Dlaczego wiele firm w Polsce nie płaci w terminie? Co zrobić, aby nie dopuszczać do takich sytuacji?

Dominika Kaźmierczyk

12 proc. Polaków nie otrzymuje pensji na czas, a 10 proc. w ogóle nie zostało wynagrodzonych za swoją pracę - wynika z raportu Państwowej Inspekcji Pracy za 2016 rok. Jeśli chodzi o dane z 2017 roku, to jeszcze nie zostały one w całości dostarczone do PIP. Rok 2016 okazał się gorszy od lat ubiegłych. A i tak takie dane to wierzchołek góry lodowej. Nie wiadomo bowiem, ilu pracowników nie zgłasza opóźnień z obawy przed nieprzyjemnościami lub dla świętego spokoju, licząc, że takie sytuacje nie będą się powtarzały lub też, po prostu, szuka nowego pracodawcy.

Jeśli spóźnia nam się wynagrodzenie, możemy zgłosić taką sytuację do Państwowej Inspekcji Pracy. Można wysłać zażalenie pocztą lub mejlem. Na odpowiedź trzeba czekać do trzydziestu dni. A właściwie na wysłanie inspektora do firmy, który przejrzy dokumentację i będzie poszukiwał nieprawidłowości. Możemy naliczyć również pracodawcy odsetki. Inspekcja Pracy chroni nasze dane osobowe, a więc nie musimy się martwić, że pracodawca dowie się, kto zgłosił skargę. W 2016 roku PIP pomógł odzyskać pracownikom 184 mln zł.

Nie wszystkim pomoże inspektor
- Jeżeli pracujemy na umowę o dzieło, zlecenie, czy wystawiamy faktury jako przedsiębiorcy, nie możemy, niestety, liczyć na pomoc Inspekcji Pracy - mówi Adam Wielgus, prawnik udzielający porad w Biurze NSZZ Solidarność regionu Mazowsze. Gdy PIP wykryje zaniedbania, możemy wypowiedzieć umowę z winy firmy czy instytucji, która nam nie płaci na czas. Musimy jednak pamiętać, że ma on czas na wypłatę pensji do 10 dnia następnego miesiąca. A co z osobami pracującymi na umowę o dzieło, zlecenie, czy przedsiębiorcami? Mogą iść do sądu, ale nie tak, jak pracownicy etatowi, do sądu pracy, lecz do powszechnego, a właściciele firm - do gospodarczego. Wielu jednak nie decyduje się na ten krok, zwłaszcza że takie sprawy mogą ciągnąć się latami.

Warto założyć związek zawodowy
Na pewno sporym udogodnieniem dla pracowników jest przynależność do związku zawodowego. Związek działa wtedy w ich imieniu, jeśli jego prawa są łamane...