodnych z wymaganiami na platformie.
• AliExpress nie zapobiegł odpowiednio rozprzestrzenianiu się podrobionych produktów. Podrobione produkty stanowią poważne ryzyko dla AliExpress. Oprócz potencjalnych konsekwencji dla praw konsumentów, sprzedawcy takich produktów osłabiają pozycję legalnych przedsiębiorstw inwestujących w projektowanie, testy bezpieczeństwa i innowacje, zmuszając je do konkurowania z produktami, które omijają te inwestycje. Obowiązkowy system autoryzacji marki AliExpress – mający na celu zapobieganie podrabianej sprzedaży – okazał się nieskuteczny i brakowało personelu. Dlatego handlowcy z łatwością ominęli ten system i opublikowali wiele produktów, które dopiero później zostały usunięte ze względu na podróbkę.

Grzywna

Grzywna nałożona dzisiaj została obliczona z uwzględnieniem charakteru naruszeń, ich wagi w odniesieniu do dotkniętych użytkowników z UE oraz czasu ich trwania, który trwał co najmniej do czerwca 2025 r., kiedy Komisja wydała wstępne ustalenia przeciwko AliExpress. Nieprzeprowadzenie właściwej oceny ryzyka i skuteczne ograniczenie ryzyka systemowego stanowią szczególnie poważne naruszenia DSA.

Jednakże przy obliczaniu grzywny Komisja wzięła również pod uwagę okoliczności łagodzące, które działają na korzyść AliExpress, takie jak nowość Aktu o usługach cyfrowych.

Następne kroki

Zgodnie z wymogami DSA AliExpress ma obecnie czas do dnia 20 października 2026 r. na przedłożenie Komisji planu działania. Plan musi określać środki mające na celu zaradzenie naruszeniu jego obowiązków w zakresie oceny i ograniczania ryzyka systemowego. Europejska Rada ds. Usług Cyfrowych będzie miała miesiąc od otrzymania planu na wydanie opinii. Komisja będzie miała następnie kolejny miesiąc na przyjęcie ostatecznej decyzji i ustalenie rozsądnego terminu jej wdrożenia.

Niedostosowanie się do decyzji o nieprzestrzeganiu przepisów może skutkować okresowymi karami pieniężnymi. Komisja w dalszym ciągu współpracuje z AliExpress, aby zapewnić zgodność z decyzją i bardziej ogólnie z DSA.

Wszczęcie postępowania

W dniu 14 marca 2024 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie w celu oceny, czy AliExpress mógł naruszyć Akt o usługach cyfrowych (DSA) w obszarach obejmujących ocenę i ograniczanie ryzyka, moderowanie treści i wewnętrzny mechanizm rozpatrywania skarg, przejrzystość systemów reklamowych i rekomendacyjnych, identyfikowalność przedsiębiorców i dostęp badaczy do danych.

W dniu 18 czerwca 2025 r. Komisja przyjęła i nadała wiążący charakter szeregowi zobowiązań zaproponowanych przez AliExpress w celu rozwiania większości obaw będących podstawą wszczęcia dochodzenia, takich jak mechanizm powiadamiania i podejmowania działań, przejrzystość platformy w zakresie reklam i systemów rekomendacji. Tego samego dnia Komisja przyjęła wstępne ustalenia, dochodząc do wstępnego wniosku o niezgodności w zakresie oceny i łagodzenia systemowego ryzyka rozpowszechniania nielegalnych produktów, co stanowi dwie skargi nieobjęte zobowiązaniami.

Wydana w poniedziałek decyzja o niezgodności opiera się między innymi na sprawozdaniach AliExpress z oceny ryzyka za lata 2023 i 2024; dodatkowych danych dostarczonych przez platformę, w szczególności w odpowiedzi na formalne wnioski Komisji o udzielenie informacji w dniach 6 listopada 2023 r. i 18 stycznia 2024 r.; informacjach udostępnionych przez osoby trzecie; a także na własnych działaniach dochodzeniowych Komisji.