Jarosław: 80. rocznica wywiezienia mieszkańców w pierwszym transporcie do Auschwitz

Obchody 80. rocznicy pierwszego transportu polskich więźniów do KL Auschwitz, wśród których znaleźli się m.in. uczniowie jarosławskiej "Budowlanki", w tym roku w Jarosławiu (Podkarpackie) ograniczą się m.in. do wystąpienia syna jednego z pierwszych więźniów i otwarcia wystawy.
Jak wyjaśnił PAP Konrad Sawiński ze starostwa powiatowego w Jarosławiu, skromniejsza oprawa niedzielnych uroczystości obchodów Narodowego Dnia Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady jest wynikiem panującej epidemii koronawirusa. Zapewnił, że obchody odbędą się zgodnie z obowiązującymi przepisami sanitarnymi.
Jarosławskie uroczystości odbędą się przed tablicą pamiątkową na dworcu PKP oraz w tamtejszym powiatowym urzędzie pracy, gdzie zostały zamontowane tablice przypominające o latach niemieckiej okupacji Jarosławia, poświęcone pamięci ofiar niemieckiego terroru. Tam także zostanie otwarta stała wystawa, przygotowana przez rzeszowski IPN, ilustrująca lata niemieckiego terroru podczas II wojny światowej.
"Miejsce jest wyjątkowo symboliczne, bo znajduje się w piwnicach budynku, gdzie w latach 1939-1944 był areszt i katownia gestapo. Wystawa została przygotowana właśnie w tych piwnicznych pomieszczeniach, w których katowani byli polscy patrioci" - zaznaczył Sawiński.
Przypomniał jednocześnie, że w pierwszym transporcie więźniów do KL Auschwitz byli również mieszkańcy ziemi jarosławskiej, a wśród nich uczniowie Szkoły Budowlanej w Jarosławiu.
Uroczystości upamiętniające w Jarosławiu rozpocznie hymn narodowy i modlitwa, po której przewidziano wystąpienie syna Kazimierza Tokarza, jednego z pierwszych więźniów KL Auschwitz, o numerze obozowym 282. Później przewidziano otwarcie wystawy, a na zakończenie złożenie okolicznościowych wiązanek pod tablicami pamiątkowymi.
Historię aresztowań i wywózki w maju 1940 roku uczniów jarosławskiej "Budowlanki" do obozu koncentracyjnego w Auschwitz przypomniał zrealizowany w 2017 roku fabularyzowany dokument.
Film nakręcili pasjonaci historii, którzy później zawiązali Stowarzyszenie "Ocalić przeszłość dla przyszłości". Jego szefowa Iwona Zelwach, nauczycielka historii w jarosławskiej "Budowlance" mówiła wówczas, że celem stowarzyszenia jest przekazanie kolejnym pokoleniom wiedzy o czasach II wojny światowej i męczeństwie Polaków na terenie powiatu jarosławskiego.
"Ocalenie tej wiedzy od zapomnienia wydaje się być powinnością naszych czasów" - podkreśliła wówczas Zelwach.
Stowarzyszenie ma na swoim koncie jeszcze dwa inne filmy: dokumentalny, opowiadający o życiu codziennym w czasie okupacji w Jarosławiu, o pierwszych dniach wojny w tym mieście, widzianych oczyma ówczesnych dzieci, oraz fabularyzowany dokument "Kidałowice. Zapomniana historia" o kilkorgu młodych członkach AK rozstrzelanych latem w 1944 r. w kidałowickim lesie niedaleko Jarosławia.
Wszystkie te filmy współfinansował powiat jarosławski. (PAP)
autor: Agnieszka Pipała
api/ mrr/
Jarosławskie uroczystości odbędą się przed tablicą pamiątkową na dworcu PKP oraz w tamtejszym powiatowym urzędzie pracy, gdzie zostały zamontowane tablice przypominające o latach niemieckiej okupacji Jarosławia, poświęcone pamięci ofiar niemieckiego terroru. Tam także zostanie otwarta stała wystawa, przygotowana przez rzeszowski IPN, ilustrująca lata niemieckiego terroru podczas II wojny światowej.
"Miejsce jest wyjątkowo symboliczne, bo znajduje się w piwnicach budynku, gdzie w latach 1939-1944 był areszt i katownia gestapo. Wystawa została przygotowana właśnie w tych piwnicznych pomieszczeniach, w których katowani byli polscy patrioci" - zaznaczył Sawiński.
Przypomniał jednocześnie, że w pierwszym transporcie więźniów do KL Auschwitz byli również mieszkańcy ziemi jarosławskiej, a wśród nich uczniowie Szkoły Budowlanej w Jarosławiu.
Uroczystości upamiętniające w Jarosławiu rozpocznie hymn narodowy i modlitwa, po której przewidziano wystąpienie syna Kazimierza Tokarza, jednego z pierwszych więźniów KL Auschwitz, o numerze obozowym 282. Później przewidziano otwarcie wystawy, a na zakończenie złożenie okolicznościowych wiązanek pod tablicami pamiątkowymi.
Historię aresztowań i wywózki w maju 1940 roku uczniów jarosławskiej "Budowlanki" do obozu koncentracyjnego w Auschwitz przypomniał zrealizowany w 2017 roku fabularyzowany dokument.
Film nakręcili pasjonaci historii, którzy później zawiązali Stowarzyszenie "Ocalić przeszłość dla przyszłości". Jego szefowa Iwona Zelwach, nauczycielka historii w jarosławskiej "Budowlance" mówiła wówczas, że celem stowarzyszenia jest przekazanie kolejnym pokoleniom wiedzy o czasach II wojny światowej i męczeństwie Polaków na terenie powiatu jarosławskiego.
"Ocalenie tej wiedzy od zapomnienia wydaje się być powinnością naszych czasów" - podkreśliła wówczas Zelwach.
Stowarzyszenie ma na swoim koncie jeszcze dwa inne filmy: dokumentalny, opowiadający o życiu codziennym w czasie okupacji w Jarosławiu, o pierwszych dniach wojny w tym mieście, widzianych oczyma ówczesnych dzieci, oraz fabularyzowany dokument "Kidałowice. Zapomniana historia" o kilkorgu młodych członkach AK rozstrzelanych latem w 1944 r. w kidałowickim lesie niedaleko Jarosławia.
Wszystkie te filmy współfinansował powiat jarosławski. (PAP)
autor: Agnieszka Pipała
api/ mrr/


Treść redakcyjna
Komentarzy: 0
Udostępnij:
Data publikacji: 13.06.2020 18:03
Komentarze
Byłem na obchodach "wyzwolenia" Auschwitz. Karol Nawrocki stanął na wysokości zadania
30.01.2026 18:52

Komentarzy: 0
Jak co roku 27 stycznia, pragniemy uczcić pamięć naszych Przodków w Muzeum Auschwitz-Birkenau. Jak co roku, towarzyszą nam te same procedury. Nikt bez zgody muzeum nie zostaje wpuszczony, by oddać hołd wszystkim ofiarom niemieckich zbrodni, w tym także Polakom. Świadczy temu szereg procedur, które działają tam od dłuższego już czasu. Procedur, które w żadnym innym byłym obozie czy to w Polsce czy na zachodzie, nie są praktykowane.
Czytaj więcej
Niemiecka organizacja „zapomniała” wymienić Polaków pośród ofiar Auschwitz
28.01.2026 15:38

Komentarzy: 0
Na stronie ADAC – jednej z najbardziej wpływowych organizacji w Niemczech w opisie dotyczącym Oświęcimia jeszcze do wczoraj można było przeczytać, że ofiarami obozu byli "przede wszystkim Żydzi, ale także Sinti, Romowie, sowieccy jeńcy wojenni". Dopiero po fali krytyki w internecie klub dopisał do listy ofiar Polaków.
Czytaj więcej
Niemieckie medium fałszuje historię. „Ofiary Auschwitz ginęły w wyniku strzelaniny”
28.01.2026 11:30

Komentarzy: 0
„Ocaleni z Auschwitz ostrzegają przed nienawiścią – Prezydent Polski wzywa do niemieckich reparacji wojennych” - takim tytułem niemiecki „Die Welt” opatrzył relację z obchodów Międzynarodowego Dnia Ofiar Holokaustu. Medium posunęło się również do fałszowania historii.
Czytaj więcej
Dziś 81. rocznica "wyzwolenia" niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau
27.01.2026 13:56

Komentarzy: 0
Kiedy 27 stycznia 1945 r. do obozów Auschwitz-Birkenau-Monowitz wkroczyli żołnierze Armii Czerwonej pozostało w nich tylko kilka tysięcy chorych i wycieńczonych więźniów (mężczyzn, kobiet i dzieci) różnych narodowości, którzy przeważnie nie byli w stanie już uczestniczyć w morderczych, pieszych marszach ewakuacyjnych, zwanych Marszami Śmierci, głównie w dwóch kierunkach Wodzisław Śląski i Gliwice, a potem pociągami towarowymi w głąb III Rzeszy.
Czytaj więcej
Tadeusz Płużański: Jak Sowieci w 1945 r. do Polski weszli i (prawie) wyszli
24.01.2026 10:34

Komentarzy: 0
27 stycznia 1945 r. więźniów niemieckiego obozu Auschwitz mieli wyzwolić żołnierze Armii Czerwonej. Tylko czy na pewno było to wyzwolenie? Czy sowieci kogokolwiek kiedykolwiek wyzwolili? Ostatnie apele więźniów w KL Auschwitz odbyły się dziesięć dni wcześniej – 17 stycznia. Następnego dnia załoga SS rozpoczęła ewakuację.
Czytaj więcej