Co musisz wiedzieć: 

• Festiwal Nowe Epifanie rozpocznie się w Środę Popielcową, tj. 18 lutego 2026 roku, i potrwa do 29 marca;
• Wydarzenie jest organizowane przez Centrum Myśli Jana Pawła II;
• Jest to wielkopostny festiwal odbywający się w Warszawie od 2008 roku;
• Tegoroczne hasło eventu brzmi: „Czyńcie sobie Ziemię poddaną”.

Tegoroczna edycja Festiwalu Nowe Epifanie poświęcona jest Ziemi. Ziemia to zarówno świat, w którym żyjemy, jak i geopolityczne terytorium, o które nieustająco toczą się wojny. Poprzez użycie dużej litery organizatorzy chcą podkreślić szacunek do praw środowiska naturalnego w dobie antropocenu. W programie Festiwalu spektakle dla dorosłych i dla dzieci, kulinaria, performanse, taniec, koncerty muzyki dawnej, sakralnej, pokazy filmowe oraz spotkania z artystami i ekspertami.

Michał Senk, dyrektor Centrum Myśli Jana Pawła II, podkreśla: "Człowiek nie jest absolutnym właścicielem natury, tylko jej integralną częścią, dlatego powinien traktować ją w kategorii daru, który wymaga uwagi i szacunku – taki obraz ludzkiej odpowiedzialności za Ziemię wyłania się z nauczania Jana Pawła II. Wątki troski o środowisko naturalne powracają w społecznych dokumentach i przemówieniach papieża, mimo że nigdy nie wydał on encykliki poświęconej wyłącznie tej tematyce". - Centrum Myśli Jana Pawła II od dwóch dekad czerpie inspiracje ze spuścizny swojego patrona, wskazując na aktualny wymiar podejmowanych przez niego zagadnień. Dlatego cieszę się, że właśnie w roku, w którym nasza instytucja obchodzi dwudziestolecie swojej działalności, program Festiwalu Nowe Epifanie zbudowaliśmy razem z naszymi partnerami m.in. wokół problematyki ekologii, tak ważnej dla naszej miejskiej wspólnoty. Kwestie dbania o środowisko naturalne będą powracać w naszych działaniach w tym roku - dodaje. 

O programie Festiwalu opowiada jego dyrektorka, Katarzyna Lemańska: "To ponad 30 wydarzeń, które stanowią okazję nie tylko do interdyscyplinarnych doświadczeń estetyczno-duchowych i wspólnych rozmów o etycznym wymiarze działalności człowieka na Ziemi, ale także platformę wymiany myśli i wiedzy. Proponujemy nie tylko program dyskusji po spektaklach i filmach z udziałem publiczności, twórców i twórczyń oraz grona ekspertów i ekspertek z zakresu m.in. edukacji i etyki ekologicznej, etyki działań wojennych, psychologii, ale także materiały kontekstowe. Na naszej stronie publikujemy cykl podcastów podejmujących m.in. tematy polityki ekologicznej stolicy; teksty krytyczne – w tym teologiczne – odnoszące się do hasła Festiwalu; recenzje teatralne autorstwa studentów wiedzy o teatrze Akademii Teatralnej w Warszawie". 

Teatr

Prof. Marzenna Wiśniewska, konsultantka programowa ds. teatru, wskazuje, że tegoroczne hasło „Czyńcie sobie Ziemię poddaną” zaprasza do odczytywania zarazem w kontekście całościowej interpretacji biblijnego obrazu świata, który jest darem dla wszystkich stworzeń, oraz krytycznych rozpoznań kryzysu antropocenu. "Uruchomienie obu tych perspektyw poprzez sztukę pozwala konstruktywnie skonfrontować się z tym, co jest niewygodną, trudną prawdą o nas samych i naszej odpowiedzialności za kryzysy współczesnego świata, stworzyć przestrzeń debaty, w której możliwe będzie usłyszenie głosów dotąd niewysłuchanych lub mało słyszalnych oraz podjąć twórczą pracę nad różnymi scenariuszami przyszłości, których kształt zależy od naszego troskliwego doglądania Ziemi tu i teraz" - mówi.

20 lutego, godz. 19:00 „shirtshow”, twórcy: Agata Siniarska, Zuzanna Berendt, Ilja Subkoff, Komuna Warszawa. Po spektaklu dyskusja: goście Agata Siniarska, Zuzanna Berendt, dr Paulina Sobiesiak-Penszko, moderator prof. Kacper Pobłocki (UW)

22 lutego, godz. 19:00, „Bioland”, twórcy: Megan Doheny, Ilya Nikurov, Komuna Warszawa. Po spektaklu dyskusja: goście Magda Niedzielska, prof. Urszula Zajączkowska (SGGW), moderator dr Andrzej Marzec (UAM)

3 marca, godz. 19:00, „Krzyżacy”, reż. Jan Klata, Teatr Polski. Dostępne tłumaczenie PJM. Po spektaklu dyskusja: gość Jan Klata

2 marca, godz. 19:00, „kiss to tell”, twórca: Daniel Kotowski Komuna Warszawa, PREMIERA. Wydarzenie w PJM z tłumaczeniem na polski język foniczny. Po spektaklu dyskusja: gość Daniel Kotowski, moderatorka Agnieszka Sosnowska, tłumaczenie PJM Weronika Szymańska-Gątarek

21 marca, godz. 17:00, „Trąbka do słuchania”, reż. Weronika Szczawińska, Teatr Powszechny. Po spektaklu dyskusja: gość Weronika Szczawińska

Rodzinne Nowe Epifanie

Katarzyna Lemańska, pomysłodawczyni i dyrektorka Rodzinnych Nowych Epifanii, wyjaśnia, że jest to adresowany do młodych widzów (0–16 lat) i bliskich im dorosłych niezależny przegląd różnorodnych form teatru, tańca i sztuk performatywnych. W tegorocznym programie znajdą się aż propozycje choreograficzne dla najnajów i bliskich im dorosłych, spektakl dla dzieci od pierwszej klasy podstawówki, czytania adaptacji polskich powieści oraz film rodzinny od 9. roku życia. Część wydarzeń zaplanowano z tłumaczeniem PJM i audiodeskrypcją.

• Światowy Dzień Chorego. Abp Galbas: cierpienie niszczy, tylko miłość uszlachetnia
• Papież: Tylko Słowo Boże ma moc wyjść na spotkanie naszego pragnienia sensu
• Papież modlił się z chorymi przy grocie Matki Bożej z Lourdes
• „Cuda są potrzebne do życia” – Dzień Chorego na Jasnej Górze
• Bp Kleszcz do chorych: Nie traktujcie Sakramentu Chorych w sposób magiczny
• Program ONZ dąży do cenzury i kar za treści pro-life
• Czy dojdzie do schizmy? Przełożony FSSPX na rozmowie w Dykasterii Nauki Wiary
• Raport o diecezji sosnowieckiej. Bp Ważny: bolesne wyznanie wiary, że tylko prawda może nas wyzwolić

Muzyka

Marcin Bogucki, kurator programu muzyki dawnej, zdradza, że w tym roku koncerty nawiązują do głównego hasła Festiwalu poprzez motyw podróży: "Pierwszy z nich zaprasza nas na wędrówkę po świecie wewnętrznym dzięki eksplorowaniu barokowego języka muzycznego, stąd tytuł: 'Archeologia emocji'. Drugi z recitali poświęcony będzie muzyce renesansowej o kosmopolitycznym charakterze, jego tytuł zapożyczony jest z wiersza Johna Donne'a 'Żaden człowiek nie jest samoistną wyspą'. Tegoroczne wydarzenia odbywać się będą w Muzeum Narodowym w Warszawie, nie zmieniamy formuły recitali – będzie można zanurzyć się w emocjonalne krajobrazy w standardowy sposób, na krzesłach, lub nieco bardziej swobodny, to jest na własnych matach, co pozwala na bardziej intymne obcowanie z muzyką".

17 marca, godz. 19:00, „Archeologia emocji”, wykonanie Liam Byrne (viola da gamba), Jonas Nordberg (lutnia), Muzeum Narodowe

22 marca, godz. 19:00, „Żaden człowiek nie jest samoistną wyspą”, wykonanie Irena Troupová (sopran), Corina Marti (klawesyn), Muzeum Narodowe

Dodatkowo we współpracy z Dzielnicą Śródmieście organizatorzy przygotowują również program muzyki sakralnej w wykonaniu Chóru Centrum Myśli Jana Pawła II prowadzony przez dyrygenta Jakuba Siekierzyńskiego. Repertuar koncentrował się będzie na tematyce pokutnej i pasyjnej – w szczególności na najstarszych, „zabytkowych” utworach w języku polskim.

W programie znajdą się m.in.: „Żołtarz Jezusów” do tekstu Władysława z Gielniowa, tradycyjne pieśni wielkopostne w opracowaniach Henryka Mikołaja Góreckiego i Andrzeja Nikodemowicza, a także wybrane dzieła europejskich mistrzów polifonii renesansowej i barokowej, takich jak Antonio Lotti oraz Tomás Luis de Victoria. Podczas marcowych koncertów wystąpią również soliści.

Filmy

Mateusz Toma, kurator programu filmowego, wyjaśnia, że festiwalowe filmy nie tylko kreślą topografię współczesnych, terytorialnych konfliktów ekologicznych, ale przede wszystkim kształtują wspólną narrację o odpowiedzialności zdefiniowanej inaczej niż dotąd. "Odpowiedzialność ta nie jest abstrakcyjna i moralizatorska, lecz zakorzeniona w konkretnych potrzebach i zobowiązaniach, tu i teraz: wobec ekosystemów, które degradujemy; wobec tych, dla których Ziemia jest fundamentem ekonomicznego i kulturowego bytu; wobec narodów, którym odebraliśmy dostęp do ich terytoriów. A nasze 'poddanie sobie Ziemi' powinno dzisiaj wiązać się z wytyczeniem granicy. Granicy własnej władzy, dla dobra tych, którzy żyją obok, oraz dla tych, którzy przyjdą po nas" - mówi.

Więcej informacji, pełny program, wejściówki i bilety - na stronie Festiwalu: noweepifanie.pl

CMJPII, dg