KE zacieśnia współpracę z komunistycznym Wietnamem. Wśród priorytetów bezpieczeństwo i obronność

Przywódca Komunistycznej Partii Wietnamu z wizytą w Brukseli

W czwartek, 22 października 2026 roku, w Brukseli odbyły się rozmowy przedstawicieli najwyższych władz Unii Europejskiej z przywódcą Wietnamu Tô Lâmem.

Wietnamski polityk pełni jednocześnie funkcję sekretarza generalnego Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Wietnamu oraz prezydenta Socjalistycznej Republiki Wietnamu.

Jego rozmówcami byli przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oraz przewodniczący Rady Europejskiej António Costa.

Spotkanie dotyczyło rozwoju stosunków dwustronnych, sytuacji bezpieczeństwa w regionie Indo-Pacyfiku oraz współpracy wobec globalnych wyzwań.

W opublikowanym po rozmowach komunikacie podkreślono znaczenie wzmacniania odporności na kryzysy, dywersyfikacji partnerstw międzynarodowych oraz zapewniania stabilności gospodarczej i politycznej.

Unia Europejska i Wietnam zadeklarowały kontynuowanie współpracy w ramach unijnej strategii dotyczącej regionu Indo-Pacyfiku.

UE i Wietnam chcą rozwijać współpracę w dziedzinie obronności

Jednym z istotnych punktów rozmów była możliwość pogłębienia współpracy w obszarze bezpieczeństwa i obronności.

W oficjalnym komunikacie wskazano, że obie strony dostrzegają potencjał rozwoju takich relacji, z uwzględnieniem własnych przepisów prawa, priorytetów i polityk.

Przedstawiciele UE i Wietnamu pozytywnie ocenili dotychczasowe funkcjonowanie dialogu dotyczącego obronności i bezpieczeństwa.

Wśród obszarów współpracy wymieniono bezpieczeństwo morskie, cyberbezpieczeństwo, zarządzanie kryzysowe oraz rozwijanie zdolności instytucjonalnych i operacyjnych.

Znaczenie tych zagadnień wiąże się z sytuacją geopolityczną w regionie Indo-Pacyfiku, przez który przebiegają ważne międzynarodowe szlaki handlowe.

Wietnam jest jednym z państw położonych nad Morzem Południowochińskim, gdzie od lat występują spory terytorialne i napięcia dotyczące swobody żeglugi.

Zacieśnianie relacji z Hanoi wpisuje się zatem w szersze działania Unii Europejskiej na rzecz rozwijania partnerstw z państwami Azji Południowo-Wschodniej.

Komunikat nie zawiera jednak zapowiedzi zawarcia sojuszu wojskowego ani szczegółowych zobowiązań dotyczących wspólnych operacji militarnych. Mowa przede wszystkim o rozwijaniu istniejących form dialogu i współpracy.

Wietnam państwem jednopartyjnym. UE deklaruje dialog o prawach człowieka

Współpraca Brukseli z Hanoi odbywa się pomimo istotnych różnic między systemami politycznymi obu stron.

Wietnam jest państwem socjalistycznym, w którym kierowniczą rolę sprawuje Komunistyczna Partia Wietnamu. Konstytucja przyznaje jej szczególną pozycję w systemie władzy.

W kraju nie funkcjonuje wielopartyjna konkurencja polityczna na zasadach charakterystycznych dla demokracji liberalnych.

Międzynarodowe organizacje zajmujące się prawami człowieka od lat krytykują wietnamskie władze za ograniczenia wolności słowa, działalności niezależnych organizacji oraz swobód politycznych.

Kwestia ta znalazła odzwierciedlenie również w komunikacie po brukselskim spotkaniu.

Przywódcy potwierdzili zaangażowanie w promowanie i ochronę praw człowieka, wskazując na znaczenie specjalnego dialogu dwustronnego poświęconego tym zagadnieniom.

Nie przedstawiono jednak nowych, konkretnych zobowiązań Wietnamu dotyczących zmian w prawie lub praktyce działania władz.

Oznacza to, że UE zamierza równolegle rozwijać współpracę gospodarczą i w zakresie bezpieczeństwa oraz kontynuować rozmowy dotyczące praw człowieka.

Strategiczne partnerstwo UE i Wietnamu. Nowy etap relacji

Podczas spotkania w Brukseli przypomniano, że w styczniu 2026 roku stosunki między Unią Europejską a Wietnamem zostały podniesione do rangi kompleksowego partnerstwa strategicznego.

Decyzja ta stworzyła ramy do pogłębienia współpracy w wielu obszarach, wykraczających poza tradycyjne relacje handlowe.

Obecnie strony chcą rozwijać partnerstwo między innymi poprzez inwestycje infrastrukturalne, transformację energetyczną oraz współpracę technologiczną.

Szczególną rolę ma odgrywać inicjatywa Global Gateway, za pomocą której Unia Europejska wspiera inwestycje w infrastrukturę i połączenia gospodarcze z państwami partnerskimi.

Kolejnym instrumentem jest Partnerstwo na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Energetycznej, którego celem jest wspieranie Wietnamu w ograniczaniu zależności od paliw kopalnych i rozwoju czystszych źródeł energii.

Bruksela i Hanoi deklarują także zainteresowanie rozwojem infrastruktury strategicznej oraz współpracy w zakresie edukacji, szkoleń i innowacji.

Surowce krytyczne i technologie. Gospodarczy wymiar porozumienia

Ważnym elementem rozmów była współpraca dotycząca surowców krytycznych.

Są one wykorzystywane między innymi w produkcji nowoczesnych urządzeń elektronicznych, baterii, technologii energetycznych i części systemów obronnych.

Unia Europejska od kilku lat podejmuje działania mające na celu dywersyfikację źródeł dostaw surowców o strategicznym znaczeniu dla gospodarki.

Rozwijanie współpracy z Wietnamem może być jednym z elementów tych starań.

Przywódcy uzgodnili podjęcie prac nad rozwojem partnerstwa w tej dziedzinie, nie ogłaszając jednak szczegółowych umów dotyczących wydobycia, dostaw lub wspólnych inwestycji.

Wśród innych obszarów przyszłej współpracy wymieniono technologie i innowacje, zieloną transformację, gospodarkę o obiegu zamkniętym oraz tzw. niebieską gospodarkę, związaną ze zrównoważonym wykorzystywaniem zasobów mórz i oceanów.

Unia Europejska chce pełnego wdrożenia umowy handlowej

Podczas spotkania poruszono również kwestie handlu i ochrony inwestycji.

Przedstawiciele obu stron wezwali do pełnego wdrożenia umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Wietnamem.
Umowa ta stanowi podstawę rozwoju wymiany handlowej oraz stopniowego ograniczania barier w dostępie do rynków.

Przywódcy opowiedzieli się także za szybką ratyfikacją umowy o ochronie inwestycji.

Jej celem jest stworzenie bardziej przewidywalnych zasad ochrony inwestorów oraz rozstrzygania sporów inwestycyjnych.

Dla Unii Europejskiej Wietnam pozostaje ważnym partnerem gospodarczym w Azji Południowo-Wschodniej, a rozwój wzajemnych relacji wpisuje się w strategię dywersyfikacji łańcuchów dostaw.

UE docenia rolę Wietnamu w ASEAN. Zapowiedź szczytu w 2027 roku

Rozmowy w Brukseli dotyczyły także współpracy wielostronnej.

Przywódcy podkreślili znaczenie porządku międzynarodowego opartego na zasadach oraz skutecznego funkcjonowania instytucji międzynarodowych.

Ursula von der Leyen i António Costa pozytywnie ocenili rolę Wietnamu w Stowarzyszeniu Narodów Azji Południowo-Wschodniej, czyli ASEAN.

Organizacja ta odgrywa istotną rolę w regionalnej współpracy gospodarczej i politycznej, a dla Unii Europejskiej stanowi ważnego partnera w regionie Indo-Pacyfiku.

Strony zapowiedziały również dalsze przygotowania do jubileuszowego szczytu UE–ASEAN, który ma odbyć się w 2027 roku.

Spotkanie będzie związane z obchodami 50-lecia relacji między Unią Europejską a państwami ASEAN.

Bruksela stawia na współpracę z Hanoi mimo różnic ustrojowych

Wizyta Tô Lâma pokazuje, że Unia Europejska zamierza rozwijać stosunki z Wietnamem w wielu obszarach, w tym w kwestiach o znaczeniu strategicznym.

Szczególną uwagę zwraca zapowiedź dalszej współpracy w zakresie bezpieczeństwa i obronności, obejmującej między innymi cyberbezpieczeństwo, bezpieczeństwo morskie i zarządzanie kryzysowe.

Jednocześnie Bruksela podtrzymuje zainteresowanie współpracą gospodarczą, transformacją energetyczną i dostępem do surowców krytycznych.

Partnerem unijnych instytucji pozostaje państwo rządzone przez partię komunistyczną, którego system polityczny znacząco różni się od modelu demokratycznego przyjętego w państwach członkowskich UE.

Czytaj również

Październik miesiącem zastraszania

Ważny komunikat dla użytkowników Worda i Excela

Baza USA w Polsce. Prezydent ujawnia, kiedy może zapaść decyzja

Pilny komunikat dla właścicieli telewizorów

Nowy sondaż o polskich szkołach. Wynik daje do myślenia

Von der Leyen przeciwko cięciom w budżecie UE. „Mamy priorytety i ambicje”

Jakie zagrożenia niesie za sobą współpraca z Wietnamem?

Najważniejsze pytanie brzmi, czy UE będzie w stanie rozwijać współpracę z Hanoi bez narażania własnych technologii, informacji wrażliwych i standardów ochrony praw człowieka.

Sam fakt, że Wietnam jest państwem rządzonym przez partię komunistyczną, nie oznacza automatycznie, że współpraca jest niebezpieczna. Znaczenie mają przede wszystkim sposób funkcjonowania jego instytucji, zakres kontroli państwa nad służbami oraz rodzaj informacji i technologii, które miałyby być udostępniane.

Najważniejsze potencjalne zagrożenia

• Ryzyko wywiadowcze i utraty informacji wrażliwych. Współpraca w zakresie bezpieczeństwa może wymagać wymiany informacji o zagrożeniach, procedurach reagowania czy systemach teleinformatycznych. Jeśli nie zostanie odpowiednio ograniczona, może ujawnić partnerowi informacje przydatne do rozpoznania zdolności i słabości europejskich instytucji.
• Możliwość wykorzystania technologii do inwigilacji. Technologie cyberbezpieczeństwa, analizy danych czy monitorowania komunikacji mają charakter podwójnego zastosowania. Mogą służyć ochronie infrastruktury, ale również obserwowaniu opozycji politycznej, dziennikarzy i działaczy społecznych.
• Ryzyko cybernetyczne. Wspólne systemy, szkolenia lub projekty technologiczne mogą tworzyć nowe zależności i potencjalne drogi dostępu do informacji. Szczególnej ostrożności wymagają projekty dotyczące administracji publicznej, infrastruktury krytycznej i systemów obronnych.
• Konflikt wartości i interesów. UE deklaruje przywiązanie do praw człowieka, wolności słowa i ochrony danych osobowych. Wietnam pozostaje natomiast państwem jednopartyjnym, w którym działalność opozycyjna i niezależne media podlegają istotnym ograniczeniom. Pogłębianie współpracy z tamtejszym aparatem bezpieczeństwa może wywołać pytania o spójność unijnej polityki.
  Ważne zastrzeżenie: komunikat z 22 października mówi o rozwijaniu współpracy i dialogu. Nie wynika z niego, że UE przekazała Wietnamowi tajne informacje, technologie wojskowe lub dostęp do swoich systemów informatycznych.

Dlaczego w przypadku Wietnamu te zagrożenia są szczególnie istotne?

Wietnam ma udokumentowaną historię wykorzystywania przepisów dotyczących bezpieczeństwa państwa do ograniczania działalności krytyków władz.

Według raportu Human Rights Watch z 2026 roku wietnamskie służby bezpieczeństwa monitorują internet i podejmują działania wobec osób krytykujących Komunistyczną Partię Wietnamu. Organizacja wskazuje również na ograniczenia wolności słowa, działalności niezależnych mediów i organizacji społecznych.

Istotny jest też sposób uregulowania cyberbezpieczeństwa. Wietnamska ustawa z 2025 roku przewiduje prowadzenie działań w tej dziedzinie pod kierownictwem partii komunistycznej. Współpracę międzynarodową nadzorują odpowiednie organy państwowe, w tym Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego.

To oznacza, że współpraca z wietnamskimi instytucjami cyberbezpieczeństwa może jednocześnie wzmacniać zdolności służb odpowiedzialnych za kontrolowanie działalności politycznej w internecie.

Dodatkowy powód do ostrożności stanowią wcześniejsze doniesienia dotyczące oprogramowania szpiegowskiego Predator. Freedom House przytacza ustalenia Amnesty International o próbach inwigilacji polityków i dziennikarzy, również w Europie, które mogły być powiązane z podmiotami działającymi na rzecz władz Wietnamu. Nie oznacza to jednak potwierdzenia odpowiedzialności całego państwa za każdy opisany incydent.

Jakie korzyści może uzyskać Unia Europejska?

Współpraca nie ogranicza się do ryzyka. Istnieją również konkretne interesy bezpieczeństwa, które łączą obie strony:

• Bezpieczeństwo szlaków morskich: Wietnam jest ważnym partnerem w regionie Morza Południowochińskiego, a współpraca może poprawić monitorowanie zagrożeń dla żeglugi i infrastruktury podmorskiej.
• Zwalczanie cyberprzestępczości: wymiana informacji o oszustwach, atakach ransomware czy przestępczości transgranicznej może ułatwiać identyfikowanie sprawców.
• Zarządzanie kryzysowe: wspólne szkolenia z ratownictwa, reagowania na katastrofy i ochrony infrastruktury mogą przynieść korzyści obu stronom.
• Dywersyfikacja partnerstw: rozwijanie relacji z Wietnamem pozwala UE poszerzać współpracę w Indo-Pacyfiku, bez opierania jej wyłącznie na największych mocarstwach.

Wnioski

Największym ryzykiem nie jest samo nawiązanie współpracy z państwem komunistycznym, lecz możliwość wzmocnienia jego aparatu kontroli i represji przy wykorzystaniu europejskiej wiedzy, technologii lub danych.

Z drugiej strony współpraca w zakresie ratownictwa, ochrony żeglugi i zwalczania cyberprzestępczości może służyć rzeczywistym interesom bezpieczeństwa UE.

Z perspektywy oceny polityki Brukseli kluczowe pozostają trzy pytania: jakie technologie będą przekazywane, jakie informacje będą wymieniane i czy UE będzie mogła skutecznie kontrolować ich późniejsze wykorzystanie.

Na podstawie opublikowanych deklaracji nie można stwierdzić, że takie nadużycia już nastąpiły w wyniku nowego partnerstwa. Można natomiast wskazać konkretne, udokumentowane powody, dla których jego realizacja wymaga szczególnej kontroli.