Syrena – jedyny prawdziwie Polski samochód produkowany w dużych seriach po wojnie

Pracownik muzeum zauważa, że w ciężkich powojennych realiach i przy bardzo ograniczonych środkach zdecydowano się na rozwiązania sprawdzone i stosowane już przez inne firmy - w Syrenie łatwo można odnaleźć pomysły znane z przedwojennych niemieckich DKW, czy czechosłowackich Aero (JAWA). Syrena otrzymała ramową konstrukcję, dwusuwowy silnik, a pierwsze dwa prototypy zbudowane w latach 1953-54 posiadały drewnianą konstrukcje nadwozia pokrytą dyktą i dermatoidem lub obitą blachą. Dopiero w 1955 roku na Targach Poznańskich zaprezentowano protyp wersji produkcyjnej, zatwierdzonej w 1956 roku. Samochód posiadał w pełni stalowe nadwozie oparte na ramie i dwusuwowy silnik napędzający koła przednie. Taki układ rozwiązań pozostał w Syrenie przez cały czas trwania produkcji - 26 lat.

Produkcja syren rozwijała się bardzo wolno. Prowadzono ją w przybudówce do głównych hal, większość prac wykonując ręcznie. Zapotrzebowanie rynku na nowe samochody było ogromne, podczas gdy w pierwszym roku produkcji - 1957 bramy FSO opuściło zaledwie 200 sztuk modelu 100. Pierwszym modelem produkowanym masowo z wykorzystaniem maszyn była Syrena 103, której w latach 1963-66 powstało blisko 30 000 sztuk. Liczba i tak znikoma w stosunku do potrzeb. Dzięki temu jednak Syrena chociaż już wtedy mocno przestarzała, nadal pozostawała obiektem marzeń. Kontynuowanie produkcji syreny w niemal niezmienionej formie przez tak długi okres czasu (26 lat) było kuriozum nawet biorąc pod uwagę położenie Polski w bloku państw należących do RWPG. Konstrukcyjnie samochód pasował do polskich realiów lat 60. XX w. jednak z braku pojazdów na rynku, oferowano go aż do 1983 roku. Produkcji zaprzestano głównie ze względu na zużycie maszyn, które uniemożliwiało zachowanie powtarzalności wytwarzanych elementów. Dopiero na 2 miejscu należy postawić spadek zainteresowania na rynku - mówi Iwo Wachowicz.

Artykuł opisujący historię produkcji Syreny znajdzie się w następnym numerze Tygodnika Solidarność