loading
Proszę czekać...
prof. Jędrysek: Jesteśmy najbogatszym surowcowo krajem UE. Pierwiastki ziem rzadkich z dna Atlantyku
Opublikowano dnia 06.06.2018 18:56
– Potrzeba nam poważnej polityki surowcowej państwa, bo jesteśmy najbogatszym geologicznie i w surowce krajem UE. Dzisiaj korzystamy tylko z tego, co odkryto kilkadziesiąt lat temu czy nawet jeszcze przed wojną. I to się kurczy – złoża są wyczerpywane i zabudowywane – mówi w rozmowie z Cezarym Krysztopą prof. Orion Jędrysek, wiceminister środowiska, Główny Geolog Kraju.

fot. arch. Ministerstwo Środowiska
– Już ponad rok temu mówił pan, że Polska jest najbogatszym geologicznie i w surowce krajem UE, ale w wyniku bierności państwa nie ma żadnej polityki surowcowej, a potencjał nie jest wykorzystany. Czy teraz już jest?
– Faktycznie, polityki surowcowej państwa nigdy nie było. Żadnej. Zainicjowana została jako polityka geologiczno-surowcowa w 2006 roku, ale rząd miał skróconą kadencję i dokument nie został przygotowany. Potem próbowałem ją inspirować w różny sposób, wpływać na posłów w latach 2008-2011. W 2011 r. już jako poseł założyłem Zespół Parlamentarny Surowców i Energii, w ramach którego organizowałem duże konferencje konsultacyjne, zbierałem fachowców itd. Jednym z efektów tej pracy miało być opublikowane w 2013/2014 r. wieloautorskie opracowanie „Polityka surowcowa” Biura Analiz Sejmowych. Niestety, byłem w opozycji, zablokowano nam drukowanie tego tomu. W latach 2014-2015 pojawiło się kilka pozycji drukowanych ujmujących elementy polityki surowcowej. Po wygranych wyborach powołany został w maju w 2016 r. Międzyresortowy Zespół ds. Polityki Surowcowej Państwa (MZPSP) i Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Surowcowej Państwa.

– No a gdzie dokument rządowy dotyczący polityki surowcowej?
– Projekt Polityki Surowcowej Państwa został przyjęty przez Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów w 2017 r. Przygotowaliśmy go przy wsparciu Instytutu Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią (PAN, Kraków), ale będzie musiał być przyjęty przez Radę Ministrów, a wcześniej stanąć na posiedzeniach MZPSP i Komitetu Stałego Rady Ministrów. 

To zaś nastąpi dopiero po zakończeniu i opracowaniu wyników rozszerzonych regionalnych konsultacji społecznych. Zrobiliśmy te dodatkowe, regionalne konsultacje, ponieważ inwestycje surowcowe to sprawy regionalne. Dyskutujący identyfikują problemy i ewentualnie proponują rozwiązania. Kluczowym celem wdrożenia PSP jest obniżenie ryzyka podaży surowców na rynek, ale też ryzyka inwestycyjnego. Wtedy pojawia się nadwyżka finansowa, do podziału między państwo a społeczeństwo, przemysł, właścicieli gruntów, inwestorów. Tani surowiec to bardziej efektywna gospodarka; jesteśmy cywilizacją surowców. Zapraszam na konferencję konsultacyjną PSP np. 13 czerwca do Gdańska. Potem Poznań, Rzeszów i Warszawa. Kończymy jesienią 2018 r.

– Pierwiastki ziem rzadkich są szczególnie istotne w kontekście elektromobilności. Do jej rozwoju potrzeba baterii, do budowy których wykorzystywane są te pierwiastki. A Polska wydaje się tu być dobrze wyposażona. Mówi się o dużych złożach na Suwalszczyźnie. Kiedy przejdziemy od fazy analityczno-koncepcyjnej do fazy wydobycia?
– O obiektywną, kompleksową analizę geologiczno-ekonomiczną obejmującą ryzyko jest trudno. Nie ma w Polsce podmiotu, który w tym zakresie wspierałby merytorycznie rząd. Mamy administrację, która zajmuje się tylko dokumentami, mamy Państwowy Instytut Geologiczny, który ma swoje rozproszone cele naukowe – w obecnym reżimie prawnym nie jest w stanie działać wyłącznie w interesie państwa. W Państwowym Instytucie Geologicznym wydzieliłem pion służby i z niego utworzymy Polską Agencję Geologiczną. Powstanie tandem: agencja wykonawcza – instytut badawczy, bo PIG pozostanie instytucją naukową, ale pozbawioną dodatkowych obciążeń. Podniesie to jakość naukową, bo dziś to dół przedostatniej kategorii, a ostatnia oznacza likwidację – muszę pilnie ratować PIG. Zamieniając pion służby w PAG, nie tworzymy nowych etatów, chyba że będzie to tworzenie nowych specjalności, jakich dziś nie ma w PIG-u (np.wsparcie prekwalifikacyjne inwestorów, oceny dokumentacji geologicznych, współtworzenie spółek z inwestorami itd.). Opór części pracowników PIG jest ogromny, a niestety nie mają racji, bo próbując bronić skostniałego systemu, który działa często przeciw interesowi państwa, doprowadzają też PIG do ruiny i obniżają nakłady na geologię. Uporczywe powtarzanie nieprawdy, także przez dziennikarzy, wbrew zapisom projektu ustawy, o potencjalnej likwidacji PIG po wydzieleniu z niego agencji wykonawczej, jest niezrozumiałe. Rząd ma blisko 20 agencji wykonawczych, ale nie w zakresie gospodarki zasobami geologicznymi – to generuje potężne straty, utracone korzyści i konflikty (w tym arbitraże międzynarodowe).Odsyłam tu do opinii Rady Legislacyjnej czy NIK albo moich wystąpień.


Wydarzenia
więcej
Opinie
więcej
Najnowszy numer
Związek
więcej
Wideo Konferencja "Układy zbiorowe drogą do społecznej gospodarki rynkowej" - Piotr Duda
Blogi
avatar
Marek
Budzisz

Marek Budzisz: Czy Poroszenko zaryzykuje pokerowe zagranie?
Choć wybory prezydenckie na Ukrainie dopiero za 9 miesięcy, a parlamentarne jeszcze później, to wszystko wskazuje na to, że zasadnicze rozstrzygnięcia polityczne mogą mieć miejsce w najbliższych tygodniach, jeśli nie dniach.
avatar
Portal
Stoczniowy

Portal Stoczniowy: US Navy - nowy niszczyciel rakietowy typu Arleigh Burke odebrany
Marynarka wojenna Stanów Zjednoczonych US Navy odebrała nowy okręt. To niszczyciel USS Thomas Hudner, wyposażony w kierowane pociski rakietowe Tomahawk. Okręt zbudowała amerykańska stocznia General Dynamics Bath Iron Works.
avatar
Jerzy
Bukowski

Jerzy Bukowski: Trzeba wznieść w Krakowie dwa obiecane kombatantom pomniki
Okazja jest znakomita: rok stulecia odzyskania przez Polskę niepodległości.
ciastkoWykorzystujemy pliki "cookies" aby nasz serwis lepiej spełniał Państwa oczekiwania. Możesz zablokować możliwość wykorzystywania tych plików poprzez zmianę ustawień w swojej przeglądarce internetowej.