Bruksela chce nowego systemu łączności kryzysowej. Ma działać nawet podczas blackoutów

Komisja Europejska przedstawiła propozycję stworzenia EU Critical Communication System, czyli ogólnoeuropejskiego systemu bezpiecznej łączności dla służb ratunkowych i innych formacji reagujących w sytuacjach kryzysowych.

Rozwiązanie ma pomóc podczas pożarów, powodzi, gwałtownych burz, ataków terrorystycznych czy zagrożeń dla infrastruktury krytycznej, w tym związanych z wykorzystaniem dronów.

Bruksela zwraca uwagę, że obecnie systemy komunikacyjne wykorzystywane przez służby w poszczególnych państwach nie zawsze są ze sobą połączone. Problemy mogą pojawiać się szczególnie podczas operacji prowadzonych ponad granicami państw.

Jeden system dla służb w całej UE

EUCCS ma umożliwić służbom różnych państw bezpośrednią komunikację oraz wymianę informacji w czasie rzeczywistym.
Policjanci, strażacy, ratownicy medyczni czy zespoły ochrony ludności mają za pomocą jednego bezpiecznego urządzenia przesyłać nie tylko wiadomości, ale również zdjęcia, nagrania wideo, dźwięk oraz informacje o swojej lokalizacji.

Komisja zakłada stopniowe przechodzenie państw członkowskich z wąskopasmowych systemów radiowych na technologie szerokopasmowe, takie jak 5G.

Ma to poprawić świadomość sytuacyjną służb oraz ułatwić koordynowanie działań podczas dużych kryzysów.

System ma objąć łącznie 31 państw – kraje UE oraz państwa stowarzyszone ze strefą Schengen. EUCCS nie ma zastąpić wszystkich krajowych sieci jedną centralną siecią zarządzaną z Brukseli. Ma połączyć istniejące i rozwijane systemy państw, a kraje zachowają kontrolę nad własną infrastrukturą.

Łączność ma działać również podczas blackoutu

Jednym z kluczowych założeń projektu jest odporność systemu na awarie infrastruktury.

Jeżeli naziemne sieci telekomunikacyjne przestaną działać, komunikację mają wspierać satelity UE. Przewidziano również mobilne środki łączności, np. stacje bazowe przewożone ciężarówkami i wyposażone we własne generatory. Będzie można kierować je na obszary, na których katastrofa uszkodziła zwykłą infrastrukturę telekomunikacyjną.

System ma ponadto przyznawać priorytet służbom ratunkowym w sytuacji przeciążenia lub zakłócenia sieci komórkowych.

Oznacza to, że nawet podczas rozległego blackoutu lub poważnej katastrofy służby mają zachować możliwość koordynowania swoich działań.
Komisja jako przykład wskazuje blackout, który w 2025 r. dotknął Hiszpanię i Portugalię. Wraz z awarią zasilania problemy objęły również łączność telefoniczną. Według Komisji w podobnej sytuacji EUCCS miałby umożliwić policji i służbom ratunkowym utrzymanie komunikacji dzięki połączeniom satelitarnym.

Ochrona przed cyberatakami

Komisja Europejska podkreśla również kwestię cyberbezpieczeństwa. Według Komisji system ma wykorzystywać szyfrowanie oraz odpowiednie protokoły bezpieczeństwa, aby zwiększyć odporność na cyberataki i zagrożenia hybrydowe.

Powstać mają dwie wyspecjalizowane struktury.

Pierwszą będzie European Union Network Monitoring Centre, które ma zapewnić bezpieczną i odporną sieć światłowodową. Państwa będą mogły łączyć się za pośrednictwem centralnego punktu zamiast tworzyć wiele osobnych połączeń pomiędzy poszczególnymi krajami.

Drugą instytucją będzie European Union Security Monitoring Centre, odpowiedzialne za monitorowanie zagrożeń cybernetycznych, ocenę ryzyka oraz wspieranie państw członkowskich.

Czytaj również

KE chce zmienić przepisy dla aut od 2035 r. Nowe auta spalinowe nadal mogłyby być sprzedawane

Jarosław Kaczyński o środkach z UE: Ten rząd przegrał rokowania o środki dla Polski

Polska jest gotowa płacić wyższą składkę do budżetu UE. Wiceminister podał warunki

Medwiediew atakuje Le Pen. „Rusofobia i poparcie dla nazistów”

Czarnek: Wyjście z UE wbrew interesom Polski, ale wojna z Brukselą jest koniecznością

Mec. Lewandowski: Straszenie wojną i rozkład finansowy państwa ma jeden cel

Bruksela stawia na europejskie technologie

Projekt ma również zmniejszyć zależność Unii Europejskiej od technologii pochodzących spoza Europy.

Według propozycji Komisji najważniejsze elementy systemu – w tym satelity, rdzeń sieci mobilnej oraz wykorzystywane technologie szerokopasmowe – mają być rozwijane przez europejskie przedsiębiorstwa.

Komisja przedstawia to jako element wzmacniania europejskiej autonomii technologicznej.

Nowe rozwiązanie ma jednocześnie zwiększyć opłacalność krajowych inwestycji w systemy łączności krytycznej. Infrastruktura tworzona przez poszczególne państwa nie będzie bowiem ograniczona wyłącznie do zastosowań krajowych – stanie się częścią systemu obejmującego całą Unię Europejską oraz państwa stowarzyszone ze strefą Schengen.

Mimo integracji na poziomie europejskim poszczególne państwa mają zachować pełną kontrolę nad swoimi krajowymi sieciami.

System ma ruszać od 2030 roku

Propozycja Komisji Europejskiej musi teraz zostać rozpatrzona przez Parlament Europejski oraz Radę UE.

Jeżeli odpowiednie regulacje zostaną przyjęte, EU Critical Communication System będzie uruchamiany stopniowo. Pierwsza grupa państw ma rozpocząć korzystanie z EUCCS w 2030 r. Kolejne kraje będą dołączać w zależności od etapu modernizacji swoich krajowych systemów łączności krytycznej. Według przedstawionego przez Komisję harmonogramu wszystkie państwa mają zostać podłączone do 2036 r.

Pomysł stworzenia wspólnego systemu łączności krytycznej został wcześniej wskazany jako jedno z działań w ramach europejskiej strategii bezpieczeństwa wewnętrznego ProtectEU z kwietnia 2025 r. oraz strategii Unii Gotowości przedstawionej w marcu 2025 r.

Potrzebę stworzenia takiego rozwiązania wskazywał również raport byłego prezydenta Finlandii Sauliego Niinistö dotyczący przygotowania UE na sytuacje kryzysowe. O stworzenie systemu umożliwiającego służbom bezproblemową komunikację ponad granicami państw od dłuższego czasu apelowały również państwa członkowskie i przedstawiciele służb ratunkowych.