TK wydał wyrok ws. „małżeństw jednopłciowych”. Przepisy niekonstytucyjne
Trybunał zakwestionował ruch ministra cyfryzacji
Trybunał Konstytucyjny uznał za niekonstytucyjne rozporządzenie ministra cyfryzacji w części dotyczącej wzorów dokumentów związanych z aktami małżeństw jednopłciowych zawartych za granicą.
Orzeczenie Trybunału zapadło jednogłośnie i w trzyosobowym składzie pod przewodnictwem prezesa Trybunału Konstytucyjnego Bogdana Święczkowskiego. Sprawozdawcą był sędzia TK Stanisław Piotrowicz. W składzie orzekał też sędzia TK Wojciech Sych.
Nowelizacja wzoru dokumentów
Chodzi o nowelizację rozporządzenia ws. wzorów dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego, która pozwalała na transkrypcję aktów małżeństw jednopłciowych. Nowela została opublikowana w Dzienniku Ustaw 22 maja tego roku. Rozporządzenie na początku czerwca zaskarżyli posłowie reprezentowani przez Marcina Warchoła.
Zgodnie ze zmianą obowiązujące wcześniej nazwy rubryk „dane kobiety” i „dane mężczyzny” zostały zastąpione przez opcjonalne „dane mężczyzna/kobieta”. Nowe wzory zawarte w rozporządzeniu dotyczą dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego, tj. odpisu zupełnego aktu małżeństwa, odpisu skróconego aktu małżeństwa oraz zaświadczenia o zamieszczonych lub niezamieszczonych w rejestrze stanu cywilnego danych dotyczących wskazanej osoby.
Co decyzja TK oznacza w praktyce?
W praktyce Trybunał Konstytucyjny zablokował rozwiązanie, które od 23 sierpnia 2026 r. miało umożliwić urzędom stanu cywilnego korzystanie z nowych formularzy przy transkrypcji zagranicznych aktów małżeństw dwóch kobiet lub dwóch mężczyzn. Formularze przewidywały m.in. wskazanie płci każdej z osób, bez konieczności wpisywania jednej z nich w rubryce przeznaczonej dla osoby przeciwnej płci.
Wyrok TSUE: Polska musi uznawać małżeństwa jednopłciowe zawarte w krajach UE
W listopadzie 2025 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok, w którym uznał, że państwa członkowskie muszą respektować tzw. małżeństwa jednopłciowe zawarte zgodnie z prawem innego kraju Unii Europejskiej. Według TSUE jeśli para tej samej płci legalnie zawarła związek za granicą, powinien on zostać uznany również w Polsce.
Orzeczenie zapadło po skardze dwóch obywateli Polski, którzy sformalizowali swój związek w Berlinie. Gdy próbowali dokonać transkrypcji niemieckiego aktu małżeństwa do polskiego rejestru, spotkali się z odmową, ponieważ polskie prawo nie dopuszcza małżeństw osób tej samej płci.
Decyzja NSA z marca 2026 r.
W marcu 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i nakazał transkrypcję konkretnego aktu małżeństwa dwóch obywateli Polski, którzy sformalizowali swój związek w Berlinie. W kolejnych wyrokach stwierdził, że transkrypcja nie oznacza wprowadzenia w Polsce małżeństw jednopłciowych, lecz uznanie statusu nabytego za granicą.
Prezydent zdecydował ws. sędziego TK. Padła data
Tusk grozi ws. uzupełnienia TK. „Będziemy to egzekwować wszystkimi dostępnymi środkami”
Stowarzyszenie Prawnicy dla Polski: Ostateczne orzeczenia TK nie mogą być respektowane wybiórczo
Interwencja służb w TK. Veritas et Ius: Symbol degradacji urzędu prokuratora
Prezydent zdecydował w sprawie ośmiu ustaw
