Netanjahu w desperacji. Zaatakuje Iran, by ratować władzę?

-
Zmiana polityczna w Izraelu: Po wyborach parlamentarnych z 27 października 2026 r. prezydent Icchak Herzog powierzył Gadiemu Eisenkotowi misję utworzenia nowego rządu.
-
Netanjahu bez większości: Eisenkota rekomendowało 67 deputowanych, a Benjamina Netanjahu 46. Nie oznacza to jednak, że nowa koalicja jest już przesądzona.
-
Trudne negocjacje: Eisenkot ma 28 dni na sformowanie rządu, z możliwością przedłużenia tego terminu o 14 dni. Potencjalni partnerzy różnią się w kluczowych sprawach politycznych.
-
Ryzyko eskalacji z Iranem: Autor analizuje scenariusz, w którym nowy konflikt zbrojny mógłby wpłynąć na proces tworzenia izraelskiego rządu. Nie ma jednak potwierdzenia, że Netanjahu zamierza wywołać taką eskalację.
-
Znaczenie decyzji USA: Postawa administracji Donalda Trumpa może mieć istotny wpływ na dalsze działania Izraela wobec Iranu.
Po niedawnych wyborach do Knesetu prezydent Izraela misję tworzenia rządu powierzył liderowi opozycji. Gadi Eisenkot ma przed sobą trudne zadanie: żeby zyskać większość, musi lawirować między partiami arabskimi a ultraortodoksami. Obecny premier Benjamin Netanjahu nie ma szans na większość, może tylko sabotować powołanie nowego rządu, by ostatecznie doprowadzić do przedterminowych wyborów. W ostatnich dniach pojawiły się obawy, że lider Likudu, który w razie utraty władzy może nawet wylądować w więzieniu (ma sprawę korupcyjną), zaatakuje Iran, by zablokować proces tworzenia nowego rządu.
Wybory w Izraelu: Eisenkot z misją utworzenia rządu
Wybory 27 października zakończyły się de facto remisem bloku opozycji i bloku Netanjahu. Bardzo dobry wynik uzyskały partie arabskie. W efekcie, podczas konsultacji u prezydenta Icchaka Herzoga, kandydatura Eisenkota otrzymała poparcie 67 członków nowego Knesetu, nie jest to gwarancja poparcia przyszłego rządu, ale przekracza próg większości wynoszący 61 mandatów i pozostawia Netanjahu zaledwie 46 mandatów. Prezydent powierzył więc byłemu szefowi sztabu armii zadanie utworzenia nowego rządu. Negocjacje z potencjalnymi partnerami koalicyjnymi będą jednak trudne i wcale nie muszą zakończyć się sukcesem. Co ważne, w trakcie okresu przejściowego (Eisenkot ma maksymalnie 42 dni na stworzenie większości) Netanjahu pozostaje u władzy jako premier tymczasowy. Wie, że nie ma szans na większość (gdyby misja Eisenkota zakończyła się fiaskiem), więc forsuje koncepcję rządu jedności narodowej.
Opozycja to odrzuca, ale jest jedno ale… Gdyby Izrael znów stanął w obliczu poważnej wojny, trudno byłoby Eisenkotowi tak twardo, jak teraz, odrzucać propozycję Netanjahu. W ostatni czwartek premier spotkał się z główny rywalem, aby poinformować go o utrzymującym się zagrożeniu ze strony Iranu. Gdyby doszło do wznowienia wojny z Teheranem, stan wyjątkowy dałby Netanjahu pretekst do pozostania u władzy przy poparciu swoich politycznych rywali.
Czy Donald Trump poprze eskalację konfliktu z Iranem?
Już raz kiedyś zastosował podobny manewr. Zdołał utrzymać się przy władzy po ataku Hamasu z 7 października 2023 r., kiedy to utworzył gabinet nadzwyczajny z udziałem przywódców opozycji. Jeśli nowe walki z Iranem doprowadzą do bezpośrednich ataków na Izrael, mógłby on ponownie argumentować, że rząd jedności narodowej w czasie wojny jest niezbędny. Ale wszystko tak naprawdę zależy od tego, co zrobi Trump. Ostatnio stwierdził, że nie ma potrzeby skupiania się na rokowaniach z Teheranem. Czy to oznacza nadciagające wznowienie ataków na Iran? Warto zwrócić uwagę na to, że dopiero co wizytę w Izraelu złożył dowódca 5. Floty USA, wiceadmirał Curt A. Renshaw.
W tym samym czasie wizytę w USA składał szef Mosadu. Roman Gofman spotkał się z dyrektorem CIA Johnem Ratcliffe’em i sekretarzem stanu Marco Rubio. Cel misji? Wywarcie presji na prezydenta Donalda Trumpa, by wznowił operacje wojskowe przeciwko Iranowi.
Iran odbudowuje potencjał wojskowy. Co wiadomo o zagrożeniu?
Pytanie, czy faktycznie – jak przekonuje Netanjahu opozycję i Amerykanów – Iran stanowi teraz bezpośrednie zagrożenie dla Izraela? Analiza zdjęć satelitarnych opublikowana przez BBC na początku listopada wykazała znaczną nową zabudowę w pobliżu dwóch głównych irańskich baz rakietowych, a także naprawy baz wojskowych uszkodzonych podczas poprzednich ataków. Izraelski wywiad ma też informacje, że reżim zamierza wznowić rozbudowę potencjału wojskowego oraz program broni jądrowej.
Jedynym uzasadnieniem dla izraelskiej prowokacji lub ataku w najbliższych tygodniach byłaby natychmiastowa samoobrona przed realnym zagrożeniem, ale obecnie nic takiego nie ma miejsca. Dlatego krytycy obecnego premiera Izraela ostrzegają, że Netanjahu może dopuścić się poważnej prowokacji w najbliższych dniach, aby zmusić Iran do reakcji na skalę, która wywoła wojnę i zakłóci lub uniemożliwi utworzenie nowego rządu. Ratując na jakiś czas własny stołek, Netanjahu mógłby znów podpalić Bliski Wschód, z poważnymi konsekwencjami dla całego świata (ponowny gwałtowny wzrost ceny ropy i groźba irańskich ataków rakietowych na cele w Europie mające związek z ewentualnymi działaniami zbrojnymi USA).
Kto może powtrzymać Netanjahu?
Wydaje się, że uniemożliwić mogą to tylko dwie osoby. Jedna to szef sił zbrojnych Izraela, gen. Eyal Zamir, który uważa, że w obecnej sytuacji politycznej w kraju (okres przejściowy między rządami) należy unikać operacji wojskowych. Druga to Donald Trump i jego zaplecze – po klęsce w wyborach połówkowych za jeden z powodów takiego wyniku uważają między innymi awanturniczą politykę Netanjahu, który zrobił dużo, by wciągnąć USA w niekończącą się wojnę z Iranem. Nieoficjalnie wiadomo, że Amerykanie chcieliby jak najszybszej zmiany premiera Izraela. Wznowienie walk z Iranem by to opóźniło. Sęk w tym, że Trump jest tak nieprzewidywalny, że może się zdarzyć dosłownie wszystko.
[Tytuł, lead, sekcje "Co musisz wiedzieć", "Wyniki wyborów do Knesetu – 2026" i śródtytuły od Redakcji]
Wyniki wyborów do Knesetu – 2026
|
Partia / ugrupowanie |
Mandaty |
Blok polityczny |
|---|---|---|
|
Likud (Benjamin Netanjahu) |
27 |
Netanjahu |
|
Yashar (Gadi Eisenkot) |
21 |
Opozycja |
|
BeYahad / Razem (Naftali Bennett) |
12 |
Opozycja |
|
Zjednoczona Lista (Joint List) |
11 |
Partie arabskie |
|
Demokraci (The Democrats) |
8 |
Opozycja |
|
Ra’am (Zjednoczona Lista Arabska) |
8 |
Partie arabskie |
|
Nasz Dom Izrael (Yisrael Beiteinu) |
7 |
Opozycja |
|
Otzma Yehudit (Żydowska Siła) |
7 |
Netanjahu |
|
Zjednoczony Judaizm Tory |
7 |
Netanjahu |
|
Szas (Shas) |
6 |
Netanjahu |
|
Religijny Syjonizm – Zehut |
6 |
Netanjahu |
|
Łącznie |
120 |
Wyniki wyborów parlamentarnych w Izraelu z 27 października 2026 r. Likud zdobył najwięcej mandatów, ale żaden blok polityczny nie uzyskał samodzielnej większości w 120-osobowym Knesecie.
Podział mandatów według bloków
- Blok Netanjahu - 53 mandaty
- Opozycja (Eisenkot i sojusznicy) - 48 mandatów
- Partie arabskie - 19 mandatów
Frekwencja: około 78%.
Komentarze
Jeśli upadnie reżim ajatollahów w świat popłynie ogromna ilość irańskiej ropy. Po co komu będzie rosyjska?

Netanjahu "uciekł" do Grecji?
Sławomir Jastrzębowski: Nowa era softokupacji

Magdalena Okraska: Żałoba po utracie świata, który znamy

Fiat Money: Cięcia budżetowe na horyzoncie. Czy wróci masowe bezrobocie?


