Zmarł Jarosław Abramow-Newerly. Pisarz, dramaturg i współtwórca legendarnego STS-u miał 93 lata

09.08.2026 21:56

Źródło: ChatGPT | Autor: ChatGPT | Znicz - grafika wygenerowana przez AI

Nie żyje Jarosław Abramow-Newerly – pisarz, dramaturg, satyryk, kompozytor i współtwórca Studenckiego Teatru Satyryków. Jak poinformowało Polskie Radio, twórca zmarł w niedzielę 9 sierpnia 2026 r. po południu. Miał 93 lata. Przez wiele lat był związany z Polskim Radiem i warszawskim środowiskiem literackim oraz teatralnym.

Co musisz wiedzieć:

Jarosław Abramow-Newerly zmarł 9 sierpnia 2026 r. w wieku 93 lat.
Był pisarzem, dramaturgiem, satyrykiem, kompozytorem i autorem słuchowisk radiowych.
W 1954 r. współtworzył Studencki Teatr Satyryków (STS).
Dla STS-u pisał skecze i piosenki oraz komponował muzykę.
W latach 1960–1966 kierował Redakcją Teatru Młodego Słuchacza w Polskim Radiu.
Był autorem m.in. „Lwów mojego podwórka”, „Pana Zdzicha w Kanadzie” i „Nawiało nam burzę”.

Jarosław Abramow-Newerly (ur. 17 maja 1933 r. w Warszawie) to polski pisarz, dramaturg, satyryk, autor słuchowisk radiowych, tekstów piosenek i muzyki, związany przez wiele lat z warszawskim środowiskiem literackim i teatralnym. Był synem pisarza Igora Newerlego oraz Barbary Abramow, nauczycielki i aktorki związanej przed wojną z teatrem „Baj”. Dzieciństwo spędził na warszawskim Żoliborzu, a doświadczenia okupacyjne i historię tamtejszego środowiska opisał po latach m.in. w książce „Lwy mojego podwórka”.

W latach 1951–1955 studiował polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim. W 1954 r. znalazł się w gronie współzałożycieli legendarnego Studenckiego Teatru Satyryków (STS), jednej z najważniejszych scen młodej inteligencji okresu odwilży. Dla STS pisał skecze i piosenki, komponował muzykę, a początkowo występował również jako aktor. Jako satyryk zadebiutował w 1955 r. na łamach „Szpilek”, zaś w 1957 r. ukazał się zbiór jego tekstów „Myślenie ma kolosalną przyszłość”.

Współtwórca „Okularników”

Abramow-Newerly był związany z Agnieszką Osiecką i środowiskiem STS-u. Skomponował muzykę do „Okularników”, jednego z najbardziej znanych utworów Osieckiej.

Przygoda z Polskim Radiem

Istotną częścią jego działalności stało się Polskie Radio. W latach 60. kierował Redakcją Radiowego Teatru Młodych i rozwijał twórczość słuchowiskową, łącząc realizm, satyrę i groteskę. W latach 1970–1972 był natomiast kierownikiem literackim Teatru Ludowego w Warszawie. Jego dorobek obejmuje dramaty, słuchowiska, prozę, wspomnienia oraz piosenki.

Abramow-Newerly jest autorem m.in. „Lwów mojego podwórka”, „Lwów wyzwolonych”, „Lwów STS-u”, „Pana Zdzicha w Kanadzie”, „Nawiało nam burzę”, „Granicy Sokoła” i „Młyna w piekarni”. Szczególne miejsce w jego późniejszej twórczości zajmuje literatura wspomnieniowa, w której osobiste doświadczenia przeplatają się z historią przedwojennej Warszawy, okupacji, środowiska inteligencji oraz życia kulturalnego PRL. W książce Piórem i pazurem powrócił również do swojej pracy w radiu i przyjaźni z pisarzami swojego pokolenia.

Emigracja

Od połowy lat 80. dzielił życie między Warszawę i Toronto, a doświadczenia emigracyjne stały się ważnym tematem jego późniejszej prozy. Za działalność literacką został uhonorowany m.in. Nagrodą im. Stanisława Piętaka w 1965 r. oraz Nagrodą Fundacji im. Kościelskich w 1967 r. W 2003 r. otrzymał Honorową Odznakę Polskiego Radia.

Jarosław Abramow-Newerly należał do pokolenia twórców, których biografie łączą doświadczenie wojennego dzieciństwa z życiem kulturalnym powojennej Warszawy. Szczególnie ważnym elementem jego dorobku pozostaje dokumentowanie historii STS-u i środowiska polskich pisarzy, aktorów oraz ludzi radia drugiej połowy XX wieku, dzięki czemu jego książki mają nie tylko charakter literacki, lecz również znaczną wartość pamiętnikarską i historyczną.