Na Tytanie lekki wiatr tworzy kilkumetrowe fale. Odkrycie naukowców
- Na Tytanie fale mogą osiągać ponad 3 metry
- Model uwzględnia m.in. grawitację i skład cieczy
- Badania objęły też Marsa i planety pozasłoneczne
Nowy model zmienia spojrzenie na fale
Zespół z Massachusetts Institute of Technology opracował model PlanetWaves, który pozwala przewidywać zachowanie fal na jeziorach, morzach i oceanach na różnych ciałach planetarnych. Uwzględnia on nie tylko grawitację, ale również właściwości cieczy, takie jak gęstość, lepkość czy napięcie powierzchniowe, a także ciśnienie atmosferyczne.
Dotychczasowe analizy skupiały się głównie na wpływie grawitacji, pomijając inne istotne czynniki. Nowe podejście daje pełniejszy obraz tego, jak fale mogą powstawać poza Ziemią.
Test na Ziemi: model działa
Na początek model sprawdzono na danych z Jeziora Górnego w Ameryce Północnej. Wykorzystano pomiary zbierane przez 20 lat przez boje pomiarowe.
Wyniki potwierdziły skuteczność modelu - poprawnie określał on zarówno prędkość wiatru potrzebną do powstania fal, jak i ich wysokość.
Tytan zaskakuje najbardziej
Najbardziej spektakularne wyniki uzyskano dla Tytana, największego księżyca Saturna. Na jego powierzchni znajdują się jeziora ciekłego metanu, a atmosfera jest gęsta.
Model wskazuje, że warunki panujące na Tytanie sprzyjają powstawaniu dużych fal. Lekka ciecz, niska grawitacja i inne parametry sprawiają, że nawet niewielki wiatr może wywołać znaczące efekty.
Dla porównania - wiatr o prędkości 4 m/s na Ziemi tworzy fale o wysokości około 20 cm. Na Tytanie w tych samych warunkach fale mogą osiągać aż 3,3 metra.
Dawny Mars: fale większe niż na Ziemi
Model zastosowano także do analizy warunków, które mogły panować na Marsie, gdy na jego powierzchni istniała woda.
Uwzględniając różne poziomy ciśnienia atmosferycznego, naukowcy ustalili, że fale mogły być tam o kilka, a nawet kilkanaście metrów wyższe niż na Ziemi przy tej samej sile wiatru.
Egzoplanety: zupełnie inne światy
Badania objęły również trzy planety pozasłoneczne o skrajnie różnych warunkach.
Na LHS 1140 b, większej i chłodniejszej od Ziemi, wyższa grawitacja powoduje, że fale byłyby znacznie mniejsze przy podobnym wietrze.
Kepler 1649 b, przypominająca Wenus, prawdopodobnie posiada jeziora z kwasu siarkowego. Ze względu na większą gęstość tej cieczy potrzebne są znacznie silniejsze wiatry, by wywołać fale.
Z kolei 55 Cancri e to ekstremalnie gorący świat z oceanami lawy. Tam, aby powstały nawet niewielkie fale o wysokości kilku centymetrów, potrzebny byłby wiatr o prędkości około 130 km/h.
Wyniki badań opublikowane
Tytan jest bez wątpienia jednym z najciekawszych globów w Układzie Słonecznym. Ten największy księżyc Saturna jest jedynym księżycem z gęstą atmosferą i jedynym globem poza Ziemią, na powierzchni którego znajduje się mnóstwo materii organicznej, oraz jeziora i rzeki. Siłą rzeczy naukowcy od dawna zastanawiają się, czy na powierzchni Tytana przypadkiem nie istnieje żadna forma życia.
Rezultaty symulacji opublikowano w czasopiśmie „Journal of Geophysical Research: Planets”. Pierwszą autorką pracy jest Una Schneck z Massachusetts Institute of Technology w Cambridge.
Aktorka znana z serialu „M jak miłość” zmaga się z nowotworem
Pałac Buckingham. Wstrząsający komunikat księcia Harry’ego
Znana aktorka trafiła do szpitala. Pojawiły się niepokojące doniesienia
Franka wraca do "M jak miłość"
Jak zbudować dom modułowy?
