Na Wawelu w Krakowie szczyt szefów rządów V4 z okazji 30-lecia formatu

O godz. 10.15 szef polskiego rządu powita na Dziedzińcu Arkadowym na Zamku Królewskim na Wawelu premierów: Węgier - Viktora Orbana, Czech - Andreja Babisza i Słowacji - Igora Matovicza.

Premierzy państw V4 oraz przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel wezmą następnie udział w sesji plenarnej poświęconej podsumowaniu 30 lat współpracy V4 oraz wspólnym zadaniom na przyszłość. Następnie odbędzie się oficjalne śniadanie wydawane przez premiera Mateusza Morawieckiego z udziałem pozostałych trzech szefów rządów i szefa Rady Europejskiej.

Szefowie rządów krajów Grupy Wyszehradzkiej wezmą także udział w ceremonii podpisania Wyszehradzkiej Deklaracji Rocznicowej i Deklaracji Cyfrowej.

Po godz. 13 premierzy spotkają się z przedstawicielami mediów, a następnie wezmą udział w sesji plenarnej poświęconej wspólnym transgranicznym projektom cyfrowym w regionie V4.

Ponadto planowany jest panel tematyczny "Przyszłość regionu V4: biznes, kreatywność i innowacje" z udziałem czterech premierów i przedstawicieli sektora nowoczesnych technologii.

Po zakończeniu szczytu planowane jest spotkanie premiera Mateusza Morawieckiego z szefem węgierskiego rządu Viktorem Orbanem, podczas którego nastąpi uroczyste przekazanie Polsce zbroi Zygmunta II Augusta. Dotychczas należała ona do zbiorów muzeum w Budapeszcie.

Środowe rozmowy mają być poświęcone zwalczaniu pandemii koronawirusa, unijnej polityce klimatycznej i migracyjnej, polityce wschodniej, w tym relacjom z Białorusią i Rosją oraz rozwojowi Partnerstwa Wschodniego.

Szczyt szefów rządów krajów Grupy Wyszehradzkiej i 30. rocznica powstania formatu przypada na trwającą od lipca 2020 r. do czerwca 2021 r. polską prezydencję w V4. Po Polsce przewodnictwo w Grupie przejmą Węgry.

Grupa Wyszehradzka jest nieformalną regionalną formą współpracy Polski, Czech, Słowacji i Węgier i określana jest jako jeden z owoców upadku komunizmu i transformacji ustrojowej w państwach Europy Środkowo-Wschodniej. Za umowną datę jej powstania przyjmuje się 15 lutego 1991 r., kiedy ówcześni prezydenci Polski Lech Wałęsa i Czechosłowacji Vaclav Havel oraz premier Węgier Jozsef Antall podpisali deklarację określającą cele i warunki wzajemnej współpracy. Miało to miejsce w węgierskim Wyszehradzie, gdzie w XIV wieku spotykali się królowie Polski, Czech i Węgier na negocjacje gospodarcze i polityczne.

Cele Grupy zmieniały się w kolejnych latach i określały współpracę początkowo trzech, a po rozpadzie Czechosłowacji w 1993 r. czterech krajów. Wraz z ich osiągnięciem współpraca ta słabła i po jakimś czasie była wznawiana, tak jak po przyjęciu w 1999 r. Polski, Czech i Węgier do NATO oraz po wstąpieniu Polski, Czech, Węgier i Słowacji do UE w 2004 r.

Od 2004 r. wszystkie kraje V4 są członkami Unii Europejskiej, a Grupa Wyszehradzka stanowi forum wymiany doświadczeń oraz wypracowywania wspólnych stanowisk w sprawach dotyczących regionu i UE.

Mateusz Roszak

mro/ godl/ k