Rekordowy poziom używania narkotyków. Zatrważające dane ONZ

Niepokojące dane

Zaobserwowaliśmy bezprecedensowy wzrost liczby nowych rodzajów narkotyków na rynku i, co niepokojące, niektóre są silniejsze lub bardziej niebezpieczne niż wcześniej

- powiedziała Monica Juma, dyrektor wykonawcza Biura ONZ ds. Narkotyków i Przestępczości (UNODC).

Szacuje się, że w 2024 r. narkotyki zażywało 331 mln osób, co stanowi 6,2% światowej populacji w wieku od 15 do 64 lat, w porównaniu z 5,2% dziesięć lat temu.

Najczęściej używane substancje psychoaktywne

Najczęściej używanym narkotykiem pozostała marihuana - 256 milionów użytkowników, a następnie opioidy (63 miliony), amfetaminy (32 miliony), kokaina (25 milionów) i ecstasy (21 milionów).

Raport podkreśla również szybką ewolucję narkotyków syntetycznych. W 2024 r. zidentyfikowano 755 nowych substancji psychoaktywnych, w tym 118 zgłoszonych po raz pierwszy, podczas gdy liczba różnych narkotyków wykrytych podczas konfiskat jest obecnie pięciokrotnie wyższa niż przed 2000 r.

Rynek staje się coraz bardziej zróżnicowany, ale być może także bardziej niebezpieczny

- powiedział w wywiadzie dla UN News Chloé Carpentier, główny ekspert raportu.

Nie zawsze wiemy, co bierzemy, a ratownicy nie wiedzą, na co reagują

- dodał.

Przekształcenie rynku globalnego

UNODC stwierdziło, że światowy rynek opioidów osiąga punkt zwrotny. W następstwie zakazu uprawy opium w Afganistanie z 2022 r. nielegalna produkcja heroiny gwałtownie spadła.

Mimo że produkcja opium w Mjanmie wzrosła z 420 ton w 2021 r. do ponad 1000 ton w 2025 r., to wraz z produkcją w Laosie i Meksyku nie zastąpiło ono ponad 6000 ton wyprodukowanych w Afganistanie w 2022 r.

Zamiast tego wydaje się, że handlarze coraz częściej zwracają się w stronę syntetycznych opioidów, takich jak fentanyle, nitazeny i orfiny.

W raporcie ostrzega się, że odejście od opiatów roślinnych może trwale przekształcić światowy rynek opioidów, co może wiązać się z większymi zagrożeniami dla zdrowia, ponieważ niektóre syntetyczne opioidy są jeszcze silniejsze niż fentanyl.

Teraz widzimy dużo nitazenów

– powiedziała Carpentier.

Tak naprawdę istnieje obawa, że syntetyczne opioidy mogą zastąpić heroinę i prowadzić do znacznie większych szkód

- dodała

Zmiana wzorców przemytniczych

Metamfetamina stała się rynkiem prawdziwie globalnym, a nowe szlaki przemytu rozszerzają się na Bliski i Środkowy Wschód, Afrykę i części Europy.

Liczba konfiskat rosła średnio o 13 procent rocznie, podczas gdy dostawcy rozszerzyli swoją działalność poza Birmę, obejmując Amerykę Północną, Afrykę Zachodnią i Południową oraz Azję Południowo-Zachodnią.

Jednocześnie handel marihuaną staje się coraz bardziej międzynarodowy. W latach 2015–2024 57 krajów i terytoriów spoza Ameryki Północnej uznało ten region za źródło skonfiskowanej marihuany, podczas gdy w poprzedniej dekadzie liczba ta wyniosła zaledwie 11.

Czytaj również

Ważne doniesienia z granicy. Jest komunikat Straży Granicznej

Gigantyczny przemyt heroiny do Polski przechwycony. Akcja służb w Porcie Gdynia

Upokorzenie Niemiec. Berlin przegrał ważne głosowanie

„Macierzyństwo XXI wieku”. Konferencja już 3 czerwca

Nowy komunikat Straży Granicznej. Pilne doniesienia z granicy

"Wzywamy wszystkie strony konfliktów". Watykan w obronie ludności cywilnej

Skutki nierówności

W raporcie podkreślono, że szkody związane z używaniem narkotyków kształtowane są nie tylko przez same substancje, ale także przez ubóstwo, bezdomność, zły stan zdrowia psychicznego i nierówny dostęp do opieki zdrowotnej.

Kobiety nadal znacznie rzadziej niż mężczyźni poddają się leczeniu, mimo że szybciej rozwijają się u nich uzależnienie od narkotyków.

Na całym świecie tylko jedna na 23 kobiety z zaburzeniami związanymi z używaniem narkotyków otrzymuje leczenie w porównaniu z jedną na dziewięciu mężczyzn. Kobiety przyjmujące narkotyki drogą iniekcji są również o 20 procent bardziej narażone na życie z wirusem HIV niż mężczyźni.

Kolejnym poważnym problemem pozostają młodzi ludzie.

Okres dojrzewania jest naprawdę krytycznym okresem, w którym mózg wciąż się rozwija

– powiedziała Carpentier.

Zażywanie narkotyków w okresie dojrzewania będzie miało długotrwały wpływ na funkcje poznawcze i zachowanie

- wskazywała.

Konflikty pogłębiają kryzys

Osoby wysiedlone w wyniku konfliktów i sytuacji kryzysowych humanitarnych są narażone na zwiększone ryzyko.

Według raportu uchodźcy i osoby wewnętrznie przesiedlone są bardziej narażone na zaburzenia związane z używaniem narkotyków, często mając trudności z dostępem do leczenia, ponieważ w ramach działań humanitarnych, co zrozumiałe, priorytetem jest żywność, schronienie i inne najpilniejsze potrzeby.

Konflikty i handel narkotykami wzmacniają się wzajemnie, tworząc cykl, w którym niestabilność napędza nielegalne rynki, podczas gdy zyski z handlu ludźmi pomagają finansować dalszą przemoc

- zauważa ONZ.

W miarę jak rynki narkotyków stają się coraz bardziej złożone i wzajemnie powiązane, Carpentier stwierdziła, że współpraca międzynarodowa pozostaje niezbędna, podkreślając, że “bez współpracy międzynarodowej nie możemy niczego osiągnąć.”