Pułapka na prezydenta Nawrockiego

Bo przecież nie chodzi tutaj wyłącznie o pieniądze. Chodzi o emocje, środowiska opiniotwórcze i budowanie politycznej narracji. Mechanizm jest prosty. Najpierw wrzuca się do debaty publicznej projekt skrajnie kontrowersyjny, pełen absurdów i niejasności. Potem uruchamia się celebrytów, aktorów i artystów związanych z obozem władzy, którzy zaczynają opowiadać o „biedzie”, „wykluczeniu” i „braku szacunku dla kultury”. A na końcu prezydent ma zostać postawiony pod ścianą: albo podpisze fatalną ustawę, albo zostanie przedstawiony jako wróg ludzi kultury.

Poważna wada

Tyle że cała ta konstrukcja ma poważną wadę. Coraz więcej osób zwyczajnie widzi, że coś tu się nie zgadza. Nawet znany aktor Zbigniew Buczkowski przyznał publicznie, że przez lata sam regularnie opłacał składki ZUS i nie rozumie pretensji części środowiska artystycznego.

Nie płacili składek, więc teraz nie powinni się dziwić wysokością emerytury — mówił wprost.

To właśnie ten głos jest dla rządu najbardziej niewygodny. Nie krytyka prawicy, ale krytyka płynąca ze środka świata kultury. Bo trudno przekonywać kasjerkę, kierowcę czy drobnego przedsiębiorcę, że mają finansować emerytury celebrytów, którzy przez lata żyli ponad stan, a jednocześnie nie odkładali składek.

Zastanawiające kulisy projektu

Jeszcze bardziej zastanawiające są kulisy samego projektu. Były minister kultury prof. Piotr Gliński zwraca uwagę, że pierwotna koncepcja była zupełnie inna — wsparcie miało trafiać wyłącznie do najuboższych artystów i być finansowane z opłaty reprograficznej, czyli w praktyce także ze środków bogatszych twórców. Tymczasem obecny projekt rozrósł się do setek milionów złotych i objął znacznie szerszą grupę beneficjentów.

I właśnie dlatego coraz trudniej uwierzyć, że mamy do czynienia jedynie z niekompetencją. To wygląda raczej jak polityczna mina podłożona pod nowego prezydenta. Jeśli Karol Nawrocki ustawę zawetuje — ruszy kampania o „antykulturalnej prawicy”. Jeśli podpisze — obciąży siebie kosztami wyjątkowo niepopularnego projektu.

To stara metoda Donalda Tuska. Tworzyć konflikty, w których przeciwnik zawsze ma przegrać. Problem polega jednak na tym, że Polacy coraz częściej rozumieją, kiedy ktoś próbuje nimi manipulować. A wtedy nawet najlepiej przygotowana pułapka może zatrzasnąć się na jej autorach.