Obrzeżki gołębie - „ptasie” kleszcze – groźne również dla ludzi

Obrzeżek gołębi – gatunek kleszcza atakującego przede wszystkim te ptaki – może być też bardzo groźny dla ludzi. Ślina tego pasożyta to bardzo silny alergen. Obrzeżek może być też nosicielem groźnych chorób, a walka z nim jest bardzo trudna.\nJak powiedział PAP parazytolog, prof. Krzysztof Solarz ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego (ŚUM) w Katowicach, na inwazję obrzeżka narażone są osoby mające kontakt z gołębiami i miejscami, gdzie często przebywają ptaki. W przeszłości obrzeżki atakowały m.in. hejnalistów na wieży Kościoła Mariackiego w Krakowie, a współcześnie - hodowców gołębi.
Typowymi żywicielami obrzeżka gołębiego są właśnie te ptaki, ale atakuje też jaskółki, gawrony, kawki, wróble, a nawet ptactwo domowe - drób. Dlatego obrzeżki powszechnie występują w miejscach gnieżdżenia się ptaków - w gołębnikach, kurnikach, na strychach, poddaszach czy wieżach kościołów.
"To bliskie sąsiedztwo człowieka. W przypadku braku lub zbyt małej liczby ptasich żywicieli, a także w przypadku nadmiernego wzrostu ich populacji, wygłodniałe obrzeżki mogą przenikać do mieszkań i atakować ludzi, głównie podczas odpoczynku nocnego" - powiedział PAP prof. Solarz, który kieruje Zakładem Parazytologii Wydziału Farmacji z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej ŚUM w Sosnowcu.
Obrzeżki gołębie kłują bardzo boleśnie, a ich ofiara długo odczuwa ból i świąd. Zmiany skórne mogą się utrzymywać nawet do 1,5 roku. Jak podkreśla parazytolog, bardzo niebezpieczne jest zaatakowanie twarzy - może spowodować opuchliznę lub paraliż kleszczowy uniemożliwiający oddychanie. Efektem ukłucia może być też zapalenie naczyń limfatycznych, a u osób wrażliwych - reakcje alergiczne. "W skrajnych przypadkach powtarzające się ukłucia obrzeżków u osób wrażliwych mogą spowodować wstrząs anafilaktyczny i śmierć, notowano takie przypadki w Polsce" - przestrzegł prof. Solarz.
Obrzeżki, tak jak inne kleszcze, mogą być też nosicielami groźnych chorób - m.in. boreliozy, gorączki Q - zakaźnej choroby odzwierzęcej powodowanej przez riketsje Coxiella burnetti, salmonellozy ptasiej, a także kleszczowego zapalenia mózgu.
Jak zaznaczył prof. Solarz, obrzeżki w mieszkaniu stosunkowo łatwo zauważyć, bo wymiary dorosłych osobników to 6 do 10 mm. W ciągu dnia ukrywają się jednak w szparach podłóg, futryn, pod parapetami, progami i tapetami, w szczelinach mebli i miejsc do spania. Wszędzie tam się rozwijają i rozmnażają. Nocą wychodzą z kryjówek w poszukiwaniu żywiciela.
"Walka z nimi jest więc trudna. Preparatami roztoczobójczymi trzeba spryskać wszystkie potencjalne miejsca ich pobytu. Oprócz mieszkań takie zabiegi powinny być przeprowadzone na strychach czy poddaszach. Konieczne może być usuwanie tapet, boazerii czy paneli ze ścian i sufitów, wykładzin, paneli podłogowych, parkietów, płyt sufitowych i ściennych" - mówił parazytolog.
Dlatego jeśli w naszym bliskim sąsiedztwie bytują ptaki, kluczowa jest profilaktyka - gipsowanie i fugowanie szczelin przy oknach czy drzwiach, tynkowanie spękanych ścian wewnątrz i na zewnątrz budynku.
PAP - Nauka w Polsce
"To bliskie sąsiedztwo człowieka. W przypadku braku lub zbyt małej liczby ptasich żywicieli, a także w przypadku nadmiernego wzrostu ich populacji, wygłodniałe obrzeżki mogą przenikać do mieszkań i atakować ludzi, głównie podczas odpoczynku nocnego" - powiedział PAP prof. Solarz, który kieruje Zakładem Parazytologii Wydziału Farmacji z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej ŚUM w Sosnowcu.
Obrzeżki gołębie kłują bardzo boleśnie, a ich ofiara długo odczuwa ból i świąd. Zmiany skórne mogą się utrzymywać nawet do 1,5 roku. Jak podkreśla parazytolog, bardzo niebezpieczne jest zaatakowanie twarzy - może spowodować opuchliznę lub paraliż kleszczowy uniemożliwiający oddychanie. Efektem ukłucia może być też zapalenie naczyń limfatycznych, a u osób wrażliwych - reakcje alergiczne. "W skrajnych przypadkach powtarzające się ukłucia obrzeżków u osób wrażliwych mogą spowodować wstrząs anafilaktyczny i śmierć, notowano takie przypadki w Polsce" - przestrzegł prof. Solarz.
Obrzeżki, tak jak inne kleszcze, mogą być też nosicielami groźnych chorób - m.in. boreliozy, gorączki Q - zakaźnej choroby odzwierzęcej powodowanej przez riketsje Coxiella burnetti, salmonellozy ptasiej, a także kleszczowego zapalenia mózgu.
Jak zaznaczył prof. Solarz, obrzeżki w mieszkaniu stosunkowo łatwo zauważyć, bo wymiary dorosłych osobników to 6 do 10 mm. W ciągu dnia ukrywają się jednak w szparach podłóg, futryn, pod parapetami, progami i tapetami, w szczelinach mebli i miejsc do spania. Wszędzie tam się rozwijają i rozmnażają. Nocą wychodzą z kryjówek w poszukiwaniu żywiciela.
"Walka z nimi jest więc trudna. Preparatami roztoczobójczymi trzeba spryskać wszystkie potencjalne miejsca ich pobytu. Oprócz mieszkań takie zabiegi powinny być przeprowadzone na strychach czy poddaszach. Konieczne może być usuwanie tapet, boazerii czy paneli ze ścian i sufitów, wykładzin, paneli podłogowych, parkietów, płyt sufitowych i ściennych" - mówił parazytolog.
Dlatego jeśli w naszym bliskim sąsiedztwie bytują ptaki, kluczowa jest profilaktyka - gipsowanie i fugowanie szczelin przy oknach czy drzwiach, tynkowanie spękanych ścian wewnątrz i na zewnątrz budynku.
PAP - Nauka w Polsce

Treść redakcyjna
Komentarzy: 0
Udostępnij:
Data publikacji: 27.04.2017 22:07
Komentarze
„Rażąco niekorzystna”. Krajowa Sekcja Nauki „S” negatywnie o zmianie ustawy o szkolnictwie wyższym
18.09.2026 13:23

Komentarzy: 0
Krajowa Sekcja Nauki NSZZ „Solidarność” stanowczo i jednoznacznie negatywnie opiniuje projekt o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W ocenie KSN proponowana regulacja jest rozwiązaniem rażąco niekorzystnym dla pracowników uczelni publicznych, ich rodzin oraz byłych pracowników.
Czytaj więcej
Forum Ekonomiczne w Karpaczu. Kisilowski: Nie ma żadnej kontroli nad rektorem, on natomiast decyduje o wszystkim
10.09.2026 10:05

Komentarzy: 0
– Proszę zobaczyć, ilu rektorów oskarżonych o przestępstwa minister odwołał. Dwóch. A było dużo więcej spraw w tym zakresie. A poprzedni ministrowie nikogo nie odwołali. W związku z tym nie ma żadnej kontroli nad rektorem, natomiast rektor decyduje o wszystkim – mówił na Forum Ekonomicznym w Karpaczu nauczyciel akademicki Marek Kisilowski, wiceprzewodniczący Krajowej Sekcji Nauki NSZZ „Solidarność”.
Czytaj więcej
Papież: źródłem konfliktów i wyzysku jest kryzys etyczny i kulturowy
20.08.2026 20:30

Komentarzy: 0
"Prorocze wezwanie, by „przekuć miecze na lemiesze”, nie jest zatem jedynie wizją dla narodów, lecz wezwaniem skierowanym do każdej osoby", napisał Leon XIV w orędziu na XI Światowy Dzień Modlitw o Ochronę Świata Stworzonego, obchodzony 1 września. Nawiązując do Izajaszowej wizji, Papież wzywa, by środki przeznaczane na wojnę służyły rozwojowi człowieka, walce z ubóstwem i pojednaniu narodów.
Czytaj więcej
Blisko 12,7 mln zł dla NGO. NFOŚiGW finansuje projekty przeciw dezinformacji ekologicznej
20.08.2026 10:03

Komentarzy: 0
NFOŚiGW zwiększył z 10 mln do blisko 12,7 mln zł pulę środków w konkursie na projekty dotyczące przeciwdziałania dezinformacji w obszarze środowiska, klimatu i transformacji energetycznej. Pieniądze mają trafić do organizacji pozarządowych. Finansowane działania obejmują m.in. szkolenia dla dziennikarzy, urzędników, decydentów politycznych, liderów opinii i edukatorów. Krytycy wskazują, że pieniądze te mogą stać się kolejnym źródłem finansowania wybranych organizacji wspierających rząd Donalda Tuska.
Czytaj więcej
Przyszłość uczelni wyższych na Forum Ekonomicznym w Karpaczu
17.08.2026 14:30

Komentarzy: 0
Jakość kształcenia, transfer wiedzy do gospodarki oraz warunki pracy badaczy i kadry akademickiej to kluczowe wyzwania standing przed polskim oraz europejskim szkolnictwem wyższym. Przyszłość uczelni, innowacje i współpraca nauki z rynkiem pracy będą jednym z wiodących tematów podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu.
Czytaj więcej