Szukaj
Konto

Czechy po wyborach. Kto stworzy nowy rząd?

Andrej Babiš
Źródło: PAP/EPA/MARTIN DIVISEK
Rozmowy o stworzeniu rządu w Czechach ruszyły błyskawicznie – jeszcze zanim opadł kurz po wyborach. Andrej Babiš, triumfator i lider ruchu ANO, już w sobotę późnym wieczorem rozpoczął negocjacje z potencjalnymi sojusznikami. Stawką jest większość w Izbie Poselskiej i przyszłość czeskiego rządu.
Co musisz wiedzieć
  • Babiš zwyciężył, ale nie ma większości
  • Na rozmowach pojawili się Zmotoryzowani i SPD
  • W grze scenariusz rządu mniejszościowego

 

Babiš pod presją: bez koalicjantów ani rusz

Choć populistyczny ruch ANO wygrał wybory, Babiš nie może samodzielnie utworzyć rządu. Już w kampanii wykluczył współpracę z partiami dotychczasowej koalicji, mówiąc stanowczo: "Zdradzilibyśmy naszych wyborców".

Zamiast tego zaprosił do rozmów przedstawicieli ugrupowania Zmotoryzowani oraz skrajnie prawicowej SPD.

Tajne rozmowy w domu miliardera

W sobotę wieczorem, do rezydencji Andreja Babiša, wjechali po kolei liderzy obu ugrupowań. Spotkania trwały krótko - po pół godziny każde - i zakończyły się bez komentarzy dla mediów. Układ mandatów pokazuje jednak jasno: ANO ma 80 z 200 miejsc w Izbie Poselskiej, SPD 15, a Zmotoryzowani 13.

Tylko wspólne porozumienie tych trzech sił daje szansę na większościowy rząd. Alternatywą może być rząd mniejszościowy, tolerowany przez partnerów z prawej strony.

SPD liczy na stanowiska

Były wicepremier i bliski współpracownik Babiša, Karel Havlíček, przyznał, że oczekuje od partnerów przedstawienia żądań dotyczących przyszłego gabinetu.

Eksperci są jednak zgodni - SPD nie będzie stawiać wygórowanych warunków, bo ich wynik wyborczy rozczarował.

W kampanii lider SPD marzył o resortach spraw zagranicznych i wewnętrznych, ale po wyborach może zadowolić się mniej eksponowanymi stanowiskami. Analitycy zwracają uwagę, że partia może celować w państwowe spółki i funkcje w Izbie Poselskiej.

"Czerwona linia" Babiša: żadnego wyjścia z UE i NATO

Choć SPD flirtuje z ideą opuszczenia Unii Europejskiej i NATO, Babiš nie zamierza przekraczać tej granicy. "To nasza czerwona linia" - podkreślił Havlíček.

Scenariusz zakładający ciche poparcie mniejszościowego rządu pozwoliłby jednak każdemu z ugrupowań zachować twarz i programowe postulaty.

Zmotoryzowani chcą grać o najwyższą stawkę

Filip Turek, lider Zmotoryzowanych, który po wejściu do czeskiego parlamentu zrezygnuje z mandatu europosła, zapowiedział twardą grę o stanowiska. "Będziemy licytować wysoko" - powiedział przed spotkaniem z Babišem.

Wymienił nawet konkretne funkcje: sam chciałby zostać ministrem spraw zagranicznych lub przemysłu, a jego partyjny szef Petr Macinka - ministrem środowiska.

Zmotoryzowani są zgodni z ANO w kluczowych kwestiach: nie dla euro, nie dla nielegalnej migracji, nie dla Zielonego Ładu. Jednocześnie nie zamierzają opuszczać UE ani NATO.

Prezydent Pavel wkracza do gry

Rozmowy Babiša z potencjalnymi sojusznikami musiały ruszyć natychmiast, bo już w niedzielę rano lider ANO został zaproszony na konsultacje do prezydenta Petra Pavla.

Głowa państwa chce wiedzieć, jak zwycięzca wyborów planuje utworzyć rząd. Tego samego dnia Pavel spotka się też z koalicją SPOLU i ruchem Burmistrzowie i Niezależni (STAN), które tworzyły dotychczasowy rząd Petra Fiali.

W poniedziałek prezydent ma rozmawiać z pozostałymi ugrupowaniami, które wejdą do nowej Izby Poselskiej.

Komentarzy: 0
Data publikacji: 05.10.2025 10:36
Źródło: PAP