Szukaj
Konto

UE chce wykluczyć część Ukraińców z ochrony. Chodzi o mężczyzn w wieku poborowym

Trening ukraińskich żołnierzy przy lesie
Źródło: PAP/EPA | Autor: SERGEY KOZLOV | Licencja: Umowa licencyjna | Trening ukraińskich żołnierzy, zdjęcie poglądowe
Komisja Europejska zaproponowała w piątek, by UE przedłużyła o kolejny rok, do 4 marca 2028 r., unijny mechanizm ochrony tymczasowej dla Ukraińców. Jednocześnie chce, by wykluczeni z tej ochrony byli przybywający do Unii Ukraińcy w wieku poborowym.
Co musisz wiedzieć:
  • Komisja Europejska zaproponowała przedłużenie unijnej ochrony tymczasowej dla obywateli Ukrainy do 4 marca 2028 r., jednocześnie wprowadzając istotny wyjątek dotyczący nowo przybyłych.
  • Zgodnie z propozycją ochrona nie obejmowałaby osób, które zgodnie z ukraińskim prawem nie mogą opuścić kraju z powodu obowiązku służby wojskowej. Komisja podkreśla, że o takie rozwiązanie zwróciły się władze Ukrainy.
  • Zmiany nie dotyczą Ukraińców, którzy już przebywają w państwach UE i korzystają z ochrony tymczasowej. Propozycja zacznie obowiązywać dopiero po jednomyślnej zgodzie państw członkowskich.
  • Komisja Europejska zapowiedziała również uruchomienie pilotażowego programu dobrowolnych powrotów i reintegracji Ukraińców, którzy zdecydują się wrócić do swojego kraju.

UE chce wykluczyć z ochrony mężczyzn w wieku poborowym

- Nasza propozycja uwzględnia zmieniające się potrzeby obronne i (związane z) odbudową Ukrainy - powiedział na briefingu prasowym komisarz UE ds. wewnętrznych Magnus Brunner. Według niego prosiły o to władze ukraińskie.

- Nasza propozycja przewiduje, że tymczasowa ochrona nie powinna być udzielana nowo przybyłym osobom, które nie mogą opuścić Ukrainy ze względu na obowiązki wojskowe wynikające z ukraińskiego prawa. Właśnie o to poprosiła nas Ukraina i to właśnie robimy - podkreślił komisarz. Służba wojskowa na Ukrainie obejmuje mężczyzn w wieku od 23. do 60. roku życia.

Propozycja nie dotyczy osób, które już przebywają w UE

Jak dodał, nie dotyczyłoby to osób, które już przebywają w UE. - Nic się nie zmienia dla tych, którzy już tu są i otrzymują tymczasową ochronę - podkreślił Brunner.

Wykluczenie Ukraińców w wieku poborowym z unijnej ochrony ma zacząć obowiązywać, gdy na propozycję KE zgodzą się jednomyślnie państwa członkowskie i zostanie ona opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE.

4,4 mln Ukraińców korzysta z ochrony w krajach UE

Z tymczasowej ochrony w Unii korzysta obecnie blisko 4,4 mln Ukraińców. Jest to mechanizm przewidziany w unijnej dyrektywie o ochronie tymczasowej, która gwarantuje osobom objętym ochroną prawo do legalnego pobytu, pracy i szkoły we wszystkich państwach UE.

Według Eurostatu wśród Ukraińców, którzy już objętych tym mechanizmem, największą grupę stanowią kobiety w wieku 35-64 lat (23 proc.). Udział mężczyzn w tej samej kategorii wiekowej wynosi 12 proc. Podobny odsetek (13 proc.) stanowią mężczyźni w wieku 18–34 lat.

Brunner zaznaczył, że ochrona tymczasowa jest rozwiązaniem przewidzianym w sytuacjach nadzwyczajnych. W jego ocenie UE powinna nastawić się na bardziej długoterminowe uregulowanie statusu Ukraińców w UE, by nie byli oni zależni od przedłużania mechanizmu co rok.

- Państwa członkowskie poczyniły postępy w tym zakresie i musi to nadal być priorytetem, oczywiście równolegle z zapewnieniem tymczasowej ochrony - powiedział.

Komisarz praw człowieka przeciwko

Wykluczeniu mężczyzn w wieku poborowym z unijnej ochrony sprzeciwił się komisarz praw człowieka Rady Europy Michael O'Flaherty. Ta międzynarodowa organizacja nie jest związana z UE i zrzesza więcej państw niż unijna „27”, ale Wspólnota z nią współpracuje.

Brunner ogłosił też uruchomienie pilotażowego programu dobrowolnych powrotów Ukraińców do kraju i ich reintegracji. Jak powiedział, chodzi o wsparcie osób, które chcą wrócić do kraju już teraz, a także o pomoc w przygotowaniu przyszłych powrotów.

Według O'Flaherty'ego przyznawanie Ukraińcom ochrony nie powinno odbywać się w sposób dyskryminacyjny, a w szczególności w oparciu o kryterium płci.

Inny urzędnik unijny, odpowiadając w piątek anonimowo na pytania dziennikarzy, podkreślił, że propozycja KE nie przewiduje wykluczenia konkretnej grupy osób, lecz odnosi się do ukraińskiego prawa dotyczącego służby wojskowej. Nie wpływa również na możliwość ubiegania się przez Ukraińców o inne formy ochrony międzynarodowej w państwach członkowskich, np. o status uchodźcy.

Jakie zasady obowiązują w Polsce?

W Polsce od marca obowiązują nowe zasady ochrony dla obywateli Ukrainy. Muszą oni w ciągu 30 dni od wjazdu do Polski złożyć wniosek o ukraiński PESEL; w przeciwnym wypadku mogą stracić prawo do ochrony. Osoby, które uzyskały PESEL bez okazania dokumentów, muszą je zaktualizować do końca sierpnia br. Przepisy te wprowadzono w ramach prac nad implementacją przedłużenia unijnej ochrony do 2027 r.

Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)

 

Komentarzy: 0
Data publikacji: 26.06.2026 11:53
Źródło: PAP/opracowanie własne