Niemcy będą mogli prowadzić sabotaż za granicą w imię "bezpieczeństwa kraju"

Bundestag zdecydował. Niemieckie służby z nowymi uprawnieniami

W piątek 13 listopada niemiecki Bundestag przyjął reformę prawa regulującego działalność służb specjalnych. Za ustawą zagłosowało 309 deputowanych, 190 było przeciw, a 71 wstrzymało się od głosu. Zmiany dotyczą dwóch instytucji: Federalnej Służby Wywiadowczej (BND), odpowiedzialnej za działalność wywiadowczą za granicą, oraz Federalnego Urzędu Ochrony Konstytucji (BfV), zajmującego się bezpieczeństwem wewnętrznym. Reforma ma zasadniczo zmienić sposób funkcjonowania niemieckich służb. Dotychczas ich podstawowym zadaniem było zdobywanie i analizowanie informacji. Teraz będą mogły również podejmować określone działania operacyjne mające bezpośrednio przeciwdziałać zagrożeniom.

Jak informuje niemiecka agencja dpa, rząd uzasadnia zmiany nasileniem zagrożeń związanych ze szpiegostwem, sabotażem i cyberatakami.

Czytaj również

Niemcy wydali komunikat w sprawie 11 listopada w Polsce. Chodzi o Marsz Niepodległości

Gry wokół Nord Streamu

Niemcy mogą mieć problem. Chodzi o zakupy w Polsce

Niemiecka Policja Federalna koryguje dane o pojazdach w Polsce. Fedorska: Były cztery, nie dwa

Niemcy mają problem. Turyści mogą odczuć jego skutki

Niemiecka wyrzutnia rakiet w pobliżu Sejmu RP. Poseł PiS żąda wyjaśnień od MON

Niemiecki wywiad będzie mógł prowadzić operacje za granicą

Jednym z najważniejszych elementów reformy jest rozszerzenie kompetencji BND do prowadzenia aktywnych działań poza terytorium Niemiec. Nie chodzi wyłącznie o obserwowanie zagranicznych podmiotów czy zdobywanie informacji o ich działalności. Nowe przepisy przewidują możliwość bezpośredniego ingerowania w infrastrukturę wykorzystywaną do działań uznanych za zagrożenie dla bezpieczeństwa Niemiec.

Jak wynika z informacji opublikowanych przez niemiecki rząd, BND będzie mogła między innymi unieruchamiać zagraniczne serwery państwowych grup hakerskich oraz podmiotów prowadzących operacje dezinformacyjne. Przewidziano również możliwość ingerowania w systemy informatyczne zakładów produkujących uzbrojenie. W oficjalnych materiałach jako przykłady wskazano fabryki dronów oraz laboratoria broni chemicznej. Niemiecki wywiad będzie mógł także podejmować działania związane z zakłócaniem dostaw, między innymi poprzez wprowadzanie wadliwych komponentów do określonych łańcuchów zaopatrzenia.

Oznacza to, że działalność BND nie będzie już ograniczała się do pozyskiwania informacji o zagrożeniach. W przewidzianych prawem przypadkach służba będzie mogła również aktywnie oddziaływać na ich źródła za granicą.

Sabotaż poza Niemcami. Jak daleko sięgają nowe kompetencje?

Możliwość prowadzenia operacji sabotażowych za granicą potwierdza również niemiecki publiczny nadawca Deutschlandfunk. Nowe uprawnienia mają jednak dotyczyć określonych sytuacji zagrożenia. Nie oznaczają przyznania BND nieograniczonego prawa do prowadzenia dowolnych operacji na terytorium innych państw. W przypadku szczególnych działań konieczna będzie wcześniejsza kontrola ich legalności przez Niezależną Radę Kontroli. Warto również rozróżnić działania przeciwko zagranicznej infrastrukturze wykorzystywanej do cyberataków lub operacji dezinformacyjnych od ingerencji w procesy polityczne innych państw.

Oficjalne materiały dotyczące reformy nie potwierdzają, aby ustawa dawała niemieckim służbom ogólne prawo do manipulowania zagranicznymi wyborami, wpływania na sądy czy podejmowania takich działań bez odpowiedzialności prawnej.

Potajemne wejścia do mieszkań i dostęp do komputerów

Reforma przewiduje również rozszerzenie uprawnień służb działających na terytorium Niemiec. Federalny Urząd Ochrony Konstytucji będzie mógł w określonych sytuacjach potajemnie wchodzić do mieszkań. Takie działania mają podlegać ustawowym ograniczeniom i wcześniejszej kontroli. Nowe przepisy obejmują również dostęp do systemów informatycznych, w tym urządzeń wykorzystywanych przez osoby lub grupy podejrzewane o stwarzanie poważnego zagrożenia. Jak wskazuje niemiecki rząd, reforma ma umożliwić służbom skuteczniejsze rozpoznawanie i neutralizowanie zagrożeń związanych z cyberatakami, szpiegostwem oraz działalnością obcych wywiadów.

Rozszerzone zostaną także możliwości analizy danych, w tym wykorzystania sztucznej inteligencji i narzędzi biometrycznych.

Niemiecka opozycja ostrzega przed niebezpiecznym precedensem

Nowe przepisy wywołały kontrowersje wśród niemieckich polityków. Jak informuje ARD, przedstawiciele opozycji krytykują przede wszystkim rozszerzenie uprawnień Federalnego Urzędu Ochrony Konstytucji. Ich zdaniem reforma może prowadzić do zacierania granic między kompetencjami służb wywiadowczych i policji. Krytycy zwracają uwagę na niemieckie doświadczenia historyczne oraz konieczność zachowania szczególnie rygorystycznych ograniczeń dotyczących działalności służb specjalnych. Zastrzeżenia dotyczą między innymi możliwości potajemnego wchodzenia do mieszkań i ingerowania w prywatne systemy informatyczne.

Z kolei rząd przekonuje, że bez rozszerzenia kompetencji służby nie będą w stanie skutecznie reagować na współczesne zagrożenia.

Niemiecki rząd mówi o przełomowej reformie

Minister spraw wewnętrznych Alexander Dobrindt określił reformę jako przedsięwzięcie o historycznym znaczeniu dla niemieckich służb.

Władze w Berlinie argumentują, że Niemcy muszą zwiększyć własne zdolności wywiadowcze i operacyjne, zamiast w tak dużym stopniu polegać na informacjach przekazywanych przez państwa sojusznicze.

Rząd wskazuje również na zagrożenia wynikające z działalności obcych służb, w tym rosyjskich, chińskich i irańskich.

Jednocześnie nowe przepisy przewidują wzmocnienie mechanizmów kontroli. Istotną rolę ma odgrywać Niezależna Rada Kontroli, odpowiedzialna za ocenę legalności wybranych operacji.

Przyjęcie ustawy przez Bundestag nie oznacza automatycznie, że wszystkie nowe uprawnienia już obowiązują. Ich stosowanie będzie możliwe po zakończeniu wymaganych procedur legislacyjnych i wejściu odpowiednich przepisów w życie.