Szukaj
Konto

MKiDN pozywa fundację ws. Muzeum "Pamięć i Tożsamość". Żąda zwrotu 210 mln zł

13.11.2025 18:13
Marta Cienkowska
Źródło: PAP/Radek Pietruszka
Komentarzy: 0
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego skierowało do sądu pozew o unieważnienie umów zawartych przez Piotra Glińskiego z Fundacją Lux Veritatis w sprawie Muzeum „Pamięć i Tożsamość”. Resort domaga się zwrotu 210 mln zł wraz z odsetkami. Fundacja nie zgodziła się na warunki ugody.
Co musisz wiedzieć
  • Resort kultury domaga się unieważnienia umów i zwrotu środków
  • Fundacja Lux Veritatis nie zaakceptowała warunków ugody
  • Sprawa dotyczy finansowania Muzeum "Pamięć i Tożsamość" w Toruniu

 

Pozew przeciwko fundacji

Wobec braku woli do zawarcia ugody ze strony Fundacji Lux Veritatis ws. budowy Muzeum Pamięć i Tożsamość w Toruniu, złożyliśmy pozew do sądu

- poinformował w czwartek na platformie X wiceminister kultury Maciej Wróbel.

Wnosimy o unieważnienie umów zawartych pomiędzy ministrem kultury a fundacją oraz zasądzenie kwoty 210 mln zł z odsetkami na rzecz skarbu państwa. Muzeum - TAK - ale na jasnych i transparentnych zasadach

- dodał.

Jak przekazał Wróbel, przed złożeniem pozwu doszło do próby ugodowej, jednak przedstawiciele fundacji nie przyjęli propozycji resortu kultury.

Stanowisko minister kultury

Minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska napisała na platformie X: "Państwo polskie odzyskuje kontrolę nad publicznymi pieniędzmi".

Po miesiącach bezskutecznych prób porozumienia z Fundacją Lux Veritatis składamy pozew o unieważnienie umów dotyczących Muzeum "Pamięć i Tożsamość" i zwrot 210 mln zł z odsetkami

- dodała minister.

Era nietykalności i prywatnych projektów finansowanych z publicznych środków dobiegła końca. Prawo obowiązuje wszystkich - bez wyjątków, nawet jeśli niektórym przez lata wydawało się, że są ponad nim. Działamy po to, by odzyskać to, co należy do obywateli. I doprowadzimy tę sprawę do końca

- napisała Cienkowska.

Ustalenia NIK w sprawie muzeum

We wrześniu Najwyższa Izba Kontroli poinformowała, że MKiDN wydało niemal 206 mln zł na utworzenie z Fundacją Lux Veritatis Muzeum "Pamięć i Tożsamość" im. św. Jana Pawła II w Toruniu. Według NIK, instytucja współprowadzona przez państwo mogła w krótkim czasie przejść w ręce prywatne.

Izba złożyła też zawiadomienie do prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez byłego ministra kultury Piotra Glińskiego w związku z finansowaniem projektu. Wskazano m.in. na przekroczenie uprawnień i wyrządzenie Skarbowi Państwa szkody majątkowej w wysokości 57 mln zł.

Wokół umów

Umowa zawarta w czerwcu 2018 roku między ministrem Glińskim a Fundacją Lux Veritatis dotyczyła budowy i współprowadzenia muzeum.

NIK oceniła, że fundacja nie miała wcześniej doświadczenia w działalności muzealnej. Do czasu zakończenia kontroli ministerstwo przeznaczyło na budowę obiektu niemal 149 mln zł - dwukrotnie więcej, niż pierwotnie planowano.

W umowie znalazł się zapis, że w przypadku likwidacji muzeum fundacja nie będzie zobowiązana do zwrotu środków. Ponadto jego działalność miała trwać do końca 2023 roku, a dalsze funkcjonowanie zależało od zgody obu stron - co, jak wskazała NIK, było sprzeczne z ustawą o organizowaniu działalności kulturalnej.

Aneks po wyborach

19 października 2023 roku, kilka dni po wyborach parlamentarnych, minister Gliński podpisał aneks do umowy. Wprowadzał on zapis zobowiązujący kolejnego ministra do przekazywania Fundacji Lux Veritatis co najmniej 15 mln zł rocznie przez cztery lata na działalność bieżącą muzeum.

Tego samego dnia Muzeum "Pamięć i Tożsamość" zostało oficjalnie otwarte - bez wystawy stałej i z niewielką liczbą pracowników. Zgodnie z ustawą o muzeach, dzień otwarcia wystawy stałej uznaje się za moment zakończenia organizowania instytucji, dlatego placówka wciąż działa w ograniczonym zakresie.

MKiDN również odrzuciło ugodę

Jak poinformował pełnomocnik Fundacji Lux Veritatis, mec. Karol Prawda - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego również odrzuciło propozycję ugody.

Działamy po to, by odzyskać to, co należy do obywateli. I doprowadzimy tę sprawę do końca

- mówił w sierpniu tego roku w rozmowie z "Naszym Dziennikiem".

Resort kultury chciał, by właścicielem nieruchomości, w której mieści się Muzeum, został Skarb Państwa. Fundacja Lux Veritatis zaproponowała inne rozwiązanie - ustanowienie hipoteki na rzecz Skarbu Państwa.

Miała ona zabezpieczać interes publiczny i gwarantować, że MKiDN nie poniesie żadnych strat, nawet jeśli działalność muzeum zostałaby zakończona. Wartość hipoteki miała odpowiadać środkom wydanym przez resort na budowę placówki. Ministerstwo odrzuciło jednak tę propozycję.

Komentarzy: 0
Data publikacji: 13.11.2025 18:13
Źródło: PAP, wpolityce