Sprzedaż terminalu LPG przy granicy. Żaryn: Indolencja rządzących stanowi realne zagrożenie
- Onico sprzedało nieruchomości z terminalem LPG w Plancie spółce WGT Group za 13,915 mln zł netto.
- Skarb Państwa reprezentowany przez Lasy Państwowe nie skorzystał z prawa pierwokupu.
- Według ustaleń dziennikarzy „Newsweeka” osoby związane z WGT Group mają powiązania biznesowe z rosyjskimi podmiotami.
- Według tych samych ustaleń informacje o transakcji miały trafić do instytucji państwowych, w tym ABW.
- Żaryn twierdzi, że państwo zignorowało zagrożenie, jednak nie przedstawił dowodu, że ABW formalnie rekomendowała zablokowanie transakcji.
Dramatycznie to wygląda
- ocenił Żaryn.
Jeśli prawdziwe są te doniesienia, polski rząd pozwolił na przejęcie ważnej infrastruktury przez spółkę Białorusinów powiązanych biznesowo z Rosją. I zrobił to z pełną świadomością zagrożeń i wbrew rekomendacjom ABW. Bezwład władz i indolencja rządzących stanowią realne zagrożenie dla bezpieczeństwa RP
- stwierdził.
Ta historia to jeden z dowodów poważnego kryzysu w systemie zarządzania państwem
- dodał.
Żaryn nie przedstawił w swoim wpisie dokumentów potwierdzających, że ABW formalnie rekomendowała zablokowanie transakcji. Z przytoczonych ustaleń wynika natomiast, że Agencja miała zostać poinformowana o planowanej sprzedaży.
Kto kupił terminal?
Kolejowy terminal gazowy w Plancie na Podlasiu, położony niedaleko polsko-białoruskiego przejścia granicznego Świsłocz–Siemianówka, został sprzedany spółce WGT Group. Według ustaleń dziennikarzy „Newsweeka” spółkę założyli i prowadzą Białorusini, którzy mają być powiązani z rosyjskimi firmami energetycznymi. O wątpliwościach dotyczących planowanej transakcji miały wcześniej zostać poinformowane polskie instytucje państwowe, w tym Ministerstwo Aktywów Państwowych i Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Terminal jest wyposażony w zbiorniki magazynowe, instalacje przeładunkowe oraz bocznicę kolejową przystosowaną do dwóch szerokości torów. Jak informuje e-petrol.pl, Onico SA zawarła warunkową umowę jego sprzedaży w lipcu 2026 roku. Skarb Państwa nie skorzystał z przysługującego mu prawa pierwokupu, a 25 sierpnia doszło do ostatecznego przeniesienia własności nieruchomości na WGT Group. Wartość transakcji wyniosła 13,9 mln zł netto.
„Newsweek” opisuje powiązania osób związanych z WGT Group z rosyjskim biznesem
Kontrowersyjne okoliczności sprzedaży terminalu opisali Mariusz Gierszewski i Dominika Długosz w podcaście „Newsweeka” „W związku ze śledztwem”.
Według przedstawionych przez nich ustaleń WGT Group została założona i jest prowadzona przez Białorusinów, którzy mają posiadać powiązania z rosyjskimi przedsiębiorstwami energetycznymi. Prezesem WGT Group jest Aleksiej Nowicki, posiadający 50 proc. udziałów spółki.
To właśnie potencjalne powiązania przyszłego właściciela terminalu miały wzbudzić obawy jeszcze przed zakończeniem transakcji.
Ministerstwo miało zostać ostrzeżone
Planowaną sprzedażą miał zainteresować się mecenas Jarosław Kołkowski. Zaniepokojony transakcją miał powiadomić Ministerstwo Aktywów Państwowych.
Jak relacjonował Gierszewski, resort miał uznać sytuację za potencjalnie niebezpieczną, wskazując jednocześnie, że sprawa znajduje się w kompetencjach innych instytucji.
W związku z transakcją pojawiła się również kwestia Ministerstwa Klimatu oraz Lasów Państwowych. Lasom przysługiwało prawo pierwokupu części terenu, jednak ostatecznie z niego nie skorzystały. Powodem miało być to, że należący do nich fragment stanowił niewielką część całej nieruchomości, natomiast skorzystanie z prawa pierwokupu oznaczałoby konieczność przejęcia całego terenu.
O sprawie poinformowano ABW
Według ustaleń „Newsweeka” informacja o planowanej sprzedaży terminalu trafiła również do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Autorzy podcastu wskazują jednak, że możliwości ABW były w tej sytuacji ograniczone. Agencja mogła negatywnie ocenić transakcję lub jej nie rekomendować, ale nie posiadała możliwości samodzielnego zablokowania sprzedaży.
Ostatecznie terminal został przejęty przez WGT Group.
Transakcja była legalna. Pytania dotyczą reakcji państwa
Mariusz Gierszewski zaznaczył, że sama sprzedaż była zgodna z prawem – prywatna spółka miała prawo sprzedać swoje aktywa innemu prywatnemu podmiotowi.
Kontrowersje dotyczą czegoś innego: czy ze względu na charakter obiektu, jego infrastrukturę, położenie w pobliżu granicy z Białorusią oraz wskazywane powiązania nowego właściciela polskie państwo nie powinno było podjąć bardziej zdecydowanych działań.
Dominika Długosz porównała sprawę do sytuacji Huty Częstochowa, którą również miał być zainteresowany podmiot ze Wschodu prowadzący interesy z rosyjskimi oligarchami. Wówczas Ministerstwo Obrony Narodowej miało uznać hutę za obiekt wrażliwy, który nie powinien znaleźć się w rękach spółek zza wschodniej granicy.
Zdaniem dziennikarki podobne pytania powinny zostać postawione w przypadku terminalu LPG w Plancie.
Kluczowe pozostaje więc ustalenie, jakie informacje o potencjalnym nabywcy posiadały instytucje państwowe przed finalizacją sprzedaży, jakie rekomendacje wydały oraz czy obowiązujące przepisy dawały możliwość zablokowania transakcji ze względów bezpieczeństwa.
Co wiadomo na pewno?
Onico potwierdziło sprzedaż nieruchomości w Plancie WGT Group za 13,915 mln zł netto. Spółka podała również, że Skarb Państwa nie wykonał prawa pierwokupu, po czym 25 sierpnia zawarto umowę przeniesienia własności. Potwierdzona jest więc sama sprzedaż, jej wartość i niewykonanie prawa pierwokupu. Informacje o potencjalnych rosyjskich powiązaniach nabywcy, wcześniejszych ostrzeżeniach kierowanych do instytucji oraz stanowisku ABW pochodzą z ustaleń dziennikarskich i komentarzy osób opisujących sprawę.
Czego nadal nie wiadomo?
Nie wiadomo, czy ABW formalnie rekomendowała zablokowanie transakcji, jakie dokładnie informacje o WGT Group posiadały instytucje państwowe przed sprzedażą ani czy miały instrumenty prawne pozwalające skutecznie zablokować transakcję ze względów bezpieczeństwa.
Co na te doniesienia WGT Group?
Do momentu publikacji artykułu WGT Group nie opublikowała publicznego stanowiska odnoszącego się do ustaleń przedstawionych przez „Newsweek”.
"Business Insider Polska": Rosyjskie ślady wokół mega inwestycji Orlenu
Ekspert: Polska nie podchodzi należycie do zagrożeń
ABW zatrzymała osoby działające na rzecz obcego wywiadu. Jest komunikat
Rosja płaciła za udział w protestach w Polsce? ABW zatrzymała 11 osób
Konferencja w Gdańsku. „Słowa Tuska brzmią jak nacisk na Ukrainę, by myślała o resecie z Rosją”
