Pożary w Hiszpanii strawiły ponad 131 tys. hektarów. Rolnicy obwiniają politykę UE

27.07.2026 07:56

Pożary lasów w Hiszpanii strawiły od początku roku ponad 131 tys. hektarów – poinformowała trzecia wicepremier i minister ds. transformacji ekologicznej Sara Aagesen. W obliczu rosnącej skali zniszczeń część hiszpańskich rolników obwinia o sytuację politykę środowiskową Unii Europejskiej.

Co musisz wiedzieć:

Pożary lasów w Hiszpanii strawiły od początku roku ponad 131 100 hektarów – poinformowała trzecia wicepremier i minister ds. transformacji ekologicznej Sara Aagesen.
Hiszpańscy rolnicy obwiniają o skalę pożarów politykę środowiskową Unii Europejskiej, wskazując na ograniczenia dotyczące zarządzania terenami leśnymi i ochrony przyrody.
Według przedstawicieli sektora rolnego brak aktywnego zarządzania lasami, ograniczenie wypasu oraz procesy renaturalizacji zwiększają ryzyko rozprzestrzeniania się pożarów.
Unia Europejska nie zakazuje całkowicie wycinki lasów. Rozporządzenie EUDR ma ograniczać globalne wylesianie związane z handlem, a nie legalną gospodarkę leśną prowadzoną zgodnie z krajowymi przepisami.

Stanowisko rolników

Sektor rolny powtarza, że niszczycielskie pożary, takie jak te w Sierra Oeste de Madrid, „nie są wynikiem przypadku", ale raczej porzucenia, słabo prowadzonej „renaturalizacji", która wypędza hodowców zwierząt gospodarskich i pozostawia ziemię bez aktywnego zarządzania, oraz potępia zasady przyjęte w Komisji Europejskiej i Parlamencie Europejskim.

Mamy dość ludzi, którzy zabraniają nam zarządzania terytorium, którym zarządzamy od dziesięcioleci. Ostrzegaliśmy, że Hiszpania to beczka prochu, która będzie się palić od góry do dołu (...). Dyrektywy europejskie to bzdura, która jedynie zabrania nam zarządzania naszym terytorium. Jest to konsekwencja porzucenia zarządzania obszarami wiejskimi.

- mówi Marta, hodowca zwierząt gospodarskich, cytowana przez portal Gaceta.es. Jej zdaniem należy usuwać nadmiar roślinności i prowadzić kontrolowaną gospodarkę leśną.

Portal przypomina, że rolnicy cierpią z powodu przepisów zabraniających tradycyjnych praktyk, nakładających na nich przeszkody biurokratyczne, a nawet ograniczenia w uczestnictwie w zadaniach związanych z działaniami przeciwpożarowymi i żądają większych inwestycji w rzeczywistą profilaktykę poprzez wylesianie i wycinanie lasów. Domagają się także silnego wsparcia dla ekstensywnego wypasu oraz włączenie rolników i hodowców do planów zarządzania terenami leśnymi.

Unijne regulacje

Unia Europejska nie wprowadziła przepisów całkowicie zakazujących wycinki lasów, lecz przyjęła Rozporządzenie UE w sprawie produktów niepowodujących wylesiania (EUDR), którego celem jest ograniczenie globalnego wylesiania związanego z handlem. Przepisy zobowiązują przedsiębiorstwa wprowadzające na rynek UE m.in. drewno, kawę, kakao, soję, olej palmowy, kauczuk i wołowinę do wykazania, że produkty te nie pochodzą z terenów wylesionych ani zdegradowanych po 31 grudnia 2020 r. Oznacza to, że rozporządzenie nie zakazuje legalnej gospodarki leśnej ani wycinki prowadzonej zgodnie z krajowymi przepisami, lecz ma zapobiegać wycinaniu lasów pod produkcję surowców trafiających na rynek europejski. Dzięki obowiązkowi należytej staranności i monitorowaniu łańcuchów dostaw UE dąży do ograniczenia presji na lasy oraz ochrony różnorodności biologicznej i klimatu.

Wycinka może być ograniczana również m.in. przez dyrektywę siedliskową (92/43/EWG) i ptasią (2009/147/WE) – na obszarach Natura 2000, jeśli mogłaby zaszkodzić chronionym gatunkom lub siedliskom.

Znaczenie pasterstwa

W tym kontekście Międzybranżowa Organizacja Hodowli Owiec i Kóz (INTEROVIC) podkreśla, że ekstensywny wypas i transhumancja (rodzaj pierwotnej, ekstensywnej formy pasterstwa) pozostają skutecznymi - i mniej kosztownymi - narzędziami zapobiegania dużym pożarom.

Rozległa hodowla zwierząt gospodarskich i transhumancja odgrywają zasadniczą rolę w zapobieganiu pożarom i ochronie środowiska, ponieważ tam, gdzie pasie się bydło, zmniejsza się roślinność, a wraz z nią ryzyko rozprzestrzeniania się płomieni

- przekonują rolnicy, cytowani przez Gaceta.es.

Zwracają uwagę, że w ciągu ostatnich dwudziestu lat europejski rejestr owiec i kóz został zmniejszony o 26 proc. W Hiszpanii od tego sektora zależy ponad 250 000 rodzin, głównie na obszarach wiejskich, których działalność w naturalny sposób ogranicza suchą roślinność, a wraz z nią paliwo podsycające pożary.

Zwierzęta wypasane na terenach leśnych ograniczają ilość suchej roślinności, która stanowi naturalne paliwo dla ognia. Dzięki temu spowalniają rozprzestrzenianie się pożarów.

Pożary w Hiszpanii

Według danych hiszpańskiego Ministerstwa Transformacji Ekologicznej tegoroczne pożary należą do największych w Hiszpanii w ostatnich latach. Do końca lipca ogień strawił już ponad 100 tys. hektarów, a pożary w prowincjach Guadalajara i Ávila należą do największych od początku prowadzenia nowoczesnych statystyk. Skala zniszczeń jest wyraźnie większa niż w latach 2023–2024, choć nadal nie przekracza rekordowego sezonu 2025, kiedy spłonęło około 350–390 tys. hektarów. Tegoroczne pożary już teraz plasują się jednak wśród najbardziej ekstremalnych w ostatnich dekadach, a eksperci ostrzegają, że utrzymujące się fale upałów i susza mogą jeszcze pogorszyć bilans sezonu.