Polski przemysł obronny i lotniczy bez PUZP? Szefowa industriAll Europe napisała do europosłów

03.08.2026 11:53

Źródło: Tygodnik Solidarność | Autor: Marcin Żegliński | Armatohaubica Krab

Polscy pracodawcy wypowiedzieli PUZP obowiązujący od niemal 30 lat w przemyśle obronnym i lotniczym. - W czasie, gdy mobilizowane są znaczne europejskie środki publiczne w celu wzmocnienia krajowej bazy przemysłu obronnego, pracodawcy powinni wzmacniać dialog społeczny i negocjacje zbiorowe, a nie wycofywać się z długoletnich porozumień, które zapewniały stabilność zarówno pracowników, jak i całemu sektorowi - napisała sekretarz generalna industriAll Europe Judith Kirton-Darling i jej zastępczyni Isabelle Barthès w piśmie do eurodeputowanych.

Co musisz wiedzieć:

W połowie maja, strona pracodawców postanowiła jednostronnie wypowiedzieć Ponadzakładowy Układ Zbiorowy Pracy dla Pracowników Przedsiębiorstw Przemysłu Obronnego i Lotniczego.
Decyzja ta spotkała się ze stanowczym sprzeciwem NSZZ "Solidarność", tym bardziej, że Układ obejmował spółki wchodzące w skład Polskiej Grupy Zbrojeniowej.
Działacze "S" od kilku miesięcy starają się nagłośnić sprawę i podejmują kolejne interwencje, również za granicą. W efekcie, europejska federacja związkowa industriAll Europe wystosowała niedawno list do eurodeputowanych zasiadających w trzech komisjach Parlamentu Europejskiego.

Koniec PUZP?

Solidarność podejmuje kolejne kroki w związku z jednostronnym wypowiedzeniem przez pracodawców Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Przedsiębiorstw Przemysłu Obronnego i Lotniczego. Dokument obowiązujący od niemal 30 lat może trafić do kosza w chwili, kiedy nasze państwo przeprowadza największą od lat modernizację polskiej armii. Sekretariat Metalowców NSZZ "S" chce zdążyć z zawarciem nowego porozumienia przed listopadem - wtedy skończy się okres wypowiedzenia, a Układ ostatecznie wygaśnie.

Związkowcy interweniowali w tej sprawie między innymi na szczeblu międzynarodowym.

W efekcie, sekretarz generalna industriAll Europe Judith Kirton-Darling i jej zastępczyni Isabelle Barthès wystosowały w ostatnim czasie list do europosłów zasiadających w trzech komisjach Parlamentu Europejskiego: Komisji Bezpieczeństwa i Obrony, Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz Komisji ds. Zatrudnienia i Spraw Społecznych.

List do eurodeputowanych

Przedstawicielki industriAll Europe - europejskiej federacji związkowej reprezentującej 7 milionów pracowników - wyraziły w piśmie pełną solidarność z Sekretariatem Metalowców NSZZ "Solidarność" i wezwały polskich pracodawców do powrotu do stołu negocjacyjnego.

Zaznaczyły też, że wypowiedzenie Układu oznacza "koniec kompromisu społecznego", który od 1996 roku stanowił "podstawę stabilnych stosunków przemysłowych w polskim sektorze obronnym i lotniczym".

Rezygnując z układu zbiorowego, pracodawcy podważają ustalone standardy dotyczące warunków pracy i wynagrodzeń, zagrażając pokojowi społecznemu oraz stwarzając warunki do nieuczciwej konkurencji i nasilenia napięć społecznych

- stwierdziły w piśmie do eurodeputowanych.

IndustriAll Europe zaznaczyło, że sytuacja ta budzi szczególne zaniepokojenie, ponieważ ma miejsce w Polsce, która jest największym beneficjentem instrumentu SAFE. Z unijnego funduszu pożyczkowego przeznaczonego na inwestycje w przemysł obronny nasz kraj otrzymał ponad 180 miliardów złotych. Rządzący zapowiedzieli, że 89 procent z tej kwoty trafi do polskich firm zbrojeniowych.

W czasie, gdy mobilizowane są znaczne europejskie środki publiczne w celu wzmocnienia krajowej bazy przemysłu obronnego, pracodawcy powinni wzmacniać dialog społeczny i negocjacje zbiorowe, a nie wycofywać się z długoletnich porozumień, które zapewniały stabilność zarówno pracowników, jak i całemu sektorowi

- uważa industriAll Europe, do której należy Sekretariat Metalowców NSZZ "S".

Zdaniem strony związkowej, europejskie inwestycje publiczne powinny wzmacniać negocjacje zbiorowe i godziwe warunki pracy, a nie "sprzyjać ich erozji".

Z tego powodu, sekretarz Kirton-Darling i jej zastępczyni nalegają, aby stosować warunkowość we wszelkim wsparciu publicznym, a zwłaszcza w ramach ECF i wieloletnich ramach finansowych (MFF).

IndustriAll Europe zwróciło ponadto uwagę, że wypowiedzenie PUZP wydaje się być niezgodne z celami dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w UE, która "wzywa państwa członkowskie do promowania negocjacji zbiorowych i zwiększania ich zasięgu tam, gdzie jest to konieczne': "Zamiast wzmacniać negocjacje zbiorowe, decyzja ta grozi ich osłabieniem w momencie, gdy dyrektywa ma na celu zachęcanie do ich rozszerzania" - napisały.

Przedstawicielki federacji wyraziły również swoje rozczarowanie tym, że ani polskie Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, ani Ministerstwo Aktywów Państwowych jak dotąd nie interweniowały, by ułatwić powrót do negocjacji nad Układem.

W związku z tym, industriAll Europe zwróciła się do Komisji Europejskiej "o podjęcie rozmów z polskimi władzami i pracodawcami w celu zachęcenia do konstruktywnego rozwiązania sporu oraz o potwierdzenie, że poszanowanie negocjacji zbiorowych i skuteczny dialog społeczny stanowią integralną część celów leżących u podstaw wsparcia UE dla sektora obronnego".

Działaczki poprosiły o wsparcie także europarlamentarzystów, do których wystosowały niniejsze pismo zaznaczając, że będą wdzięczne za ich zaangażowanie w rozmowy z KE i polskimi władzami.