Już wkrótce możemy pokonać Alzhaimera

Grupa naukowców, wśród których znaleźli się chemicy z Uniwersytetu Śląskiego, opracowała dwie nowe pochodne karbaminianów. Substancje te mogą znaleźć zastosowanie w środkach farmaceutycznych, wykorzystywanych w łagodzeniu objawów choroby Alzheimera.
Creative Commons
Creative Commons / Creative Commons
W mózgu osoby chorującej na to schorzenie dochodzi do odkładania się białka zwanego beta-amyloidem w postaci tzw. płytek starczych. Tworzą one złogi prowadzące do stopniowej utraty neuronów i synaps kory mózgowej. W efekcie dochodzi do obniżania sprawności intelektualnej. Choroba kończy się śmiercią pacjenta, przy czym obecnie jej leczenie sprowadza się przede wszystkim do łagodzenia objawów. Opieka nad osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera stanowi więc zarówno ekonomiczne, jak i społeczne wyzwanie współczesnego świata.
Neuroprzekaźniki
W stosowanych obecnie lekach wykorzystywane są przede wszystkim enzymy odpowiedzialne za rozkład acetylocholiny. W wyniku działania leku rozkład ten jest blokowany, dzięki czemu podnosi się poziom neuroprzekaźnika w mózgu pacjenta, co z kolei rekompensuje spadek jego stężenia będący efektem śmierci neuronów cholinergicznych. Do substancji, które mogą blokować ów rozkład, należą między innymi organiczne związki chemiczne o nazwie karbaminiany.
Modyfikując ich strukturę, można uzyskać selektywną lub nieselektywną substancję działającą na wybrane enzymy. Jest to o tyle istotne, że w zależności od stopnia zaawansowania choroby Alzheimera, zmianie ulega stężenie enzymów odpowiedzialnych za wspomniany już wcześniej rozkład acetylocholiny. W terapii stosowanej w fazach początkowej i średniozaawansowanej dostępne są jedynie trzy substancje lecznicze, charakteryzujące się jednak niską biodostępnością, słabą przenikalnością przez barierę krew–mózg i mogące wywoływać wiele działań niepożądanych. Ponadto na rynku farmaceutycznym istnieje zapotrzebowanie na związki, które będą regulować rozkład acetylocholiny w zaawansowanej fazie choroby.
Polacy, Czesi, Słowacy
Nowe pochodne karbaminianów otrzymali naukowcy z Polski, Czech i Słowacji. Docelowo związki te będą badane jako substancje czynne przeznaczone do łagodzenia objawów choroby Alzheimera poprzez oddziaływanie na enzymy odpowiedzialne za regulowanie rozkładu acetylocholiny zarówno we wczesnym, jak i zaawansowanym stadium choroby.
Nowe pochodne karbaminianów oraz ich zastosowanie zostały objęte ochroną patentową. Autorami tych rozwiązań są: Dariusz Kozakiewicz, prof. Jarosław Polański z Instytutu Chemii UŚ oraz prof. Josef Jampilek z Uniwersytetu Komeńskiego w Bratysławie (Słowacja), Ales Imramowsky i Šárka Štěpánková z Uniwersytetu w Pardubicach (Republika Czeska).
 
p, źródło: US

 

POLECANE
Kreml odłączył internet w Moskwie. Zgodnie z prawem z ostatniej chwili
Kreml odłączył internet w Moskwie. "Zgodnie z prawem"

Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow powiedział we wtorek na spotkaniu z dziennikarzami, że czasowe blokowanie dostępu do mobilnego internetu w Moskwie i innych miastach Rosji było zgodne prawem i wynikało z przyczyn związanych z bezpieczeństwem.

We Lwowie powstała szkoła „Banderowiec”. Polskie MSZ nie widzi powodów do reakcji pilne
We Lwowie powstała szkoła „Banderowiec”. Polskie MSZ nie widzi powodów do reakcji

We Lwowie rozpoczęła działalność szkoła wojskowo-patriotyczna o nazwie „Banderowiec”. Program skierowany jest do młodych osób w wieku od 15 do 25 lat i obejmuje zarówno zajęcia teoretyczne, jak i szkolenia terenowe.

Co wybrać na prezent ślubny? Sprawdź inspiracje Wiadomości
Co wybrać na prezent ślubny? Sprawdź inspiracje

Wybór odpowiedniego prezentu na ślub bywa wyzwaniem, zwłaszcza gdy chcesz podarować młodej parze coś osobistego. Koperta z pieniędzmi nie jest jedyną rzeczą, z której ucieszą się państwo młodzi. Zobacz, jakie podarunki będą eleganckie, a do tego staną się trwałą pamiątką tego wyjątkowego dnia.

Tusk twierdzi, że dotarły do niego informacje ws. decyzji prezydenta. Jestem głęboko poruszony z ostatniej chwili
Tusk twierdzi, że "dotarły do niego informacje" ws. decyzji prezydenta. "Jestem głęboko poruszony"

– Dotarły do mnie informacje, że prezydent zdecydował się zawetować unijny program SAFE – stwierdził we wtorek przed posiedzeniem rządu premier Donald Tusk. Za kilka godzin szef rządu ma spotkać się z prezydentem Karolem Nawrockim w Pałacu Prezydenckim.

Już od jutra podwyżki na autostradzie A2. Przejazd będzie kosztował nawet 120 zł Wiadomości
Już od jutra podwyżki na autostradzie A2. Przejazd będzie kosztował nawet 120 zł

Od 11 marca kierowcy korzystający z autostrady A2 między Koninem a Nowym Tomyślem zapłacą więcej za przejazd. Nowe stawki oznaczają wyraźny wzrost opłat – szczególnie dla samochodów osobowych i cięższych pojazdów.

Straż Graniczna wydała komunikat. Pilne doniesienia z granicy z ostatniej chwili
Straż Graniczna wydała komunikat. Pilne doniesienia z granicy

Straż Graniczna opublikowała najnowsze dane dotyczące sytuacji na granicach Polski. 9 marca 2026 r. Straż Graniczna skontrolowała łącznie prawie 8 tys. osób na granicach z Litwą i Niemcami. Poinformowano też o sytuacji na granicy z Białorusią.

Wiadomości
Jak wybrać łóżko młodzieżowe, które naprawdę pasuje do pokoju nastolatka?

Urządzanie pokoju nastolatka to moment, w którym zwykłe łóżka dziecięce często przestają wystarczać. Młodzieży zależy na wygodzie, wyglądzie i funkcjonalności. Rodzice z kolei patrzą na trwałość, odpowiedni rozmiar oraz materiały, z których wykonane jest łóżko. Właśnie dlatego dobrze dobrane łóżko młodzieżowe staje się jednym z najważniejszych elementów wyposażenia pokoju młodzieżowego.

Nieoficjalnie: Ewakuacja Warszawy jest skrajnie niemożliwa. Wipler mówi wprost z ostatniej chwili
Nieoficjalnie: "Ewakuacja Warszawy jest skrajnie niemożliwa". Wipler mówi wprost

Sprawna ewakuacja Warszawy w razie wojny lub głębokiego kryzysu może być poważnie utrudniona – wynika z ustaleń serwisu niezalezna.pl. Jednym z kluczowych problemów mają być autobusy elektryczne, które w warunkach blackoutu i chaosu logistycznego tracą swoją użyteczność.

Karol XVI Gustaw przyjechał do Polski. Prezydent Nawrocki powitał parę królewską z ostatniej chwili
Karol XVI Gustaw przyjechał do Polski. Prezydent Nawrocki powitał parę królewską

Król Szwecji Karol XVI Gustaw wraz z królową Sylwią rozpoczęli trzydniową wizytę w Polsce. We wtorek przed południem para królewska została oficjalnie powitana na dziedzińcu Pałacu Prezydenckiego przez prezydenta Karola Nawrockiego i pierwszą damę Martę Nawrocką.

Orlen odkrył nowe złoże. Gaz popłynie do Polski z ostatniej chwili
Orlen odkrył nowe złoże. Gaz popłynie do Polski

Orlen odkrył na Morzu Północnym złoże gazu i kondensatu Frida Kahlo o zasobach szacowanych na 7,2 mln baryłek ekwiwalentu ropy. Wydobycie ma ruszyć w pierwszej połowie 2026 roku – poinformowano w komunikacie Orlenu.

REKLAMA

Już wkrótce możemy pokonać Alzhaimera

Grupa naukowców, wśród których znaleźli się chemicy z Uniwersytetu Śląskiego, opracowała dwie nowe pochodne karbaminianów. Substancje te mogą znaleźć zastosowanie w środkach farmaceutycznych, wykorzystywanych w łagodzeniu objawów choroby Alzheimera.
Creative Commons
Creative Commons / Creative Commons
W mózgu osoby chorującej na to schorzenie dochodzi do odkładania się białka zwanego beta-amyloidem w postaci tzw. płytek starczych. Tworzą one złogi prowadzące do stopniowej utraty neuronów i synaps kory mózgowej. W efekcie dochodzi do obniżania sprawności intelektualnej. Choroba kończy się śmiercią pacjenta, przy czym obecnie jej leczenie sprowadza się przede wszystkim do łagodzenia objawów. Opieka nad osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera stanowi więc zarówno ekonomiczne, jak i społeczne wyzwanie współczesnego świata.
Neuroprzekaźniki
W stosowanych obecnie lekach wykorzystywane są przede wszystkim enzymy odpowiedzialne za rozkład acetylocholiny. W wyniku działania leku rozkład ten jest blokowany, dzięki czemu podnosi się poziom neuroprzekaźnika w mózgu pacjenta, co z kolei rekompensuje spadek jego stężenia będący efektem śmierci neuronów cholinergicznych. Do substancji, które mogą blokować ów rozkład, należą między innymi organiczne związki chemiczne o nazwie karbaminiany.
Modyfikując ich strukturę, można uzyskać selektywną lub nieselektywną substancję działającą na wybrane enzymy. Jest to o tyle istotne, że w zależności od stopnia zaawansowania choroby Alzheimera, zmianie ulega stężenie enzymów odpowiedzialnych za wspomniany już wcześniej rozkład acetylocholiny. W terapii stosowanej w fazach początkowej i średniozaawansowanej dostępne są jedynie trzy substancje lecznicze, charakteryzujące się jednak niską biodostępnością, słabą przenikalnością przez barierę krew–mózg i mogące wywoływać wiele działań niepożądanych. Ponadto na rynku farmaceutycznym istnieje zapotrzebowanie na związki, które będą regulować rozkład acetylocholiny w zaawansowanej fazie choroby.
Polacy, Czesi, Słowacy
Nowe pochodne karbaminianów otrzymali naukowcy z Polski, Czech i Słowacji. Docelowo związki te będą badane jako substancje czynne przeznaczone do łagodzenia objawów choroby Alzheimera poprzez oddziaływanie na enzymy odpowiedzialne za regulowanie rozkładu acetylocholiny zarówno we wczesnym, jak i zaawansowanym stadium choroby.
Nowe pochodne karbaminianów oraz ich zastosowanie zostały objęte ochroną patentową. Autorami tych rozwiązań są: Dariusz Kozakiewicz, prof. Jarosław Polański z Instytutu Chemii UŚ oraz prof. Josef Jampilek z Uniwersytetu Komeńskiego w Bratysławie (Słowacja), Ales Imramowsky i Šárka Štěpánková z Uniwersytetu w Pardubicach (Republika Czeska).
 
p, źródło: US


 

Polecane